Page 1 - Кулун тутар 5 күнэ 2005 Геройу чиэстээһин
P. 1
|ЙҮРҮ©һар5ата^ Улуус 75 сыла Кулун тутар 5 күнэ. 2005 с. СУБУОТА
Бүтүн республика үрдүнэн күүстээх үлэни
Социалистический Үлэ Геройа А.С.Копырина 75 сааһын туолуутун
Уус-Алдан республикаҕа саамай элбэх, тэппит туйахтара, өлгөм үүтү ыан республи Г еройу
аҕыс геройдардаах улууһунан биллэр. Ол аата канца сураҕырбыт үлэлэрин салҕааччылара
үлэ-хамнас үрдүк кирбиилэрин ситиһиигэ, — үрдүк ыам маастардара Анастасия Копы
патриотическай тыыҥҥа иитиигэ элбэх үтүө рина, кини холобурун батыспыт Михаил саҕалаан бочуоттаах сынньалаҥҥа тахсыар
үгэстэри мунньуммута илим хотоҕоһун кур- Готовцев Үлэ Геройун үрдүк аатын сүкпүт- диэри ыанньыксыт идэтин үрдүктүк тутан,
дук, утум-ситим ити Геройдар үүнэн, үрдээн тэрэ. Иван Дмитриев, Пролетарий Панти- үтүө суобастаахтык үлэлээн олох киэҥ аар-
тахсыбыттарыттан арылхайдык көстөр. Би- лов, Владимир Пестряков, Егор Жирков хас тыгын дабааннарын эрэллээхтик дабайбыта.
лиҥҥи эдэр ыччат ханнык патриотическай биирдиилэрэ геройга тэҥнээх киһи эрэ киэн Үйэчиэппэриттэн ордук кэмҥэ үлэсатабы-
тыыҥҥа иитиллэрин билбэтим, онтон биһи- туттар кирбиилэрин ситиспиттэрэ. Хорсун лын баай уопутун, наука ситиһиитин, саҥа
ги билигин саас ортолоохдьон арҕам-тарҕам үлэлэринэн холобур буолбуттара. технология ньымаларын племенной үлэни
алаастарбытыгар, үөрэммит оскуолаларбы- Бу дьыл олунньу 15 күнүгэр Уус-Алдан кытга табатык дьүөрэлээн сыллата үүтү ыа-
тыгар — Тандаҕа, Кэптэнигэ, Дүпсүҥҥэ, общественноһа, олохтоох бэйэни салайы- һын үрдүк кирбиилэрин ситиһэн төрөөбүт
Өнөргө, Мүрүгэ, Өлтөххө, Курбуһахха о.д.а. ныы дьаһалтата Дьокуускай куоракка оло- колхоһугар, оройуонугар эрэ буолбакка
сирдэргэ Дьоруойдар: Бартыһаан Дьөгүөрэп, рор Социалистическай Үлэ Геройа Анаста бүтүн республика биир бастыҥ ыанньык-
Владимир Лонгинов, Елизавета Бурцева, сия Семеновна Копырина 75 сааһын туо сыта буолбута. Ол курдук, 1967 сыллаахха
Анастасия Копырина ааттарын эрбэх саҕа луутун үөрүүлээхтик бэлиэтээтилэр, Герой- бастакы төрүөх бургунастартан 1913 кило
бэйэбитуос номоҕо оҥостон улааппыппыт, дарын чиэстээтилэр. грамм, онтон үс сылынан 3239 килограмм
араас үлэһит буолан олоххо суолбутун-иис- Социалистическай Үлэ Г еройа А.С. Копы үрүҥ илгэни ыан, республика чемпион ыан-
питин тобуларбытыгар суолдьут сулус оҥос- рина сэрии иннинээҕи кэмҥэ төрөөбүт буо ньыксытын үрдүк аатын ылыан ылбыта.
тубуппут. лан оҕо сааһа, син ити көлүөнэ оҕолорун ба- А.С. Копырина үлэлээбит кэмин устатыгар
Үрүҥ илгэ дэбилийэр толору үрэҕин сүүрү- рыларын дьылҕатын курдукчэпчэкитэ суох- тус бэйэтин холобурунан эдэр ыччаты үлэҕэ,
гүрдүүгэ Уус-Алдан аата-суола республика- тук ааспыта. Кыра эрдэҕиттэн олох эрии- бэйэтин идэтигэр ииттэ аххан ини. Герой-
ҕа үгүс сылларга дорҕоонноохтук ааттаммы- рин-мускуурун, кыһалҕатын билэн. ү.Гэҕэ- ыанньыксыт салайбыт ЫБСЛ КС 50 сылын
та^ахүан. Кыр^ьь-к даиацц үл.э,днди_рдрдн аагынан ыччат-комсомольскаи ферматын
утуйар ууларын. аһыыр астарын умнан ту- көмүскүүр Улуу сэрии К Э Н Н И Н Э Э Ҕ И олус коллектива республикаҕа аан бастакынан
ран сүөһү иитиитин ыарахан үлэтин ис сү- ыарахан, ол эрээри эйэлээх олоҕу чөлүгэр 1972-1973 сыллардааҕы кыстыкка 2503 ки
рэхтэриттэн сөбүлээн, ылынан бүтүн респу түһэриигэ түмсүүлээх, күүстээх үлэ кэмнэ- лограмм үүтү ыабыта. Анастасия Семеновна
блика үрдүнэн үрдүк үүтү ыаһыҥҥа социа- ригэр түбэһэн 14 сааһыттан колхозка бы- тус бэйэтэ хас биирдии ынаҕыттан 4004 ки
листическай куоталаһыы Знамятын күөрэч- һаччы үлэлии тахсыбыта. лограмм үүтү ыан ылыммыт социалистичес
чи көтөхпүттэрэ: Кыччаматган хоһооҥҥохо- Бастаан утаа Настаа кыыс субай сүөһү, кай эбэһээтэлистибэтин чиэстээхтиктоло-
һуллубут хоһуун кыыс Өрүүнэ Олесова, аа- ньирэй көрөөччүнэн үлэтин саҕалаабыта, рон туран, Саха сирин тыйыс усулуобуйа-
тырбыт-сураҕырбыт Чирэпчи сирин өҥ кы- Кылгас кэм иһигэр үлэҕэ ураты дьулуурунан тыгар ынахтан үрдүк үүтү ыахха сөптөөҕүн
рыһыттан силис тарданнар Социалистичес- уонна сатабылынан ыччат сүөһүнү төлөһү- дакаастаабыта. Республикаҕа 80-с сылларга
кай Үлэ Геройун үрдүк аатын саха дьахтал- түүгэ уонна ньирэйи ийэ сүөһүттэн арааран киэҥник тэнийбит «Биэс тыһыынчалаах-
ларыттан бастакынан ылбыт Елизавета Бур анаан-минээн көрүүгэ-аһатыыга бастыҥ тар» хамсааһыннарыгар сырдык олугу охсу-
цева, Ульяна, Түмэппий, Николай Бурцев- ситиһиилэммитэ. бута. Ыанньыксыт үлэтин уопута республи
тар, кинилэр үлэ үгэстэригэр ииппит, туура Анастасия Семеновна 60-нус сыллартан ка үрдүнэн киэҥник тарҕаммыта. Ол
Социалистическай Үлэ Мин, Анастасия Семенов бит Рита биһикки уонна
Геройа Анастасия Семенов наны үлэһит быһыытынан олохтоох икки ыччат: Сергей Утуйарын, сынньанарын
на Копырина 2005 сыл олун билиим 1967 сыллаахтан са- Нафанаилов уонна Сеня Пе
ньу 15 күнүгэр үбүлүөйдээх ҕаламмыта. Ол кэмнэргэ тухов буоламмыт «Бочуот
75 сааһын туолуута респу- «Оскуола—производство— Знага» орденнаах, уопуттаах бө оҥоһуута, ынахтары та- тун төрүт өйдөөбөппүн. Би утаа Анастасия Семенов-
бликаҕа киэҥник бэлиэтэн- үрдүк үөрэх» диэн бачыымы- ыанньыксыт Анастасия Се һырдьа уулатыы, хотон сы- ригэдьиирбит эрдэттэн дьа- на5-6-та ыыра. Ынахтөрөө-
нэ. Мин кинилиин бииргэ нан салайтаран, орто оскуо- меновна Копырина стар- баҕа. Арай оппутун киллэрэн һайан иһэр быһыылааҕа. төҕүнэ сиэтэргэ анаан үчү-
үлэлии сылдьыбытым бы- ланы бүтэрбиттэр икки сыл шайдаах бастакы ыччат- биэрэллэрэ уонна оҕуһунан Ынах уолуор диэри хайаай да гэй хаачыстыбалаах оту аҕа-
һыытынан, кыракый ахтыы колхозка, совхозка үлэлии комсомольскай ферманы тэ- уу баһаллара./Анастасия үстэ ыырбыт. лаллара. Ону төрөөбүт ынах
оҥоруохпун баҕарабын. тахсаллара. Ол сиэринэн рийбиппит. Бары биир хо- Семеновна мөҕөн-этэн 1967-1968 сыллаах кыс- тарга тотуохтарыгар диэри
Үлэ — чиэс, хайҕал, дьол, 1967 сыллаахха Мүрү орто тоҥҥо 15-тии ынаҕы ылам- буолбакка, оргууй намыын тыктарга от дэлэй этэ. Күҥ- сиэтэрбит. 1967 сыл түмүгү-
геройство диэн тыллар Анас оскуолатын 10-с кылааһын мыт үлэлээбитинэн барбып- куолаһынан сүбэлии-ама- ҥэ иккитэ от уурарбыт. Ол нэн Анастасия Семеновна
тасия Семеновнаҕа быһаччы бүтэрэн баран, дьүөгэбинээн пыт. Анастасия Семеновна лыы сылдьара. Кини «ынах оннугар уотурба ыйга 2-3 хас биирдии бастакы төрөө-
сыһыаннаахтар, МинДаалы Рита Поповалыын комсо- Чирэпчиттэн 1966 сыллаах олус өйдөөх, эн киниэхэ хай куул буолара. Ону нуорма- бүт тиҥэһэлэриттэн 1913 кг.
бөһүөлэгин олохтооҕо буола- мольскай путевканан Пар ха аҕалбыт, симментал бо дах сыһыаннаһаргын билэр, лаан от сыатын, соломону, үүтү ыабыта. Фермабытсыл-
рым быһыытынан, Анаста тизан Заболоцкай аатынан ру ода тиҥэһэлэрэ бастакы онон ынаҕы таптаабат, мө- лабыктаны кытта булкуйан лааҕы былаанын аһара то-
сия Семеновнаны оҕо эрдэх- колхоз Даалытааҕы учааста- төрөөһүннэрээтэ. Биһиги ха- ҕөр, кырбыыр, аанньа аһап- көөнньөрбөоҥорорбуг. Ууда лорбута. Василий Поликар
питтэн көрөн билэбин. Кини гар үлэлии кэлбиппит. Кү- ра эриэн холмогор боруода пат-сиэппэт буоллаххытына баһыыта кыайтарбат бы- пович Егоров председател-
Коммунистическай партия һүн балаҕан ыйыгар, сайы- ынахтарбытыгар холоотоххо хаһан да өлгөм үүтү ылыах- һыылааҕа. Биир оҕус саах лээх колхоз бырабылыан-
чилиэнэ, 1958 сыллаахха лыктан көһөн тахсыбытта- эчи бөдөҥнөрүн, синньилэ- хыт суоҕа. Ынах үүтэ тылы- таһаарыылары, уу баһыы- ньата үгүс өрүттээх социа
Партизан Заболоцкай ааты- рын кэннэ колхоз председа- рэ үчүгэйин эриэхсит. Кини гар уонна ыанньыксыт лары үргүлдьүсылдьара. Ин- листическай куоталаһыы-
нан колхоз, оччолорго хаа- телэ Василий Поликарпович ферма старшайа буолан эп- илиитигэр» — диирэ. Анаста ньэ гынан күҥҥэ 4-5 цен- лары оҥороллоро: биирдии-
лыылаах Даалытааҕы учаас- Егоров, партком секретара пиэтинэһэ өссө үрдээбитэ. сия Семеновна ким хайа ин- тнери оҥорорбут. Ону ыанар лээн ыанньыксыттар, фер-
тагар, бачыым көтөҕөн үлэ- Афанасий Николаевич Пе Бэйэтэ эрэ буолбакка, фер нинэ хотонугартахсан «Боч ынахтарга элбэҕи, уолбут малар, биригээдэлэр икки
лии кэлбит. Бастаан ньирэй тухов, комском босхоломмут мата эмиэ үрдүк үүтү ыырын карев» оһоҕун оттубутунан ынахтарга кыраны, төрүүл- ардыларыгар үрдүк үүтү ыа-
көрбүт, онтон 1964 сыллаах секретара Розалия Васи туһугар үлэлэспитинэн бар- барара. Онтон биһиги эмиэ лэрэ чугаһаабыкка төрүт да һыҥҥа куоталаһыы бөҕөтүн
ха үүтэ суох диэбит ынахта- льевна Мигалкина уонна быта. Сенялаах Сергей хотон утуу-субуу тахсан үлэлээби- сиэппэппит. Ынахтарбытах- тэрийэллэр этэ. Ол иһин
ры талан ылан ыанньыксыт- олохтоох биригэдьиир Петр үлэтигэр сыстаҕас буолан, тинэн барарбыт. Анастасия сынньы ыйтан саҕалаан тө- ыанньыксыттар өрө көтө-
таабытынан барбыт. Кы- Семенович Петухов бири- үлэлэрин тулуппат этилэр. Семеновна ынахтарын син- рөөбүгүнэн бараллара. Ынах ҕүллэн туран үлэлииллэрэ.
һамньылаах үлэһит бу ынах- гээдэ уопсай мунньаҕын Рита биһиги бастаан утаа са- ньин сууйан-сотон имэри- төрүүрүгэр уонна төрөөбүтүн Колхозпут Октябрьскай Ре
тарыттан икки сыл иһигэр оҥорон, ыччат-комсомоль- таабаппыт элбэх буоллаҕа йэн-томоруйан баран кур- кэннэ көрүүгэ, аһатыыга, волюция 50 сылыгар Кыһыл
хас биирдиилэриттэн 1862 скай ферматын тэрийбиттэ- дии. Онтон бэйэ-бэйэбитигэр дурҕаччы ыабытынан бара раздойдааһыҥҥа, массаж- Знамяны ылбыта, «миллио
кг. үүтү ыан 1966 сыллаахха рэ. Үлэһит илии, ыанньык көмөлөсүһэн үлэбитигэр үө- ра. Биригэдьиирбит Петр тааһыҥҥа Анастасия Семе нер» колхоз аатырбыта.
«Бочуот Знага» орденынан сыт төрүттиийбэтэтэ. Кыр- рэнэн барбыппыт. Барыта Семенович хас сарсыарда новна улахан суолтаны биэ- Анастасия Семеновна
наҕараадаламмыт. Кини аа дьаҕас ыанньыксыттар уу- илии ыарахан үлэтэ: ынах аайы кэлэн билсэрэ. Ол кэм рэрэ. Ол иһин ынах төрүүр ынахтара маассабайдык тө-
та колхоһугар эрэ буолбакка, райбыттара. Ол оннугар ком- ыаһына, саах күрдьэн оҕу- нэргэ ынах уулаабакка, кэмигэр хотоҥҥо кытта хо- рөөтөхтөрүнэ өйүөлээх тах
оройуоҥҥа биллэн барбыт. сомольскай путевканан кэл һунан таһаарыы, көөнньөр- аһаабакка, ыаммакка турбу- норбут. Ынахтаратөрөөтөҕүн сан үлэлиирэ. Ньирэйдэрби-
