Page 1 - Литературнай тумсуу сергутулуннэ
P. 1

Олунньу 3 кунэ, 2007 с. СУБУОТА                Культура уонна искусство                                      ИУРУ@Ьарбата


              ...—-............ Сергей Васильев торообутэ 100 сылыи корсо      Библиотека улэтин биир сурун хайысха-  Бааччылар улуустаавы киин библиотекаттан
                                                                             тынан улуус 29 библиогекаларыгар бэчээк-  туЬаныахтара.
       Литературной тумсуу сергутулуннэ                                      кэ сурутуу буолар. Сурутуу — аавааччы ханна   Улууспут библиотекаларыгар оволорго
                                                                             олороруттан тутулуга суох, наадыйар инфор­  аналлаах «Кэскил», «Чуораанчык», «АиФ
                                                                             мациями голору туЬаныахтаахдиэн прин­ ДЭ», «Том и Джерри», «Маруся», «Незнай­
      Хайа бацарар улэни сава-                       лаан да буоллар хаЬыат сирэ-   ципа олоБУрар. Ол иннитгэн улуус библио-  ка», «А почему», «Юный техник», «Ровес­
    лыыр ыарахатгардаах буолаач-  | Санаасырдыгын,   йигэр костутэлээн ааЬаллара.   текардара ааБааччы интэриэЬин учуоттаан  ник» уо.д.а. сурунааллары ово-аймах себу-
    чы. Аны ол улэлээбит улэвин  ■■      тыл муотун •  ХаЬыат эппиэтгиир секретара
    утумнааччы баар буоллацына,  ! КомуЬун, алмааЬын   ,  Иннокентий Сыроватскай ко-         .......    .............. -................ ........-.......     Сурутуу-2007
    улэ кодьууЬэ сороцор хас эмэ  !     кордооммун, |  Булээн xohooi I суруйар куггаах
    уонунан сыллар кэннилэриг-  ; Куннэтэгуерэбин,   ;  дьон айымньыларынан «Ха­  Бэчээккэ сурутуу туруга хайда^ый?
    гэн биирдэ биллээччи...                хаЬабын, '<  Ьыат иЬигэр кинигэ»тахса сыл­
      Отутус сылларга Томтор 7  « Суорабын сурэвим   дьыбыт. Биллэн турар литера­  гуран, сурутууну сиЬилии ырытар эбээйи-  лээн ааваллар.
    кылаасгаах оскуолатыгар саха  /■      хайатын... : турнай тумсуунутэрийии элбэх   нэстээхтэр.                  Улуус урдунэн аавааччы республика ха-
    тылын уонна литсратуратын  | Поэт Василий САВВИН. ‘  улэттэн, тэрээЬинтэн тахсара   2006 сылга улуус библиотекаларыгар бэ­ Ьыаттарын уонна сурунаалларын ааБЫЫта
    учуутала Иван Семенович Ва­                      сэрэйиллэр. Улуус киинин биб-   чээккэ сурутууга 800 тыЬыынча солкуобай  урдук кордорууну биэрэр. Киин сурунаал-
    си льев (Ю. И. Васильев-Д ьар-  уерэх чиэппэрин ахсын илии-  лиотскатын улэЬитэ Г.В.Ам-   уп корулл убутэ. Бу сууманы толору туйанан  лартан, хаЬыатгартан «АиФ», «Семья», «Со­
    гыстай авата) литературнай ку-  нэн суруллар «Муру кыымна-  мосова айар-суруйар куггаах   155 суол араас сурунаалга уонна хаЬыакка  беседник» уо.д.а. курдук сурутуу аатгара аа­
    pyhyory тэрийэн улэлэппит. Ол  ра» диэн сурунаалы таЬаарал-  ийэлэри, эбэлэри тумэн 1999
                                                                             суруттардыбыт. Бу иЬигэр 56 хаЬыат, 99  Бааччы сурун болвомтотун тардаллар.
    куруЬуокка У.II.Пестрякова,  лар эбит. Бу сурунаал уонна ис-  сыл «УЬуктуу»тумсуунутэрий-
    Е.Н. Местникова — кэлин Дьо-  тиэнэ хаЬыататахсарыгар, ре-  битэ. Ити курдук Уус-Алдан   сурунаал, ол иЬигэр 50 овово аналлаах, 38   Улууска эдэр ыччат интэриэЬин тардар —
    куускайдаавы араадьыйавауЬун  дакторынан Николай Босиков  улууЬугар, дьинэр элбэх суру-   рсснубликанскай бэчээккэ, 35 олохтоох бэ-  «Бумеранг», «Она+», «Комсомольская прав­
    кэмггэ дикторынан улэлээбит,  буолара диир кырдьавас учуу-  йааччы, поэттахсыбытсиригэр,   йэни салайыныыга суругуулар киирдилэр.  да», «МолодсжьЯкутии» уо.д.а. бэчээттэри-
    П.А.Петухов — кинигэтахсыы-  тал Н.Д.Бурцев. Киниуорэ^ин  син араас литературнай тумсуу-   Элбэх нэЬилиэнньэлээх нэЬилиэктэр  нэн улуус библиотскалара хааччыллан оло-
    тыгар «главлит» диэн дуоЬунас-  урдэтинэ барбытын кэннэли-  лэр (манна нэЬилиэктэр киэн-   библиотекаларыгар ортотунан 29333 тыЬ.  роллор.
    ка сылдьыбыт уонна биЬиги ба­ тературнай куруЬуогу 1955-1958  нэрин ахтыбагым), куруЬуоктар  солк. суумалаах 52, кыра нэЬилиэк библио­  Сурутуу сылтан сыл ыараан иЬэринэн,
    ры билэр, ытыктыыр учуутал-  сылларга Д.И.Васил ьев-Очин-  улэлээн кэлбиттэрэ.  текаларыгар 27600 солкуобайдаах 48,улуус-  олохтоох нэЬилиэнньэ бэчээккэ сурутууга
    быт II.Д. Бурцев, ону кытта сэ-  скай салгыы улэлэппит. Кэлин   Ол угуо угэЬи салсаан, быйыл  таавы киин библиотекава 84628 тыЬ. сол­  намыЬах кордорууну биэрэр. Онтон билин-
    рии иннинэ Чурапчы педучи-  Очинскай елбутун кэннэ лите­ биирдойдулаахпыт Сергей Сте­ куобайдаах 83, обо библйотекатыгар 22372  тги туругунан улууспут дьаЬалтата, улуус де-
    лигцетыгар уорэнэ сылдьан,  ратурнай куруЬуок уота-куоЬэ  панович Васильев—Борогон­ тыЬыынча солкуобайга 39, «Сыккыс» биб-  путаттара, уп, культура управлениелара ей-
    эдэр сааЬыгар ыарахан ыа-  умуллан хаалбыт.      скай торообугэ ЮОсылын кер-  лиотекаБД 21997 тыЬ. солк. суумава 36 араас  дооЬуннэринэн уонна ойоеЬуннэринэн
    рыыттан суох буолбут Катя   «Муру саЬарвата» хаЬыат  со «Муру кыымнара» диэн ли­ суол хаЬыат уонна сурунаал сурутулунна.  улуус библиотекаларыгар бэчээккэ сурутуу
    Мигалкина дьарыктаммытгар.  «Ленинскэй тэрийээччи» диэн  тера rypi гай тумс ууну соргутэргэ   Правовой, иолитическай хайысхалаах  балаЬыанньата куЬавана суовун бэлиэтии-
      Николай Данилович ахтары-  аатынан улэлиир кэмигэр про­ субэлэЬэн бастакы субэбитин  «Российская газета», «Ил Тумэн», «Саха си-  бит.
    нан,литературнай куруЬуокос-  заик Василий Ти тов редакторы-  тохсунньу 23 кунугэр онгорду-   рэ», «Уураахтар, сокуоннар, дьаЬаллар»,   Кэнники кэмггэ библиотекава сылдьыы
    со ити да иннинэ баар буолуон  нан ананан кэлбитэ. Ол савана  бут. Тумсууну Циники оттугэр   «Местное самоуправление», «Арчы-Забота»,  итиэннэ уларсыы ахсаана биллэ элбээтэ.
    соп эбит. Ол курдук, быйыл 100  хаЬыакка литературнай инсти­  иилээн-савалаан тэрийэн ыы-   «Кыым», «Коммунист», «Якутия», «Илгэ»,  Маныаха сыана урдээЬинин таЬынан, биб­
    сааЬын туолар С.С. Васильев—  туту бутэрбит Анатолий Ста­ тыахтара Борогонскай аатынан   «Чолбон», «Илин», «Муру саЬарвата» диэн  лиотека оруола, кини ыытар улэтин ис хо-
    Борогонскай Томтор оскуола-  ростин, поэт Василий Саввин,  библиотека улэЬитгэрэ. Онтон   хаЬыаттарга сурутуу бары библ и отекал ар га  Ьооно, корун’Э тупсуута, аавааччы интэриэ-
    тын 1925-1926 сылларга уорэ-  сурук отделыгар Н.С.Пестря­ литературнай салайааччынан,   барда. Онтон уп-харчы эппиэттээбэтинэн  Ьэ, уорэх-билии эйгэтэ тупсуута, кэнээЬинэ
    нэн бутэрбит. Сергей Степано­ ков—Юкагирскай о.д.а. айар  норуоттар икки ардыларынаа-
    вич айар куттаах дьону бэйэтин  куттаах дьон улэлииллэрэ. Ки-  Вы суруйааччылар Союзтарын   «Собрание законодательства РФ», «Эконо­ оруолу ылалларын бэлиэтиир наада. Тумук-
    гула гум пут буолуо! icon.  нилэр ковулээЬиннэринэн  чилиэнэ «МС» хаЬыат улэЬитэ   мика и жизнь», «Вопросы экономики»,  тээн эттэххэ, мантан салгыы биЬиги инни-
      Уоттаах сэрии бутэн, Н.Д.  оройуоитга «Чороон» литера­  11 и кол ай Н и кол ас вичЛитвин-   «Бюджетные организации. Экономика и  битигэр аавааччы интэриэЬин учуоттаан,
    Бурцев торообуг торутсиригэр  турнай тумсуу тэриллибитэ.  цевананна. «Муру кыымнара»   учет», «Вопросы местного самоуправления»,  саггаттан caira бэчээтинэн библиотекалары
    учуугалынан кэлээт Муру орто  Оройуон хаЬыатын литератур­ литературнай тумсуугэ айар   «Глава местной администрации», «Муници­ хааччыйыы соруга турар.
    оскуолатыгар литературнай ку­ ней балаЬатыгар айар-суруйар  куттаах дьону таЬынан, кэнчээ-   пальная власть», «Муниципальное право»   Мария КРЫЛОВА,
    ру Ьуогу тэрийбити нэп барбыт.  идэлээх дьоннор хоБоонноро,  ри ыччаппыт айар кутун yhy-  диэн экономическай салаава сурутууну аа-  кииигэиэн хааччыйар отдел сэбиэдиссэйэ.
    Бу литературнай куруЬуокка  кэпеээннэрэ бэчээттэнэр буол-  гуннарар сыаллаах улэ-хамнас
    Н.А.Босиков, И.С.Колодезни­ бута. Кэлин поэт Иван Мигал-  барарыгар баварабыт. Оной   КыЛынны сынньалан- кэми­
    ков, Н.С.Пестряков, В.М.Ко-  кин хаЬыакка улэлии киирэн  бары кууспугунтумуоьун', «Му­  гэр тохсунньу 9-12 куннэригэр
    пырин (КурбуЬахган киирэн  баран «Сыккыс» диэн литсра-  ру кыымнара» саналыы сириэ-   Дьокуускай куоракка «Саха си­
    уорэнэ сылдьан), Иннокентий  турнай балаЬаны улэлэппитэ.  дийэрин туЬугар улэлэЬиэвинг.  рин caira ааттара - 2007» oijo-
    Кривошапкин, Павел Карамзин  Дьэ, итинникбыста-быста сал-                лор республикатаауы конкурс-
    уо д .а. дьары ктам м ытгар. J 1ите-  Ванан улууспугугар айар куттаах   Уйбаан БАХСЫЛЫЫРАП,   тара сэттис тогулун урдук та-
    ратурнай куруЬуок чилиэннэрэ дьоннор айымньылара кыра-         суруналыыс.  бымнаахтык ыытылынна.
                                                                              Конкурсучредителинэн СР Пре­
                                                                             зидент! uhuiiOH «Барцарыы» на­
       “Сайдыы суола” программа чэрчитинэн           йыактарынан улэлииллэр. Ки-  циональной фондата, тэри-
                                                     нилэр ааспыг сылга Культура  йээччилэринэн СР Культураца
                                                     уонна духуобунай сайдыы ми-  уонна духуобунай сайдыыга
         Биир ойунэн-субэнэн                         нистерствотын анал сыаллаах  министерствота, Музыка Yp-
                                                     программатыгар ус програм-  дуку оскуолата, культура уонна
      УЬун-Куол «Аргыс» сынньа-  ЗкуруЬуокка, 1 интеллектуаль-  маны суруйан киллэрбиттэрэ.  искусство уорэаин кыИаларыи
    лан'киин ди ректора А.Н.Гого­  най кулуупкадьоБУРУН сайын-  Онтон иккитэ - урдук техно-  управлениета буолаллар.
    лева уонна уус-уран салайаач-  нарар, дьарыктанар. Анал ур-  логияны сайыннарыыга уонна
    чьгга О. М .Домотова биир киЬи  дук уорэхтээх специалист, учуу-  дьон сынньанар усулуобуйа-   Иэйии алыбыгор ылларан
    курдук, биир ойунэн-субэнэн  тал Афанасий Сивцев икки бо-  тыгар кулууптэринэллэригэр 3
    улэлииллэр.              лоБунэн у1гкуугэдьарыктыыр.  компьютердаах комплект кэл­
      Дьон ойугар-санаатыгар сэр-  Эдэр киЬи бэйэтин баца отгу-  битэ. Сотору кэминэн сынньа-   Быйылгы конкурска респу­ искусство специалистара, утуо-  буЬах филиалын фортепиано 2
    гэхеийии ордук УЬун-Куол тус-  нэн 4сайын оскуола уорэнээч-  ла1г киинэ Иптсрнеккэ холбо-   блика музыкальнай уонна ис­ лээх улэЬитгэрэ дьууллээтилэр.  кыпааЬын уорэнээччитэ Алек­
                                                                              кусство оскуолаларытган бары-  БОИО хореография 4 кылаа-  сандра Аммосова (преподава­
    па нэЬилиэк буолуовуггантах-  чилэригэр лаавыр аЬан улэлэт-  нуохгаах.
    сыбыта. 2000-2007 сылларга  тэ. Манна оволор боЬуолэги   Культура улэЬитгэрэ нэЬи-   та 500-тэн тахса обо кытынна.  Ьын уорэнээччилэрэ (препода­ тель Аммосова М.К.) академи­
    нэЬилиэк социальнай сайдыы-  ыраастыыллар, ункууга, ырыа-  лиэнньэ, чуолаан эдэр ыччат   Олор истэригэр БоровоннооБУ  ватель СР культурагын гуйгуна ческай ыллааЬынтга И.Гайдн
    тын «Сайдыы суола» диэн про-  ва уорэнэллэр, концерткордо-  олоххо актыыбынайын, улэвэ-   обо искусствотын оскуолатын  B. А.Сивцева) Э.Григ музыка-  музыкатыгар, П.Синявскай
                                                                              20 уорэнээччитэ хореография-  тыгар «Белоснежка и семь гно­ нууччалыы тылбааЬыгар «Мы
    i-раммата оггоЬуллубута уопсай  роллор, кыах баарынан гас-  хамнаска комолеовун астына
                                                                              Ба, баянынан оонньооЬугггга  мов» — классическай, «Вальс  дружим с музыкой», «Сарсыар-
    улэБЭ-хамнаска улахан туЬа-  троллууллар. «Тобул» интел­ бэлиэтииллэр. Олохгоохтор
    лаах, хамсагар куус буолла (ав­ лектуальней кулуубу А.И.Го­ бэйэлэрин куустэринэн Арчы   уонна академическай ыллаа-  миньон» — историко-бытовой,  да» сахалыы норуот ырыатын,
                                                                              ЬынтгаситиЬиилээхтик кытган  «Хотугу кыраай» — народней  З.Степанов музыкатыгар, Р.Ба-
    тор оскуола учуутала, коорди-  голева салайар. Манна оскуола  дьиэтин тутар бава санаалаах-   кэллилэр.  уггкуулэри кэрэхеэбиллээхтик  Батаайыскай тылларыгар «Кун-
    нациопнай киин салайааччыта  ОБолоро, ыччат дьарыктанал-  тар. Бу улэБЭ «Муру» эксплуа-   Программа быЬыытынан  толорон ортоку болоххо 1 би-  кубэй ийэбэр», М.Мусоргскай
    М.Е.Мартынова) 510 нэЬи-  лар. KBI I-нары ыыталлар, ойу,  тациялыыр-оромуоннуур уп-   тохсунньу 9 кунугэр М. Н.Жир­ риэмийэ лауреата урдук аатын  музыкатыгар, А.Плещеев ты-
    лиэнньэлээх боЬуолэк 4 туол-  билиини тургутар сыаллаах  равлениетын начальнига Н.Н.   ков аатынан Дьокуускайдаавы  ыллылар, онтон улахан болех-  лыгар «Вечерняя песня» го-
    6эбэ хайдан ковугуЬэн улэ­ оон 11 ьуулары тэрийэллэр. Дра-  Оллонов улахан кемону онор-   музыкальнай колледж кэн-  хо 6 кылаас уорэнээччилэрэ  лортоон «Кыайыыга дьулуурун
    лииллэр, курэхгэЬэллэр.  матическай куруЬуогу сцена бэ-  бутун иЬин биир дойдулаахтара   сиэрдиир саалатыгар конкурс  (преподаватель Бурцева Л .И.)  иЬин» номинация хаЬаайын-
      «Аргыс» сынньалан' киин 5  тэрээнэ Илья Сивцев, «Юный  махталлара улахан. Анна Гого­
                                                                              уоруулээх аЬыллыыта, эвэрдэ  Ф.Шопен музыкатыгар класси­  нарынан буолан сыаналаах би-
    общественнай тумсуугэ арахсар.  оформитель» куруЬуогу Ольга  лева, Ольга Домотова УЬун-   концерт ыытылынна. Тохсун­ ческай «Вальс», «Венский  риистэринэн навараадаланны-
     Биир дойдулаахгар «Обо сааЬым  Домотова салайаллар.  Куолусобулээн, олохсуйан айа-   ньу 10-11 куннэригэр конкурс  вальс», «Бытаан вальс» — баль-  лар.
    доБО'гторо»        (сал.   Социальнай программа «Вза­ тута сылдьаллар. Сонун идея-   I, II турдарыгар музыкальнай  най, рок-н-ролл — аныгы угг-   Бу конкурс уорэнээччилэргэ
     И.Н.Кириллова), бэтэрээннэр  имодействие и социальное пар­ лардаах специалистар сананы   колледжка, обо искусствотын  куулэринэн дипломан аатын  профессиональней искусствова
     «Аал уот» (сал. М.М.Лыткин),  тнерство» диэн разделынан хас  тута хабан ылан олоххо киллэ-   оскуолатыгар, хореография  ылары ситистилэр.  дьиггнээх интэриэЬи уоскэтэр,
     авалар «Бигэ» (сал. А.М.Стре-  биирдии тэрилтэ оскуола биир-  рэргэ дьулуЬаллар, бириэмэни
                                                                              училищетыгар уонна «Арчы»   Норуодунай инсгруменнар  дьаныардаахтык дьарыктанал-
     каловскай) тумсуулэрэ улууска  дии кылааЬыгар сыЬыарыы-  кытга ТЭ1ПГЭ хаамсаллар, эдэр-   фольклор киинигэр тарваЬан  салааларыгар БОИО 3 кылаа-  ларыгар тирэх буоларыгар саар-
     биллэрбастьпгулэлээхтэр. Ыч-  лаах. Сынньалан’ киинэ 5-6  дэргэ субэ-ама буолаллар, сата-   курэхтэстилэр. Тохсунньу 12  Ьын уорэнээччитэ Арсен Бур­ бава суох уонна преподавател-
     чаты «Эдэрсааска» И.И.Бори­ кылаастары кытта шефтэЬэн  былларын дьону кытга уллэс-   кунугэр уорэнээччилэргэ уонна  цев (преподаватель СРтуйгуна лэри оссо айымньылаах улэвэ
     сов тумэр. Ыччат лидера сайы-  концертары бэлэмниир, кылаас  тэллэр.     преподавателлэргэ аналлаах  C. I1 Луковцсв) А.Онсгин «Ехал  кынаттыыр.
     нын кытта эдэр дьону ырыава  чаастарын ыытар, экскурсия-                 маастар-кылаастар уонна «То-  казак за Дунай», А.Алексеев
     уерэтэрэ кэрэхеэбиллээх. Дьиэ  лары тэрийэр, оскуола дьаЬал-   Мария МАКЕЕВА,  гурук остуолга» санаа атаста-  «Якутяночка», Лешгорн «Этюд   Саргылана БУРЦЕВА,
     кэргэн кулуубун А. А. Васильева  ларыгар кыттар.             ийитинпэрэр-  Ьыыта буолла.         D-dur» оонньоон «За исполне­  Бородоннооау искусство
     салайар.                  Аныгы ирдэбилинэн кулууп           методическай   Курэхтэйиини барыта 35 ур­  ние народной обработки на ба­  оскуолатын завуйа.
      НэЬилиэнньэ араас араггата специалистара бары анал быра-   киин специалийа.  дук таЬымнаах культура уонна яне» диэн номинациява, Кур-
   1