Page 1 - Саха хоһоонун формата 2
P. 1

вьуктар салалтадапына‘‘Г~ ополор •
                      бэрэбинэни суорарта льиэ эпки-  а-тарын к«ртнроц үнрэтии по-   взпнян гуһалаах   к|1|гта  J             Ааа'члылиах улзтип.
                      нин олуктаан гуһэоэр1э уөээн-   собистын быһыытыпап туһ.1
                      нилэр. Кннилэп болуотунньук                       лппээсткан ыытыы сэпннки <‘Ы1-   — Х'.нналыыр пуону   Сир * т.з« бтрдэллэр.
                      htithh 6аһыль’ах1ача Гу   ныыга сурүн 6wmto yypyj   ларга лртуч кпмгппк тэпиГпэ.   Х'шл:сра ситыыллар,   AluxT’iHbiax da этим
                      сагалааһын кэлэр өттүгэр оро-  луохтаах. (*.т  эр-при, бу оскун-  Опор биология курив пртчмрт-   Т:;о\. out wax. моргуору
                      йуон атын орто оскуолгларыгар   лара матпык япппэттээя льыа-  КЭ Кнр1Н[)й!| увр^ти! у.мхап   Труо гиртылир?  Эрэли катары ТО/ГСОҔОП.
                      К1П’*ник ₽йянуллэрэ нга ’а
                       Опто Кытыл оскуолата кэтэ-   лаг»а дьалбаатык сыһыаннаһал-   суолтаны ылар. Оскуола опыт-   4oe9>iocBa*s8Baiiiit:LuiaiiBEiiiiiiD5iiiBiaiiiB3(csBaioiG8B«tiii3(i«isisi«acaaaMs»
                      тиллээ. И П Заморщккг в лиэек-  лар.              ная учаастагар үүннэриллэр 4
                      тор-’аах Бултунннахтаах опто ос-   Аас.пыт саПын учаастакка  ор'руот араас астарыя корта- |   Иэрэҥ-дииэрэгг,   Чои кутин кэСиһиэхгин!*
                      куола1а учууталлар олополлору-   (Норуот аһын араас кярүҥняпэ  рэп унрятии пособиотын быһыы-1   Э|ГКИЛ кункул   Л Е Кулаковскай.
                      гар анган икки льиэнн атын енп-                                              Ирдээ I суоллаэн        Бинр мэгуи>и, бу тылы элбэ1иэя.
                      тэн ксҺ"р?н аг.алан тута;’ Оттон  ол'рдуллубуттара. Г-астаан утаа  тыпан ярдэттэн бэлэмнаэһпии g   Илбчһнрдэ.»  ырыапы-х >һоону олус уһун оҥо-
                      X Ф Унарлп лнпектоптаах Снч-   кяяплэрп   кпэүүгэ-хару|ычга арпг’истряцпя тумпя   хаамара ■   (Норуот чабырйаба)   |>уон сэн iUKiH’ нртунэн. саныыр
                      из орто оскуолата споптнпнай   4—5 ятэр иатуралпстар улэлэзн  ту л v и у.1л ’ бат я г мал л.  !  Норуот ырыа>ыгар строкалар  ганзаны. 'tie мти к«-С’үү»гү бары
                      уонна гео’рафнческай плтна-ка   иһэп, быраван кэб”гппттяря.               ■ бутүү дорцоонноро дьучрэлэспэт- .... »1 тунэн эргитэ сыл.тьан хоһуйуу
                      лары, двигатель турар будкатын                      Үорэх Сунтлар орпПупттуплары   ^р (рифмаламмитгар) 'И1н_£Д2Ц| H'JPVOi ей  мыитыгын, кярорн сы-
                      гчт’ту’ша. Итнчтэн "я атыч оскг’о-   Куһупугяр гпн учупмгик vvm-  салаата с^птопх дьаһалы ыла-   тьРтыбар лорзооннор <охсуулаах>   тыытын чнрзнрнр Маны сага на-
                      ляларга капитальней ерөмуон  мут ууняэпилэри Kopw-xara-  рын куутэбпт.     уонна ^огсуута суох> диэннэп»   Годнай  ПОэЗИЯ'ЫИ бИИР УРИТЫТЫН
                                                                                                                          куртук ин: унх.хэ Сяп
                                                                                                 чуолкаЙ1ык араарыл/
                                                                                                               лыбапарыням___________
                      Ыытыллар, учүүталлао олорор  П1.114 супГ’Уттап сүоһү сиэп кя-  Михаил НОКОГЗЗ.  Г быһааоыллыан cervTloDVor ыпыа-   Саха   суоугунаь поэзияги аан
                       111Д8»а«г>з111В«идгг-'-.п»пплапяпяпп>)П’Ч’ял>1евнвшпч11Чпия1япяия'’гпвпяп811пяипяапппп«ии1>ппяя^|»яя«.|»ЯИяя».пг .................... ^нояовяивалзов
                                                                                                 тыгар строкалар бутүү дорБоопно-   маҥнзй   уц-кунБуттэн наролнай
                                 САХА СИРИИ СУРУЙДАЧЧЫЛАРЫИ IV СЪЕҺИН КӨРСӨ                      ро дьуөтглэһиилэрин ониугар.   форма ити үчһээ этиллибит  гупун
                                                                                                 уоГтээ эпппппит кур тук. ИЛИН дор-   бэлиэ овугтэрин тутуспута.   окон
                                                                                                 роо.п.ор дьунпэлэпиилэрэ баар Бү   форма птн-үнһ-э^-JH+гллибмт суадн.
                                  Саха хоһоонун формата                                          ертунэн бтир суол -ураты бэлиэтэ   Фпутма элүнэи иаротнай гнруккэ
                                                                                                 Саха наро!най поэзиятын форма
                                                                                                                          бг гэтик сло.,урбута Наролнай
                                                                                                 буолар.                  Форманы бигэгик гутуһан .ур\й-
                                                                                                  Народнай формата строфалар   буг дьоонортон холобурга oo.ivk
                        Саха суоугунан уус-уран лите-   2) Строха нҺннээбн тыллар са­ нэммэтэхтэрня нннигэр, ханнык
                       ратурата ХХ-нс уйэ тярүяҕэ буо­  жала "ар дорпоонноругар  • рэ о.туоГ.чй не ритм баян икки   к-эмэйтэрэ Э1ГИН араас буолар   «•орботоч басгакы биллиил-»эх
                       лар. Кини сыччах уйэ атгапын кэ-   <Ына.\ ыыр ямньыраппыт.   һинэн. ;аха ырыатыгар энээри-   Кинилэр (сорох лэгэрэн ырыала   поэттэсы А Н Кулакоискайы 'он-
                       рииэ истог.иялаач да буоллар. ити   Саах ьурльэр салыгыннарбыт,   тиилэри’гзһынан А. Е. Куликов   оы. эһиэчэйи ахтыбагахха) уксу   ьг А И. Софэоноиы эгиэччэ <**П.
                                           ■">hv.
                       кылгас кэм иһигэр элбэх oirohy-   Уу баһар улугугнут.   скай эппигии кур лук, кыли1тях   Г:Р биир ГЭИ КЭ'ЭМЭЙ? СУОХГЯР Но   И’и поэгтчр форма яртүнэн гнһе
                       л-нна. Оиу. сачалыы хоһооч  фор.   Буртуй тартар буораппыт.  (GiifpaiinHi уония эбиискя гычлатГ.  руот ырыагыгар бинр суол санаа   оз бнир •чрүкк-» <  олоҕурбугтарын
                       мятый сзйтыытыгар даманы  керэ-   А. Е Кулакопскай  тчгэ. дуо, ЛИЭГИМ ^уртук. ггщГг. I   ьы улары'а уларыга хат-хат аҕа   •'(ин   - ЧИРИЛЭр • и геологи» лалын
                       бут.                      Хоһоон строкаларыгар бпатэр  Стал тар, олор строка итэҕэс су-   /-ан эги-1, эбэтэр ппетметы,  кнс-   туһуиан чоы^якка  I да гур«н эт-
                        Саха  суоугунан поэзията   хапа  тыллапыгав дорг;оончор итигирлик  ТГунхтээин голОРОН биэпиэхтэпин  тууну бары нртунэн эргитэ   сыл  Т.-ХХЭ - хчг биирдии бэйэлэР  »УС-
                       М-’ИНЯЙ  үөскүнҕүттэн ыла   форма  льүерэлэһиилэрэ туб.спиччэ буол  .chit Horvoi ырыатын музы к а т ы н   гьан хоЬуГ'уу. игиии тэиинэч уус-   Ра стиля?-»» ’эр  кичилэр час .'|иир-
                       вттупэа  нарп^най  яйымньыга би-  б.атах. кичнлэр саха тылын ие  янааччылар кипи 'тнрут уратытын   тук эпитетт-р. тэ1гчэ7иллзр. мета-   ДиИЛЭГЭ   си»я литерагурат-дгзр
                       гэтик олэҕүрбута   Саҥа үяскүүр  упаты сокуонунан быһаарылчал   кытта яскч кинилэр нацнонзльчай   Форалап уо. д. я поэзия грян си-   С&ПТӨНХ cv<u>v «яиллярбыгтао
                       гуругуяан   литература бэйэгин  л.?р. Саха тылыгар аһакас лор-  viaibiibi сутэриэхтэрнн баБзрбзт   ГНЭСГиб'ЭЛЭРЭ бэр1 КИЭ1ГНИК туттул-   • • •
                                                                                                                               О'* >s6ni ct- й сончалисти-
                       ийэтигэр   норуот айымнпытын  Г.сочюр маг-нык ураты бэрээтэк-  ^уоллахтаэына(хайайя-тза 6и*сыая   луулаоя трофа хоһоон кээмэйи-   У'лу»' -
                       утуч угэстэригэр плор>упара сяа- плор>упара сла­  кэ бас бэ-тинэллэр- биир 1ылга  тустахТЗо^Сяха норуотун ори-  гэр сабыльмллыыр  чесхай ре>'уюния киһи общество-
                       мзй (чптоэх суол. Ол*иһин лая,а-  аһавас дпрг,оонноп бары кэлин  п нальнай ырыятыгар-тойугар кыы-   Кыри-айа-* кыыспы#,  тын олок’о чаһан  ла буолб.этах
                       еы саха угус суругунан б.зсгакы   («.аттаэхтарым») эбэтэр бары глин  даанниах кыһын чысхаанып. ди­  Кырыа «аар тыынпаах.   тосту я-үплүучү   гана эпочаны,
                       ьрыалара х'һоонноро наролнай   ’оттээхтэрим»! б.уолаллар. а э.  пин тяйбз пьиппиэрин. хотугу сир   Кытьык хаал кыттыгастаах,   кнһн об1”е<тно»ын   Льиҥнээх ис-
                       фопмалаах буолзннар. ааҕааччыга  тыл бастакы сүһункэр ханнык аһа-  олозун чраты усулуобуйялапын   Кыһглҕа кыыбаг.а кымньыылаах,  ТОРИИТЫ» -ИРЫН   ярыйбыг --бит
                       садук тиийимтиэлэринэн гэрэхсэ-  г,ас дорҕоон базгый дз. кэлин су   музыката тярут буолбут буолуох-   Кыыдяяннаах кыһын хатыны   бУОЛЛЯБЫИЧ КИРИ  сама hopvoivh
                       ТЭЛЛЭ1-.                 һуөхтэригэр эмиэ оннук («кэтэ-  тяах Уонна ырыя сопох кнрутгнэ-   Кынтаач ыыттзбым буоллун.   iictop^TTW^T уонна  чуолаая ся-
                                                                                                                                        t ялгыы
                         Бастакы хоһоонпор форма ор-   яэр») эбэгэг КИНИЭХЭ СРПТНОЧ Я1ЫН  pt гэр (эһччхэйгэ, аэгэпэҥ ыпыяБа,   Кини бэйэлээх  х ли rfrP4fyp.ua гялгыы у-с-
                       *ун?н нгоуот айымньытын сурун  •гһаг}ае цорБооннор («түһүнлээ   “ябыр'-ахха) ритм тас формата   Ыыртапаг ыллыктзргын ылҕаан.  КЭЭН-ГЯЙ 1.411 барыы’ыгар ЭМИЭ СОН-
                       бэлиэ чруттэпин барытын ылынан  тим»> гуриллзр Ити фонети-<ескяй  строкалар суһүнхтэрэ тэи буолуу-   Ыччат кыргыггяргын  HVK су IV '«гуолляах О т и!1ин би-
                       үөскээбиттэрэ            сокуон атын омуктан кииоэр it.ii-  Tf чуолняйтык түтуһуллар тубэл-   ыччилаттын!  Һиги :ачч iH'^paivnaia -оиинлизм
                         Норуот айымньытын форматын  ларга эмчэ дьяйар (холобур «те-  г'-лэр баара биллэр. Дэгэрэтг   Бэйэзйн буоллиьына.  ЭПоТТтын 1«»(>унр>? диибит Ь'ыр-
                       бэлиэ ятүтүнэн туох ханнык ин-  традьэ — тэтэрээт»). Огтон яһа-  ырыа;     Сэтгэ ый тухары        дьыга- тяАячы fax я cvpvr' -<аи
                       аинэ лорбооннор (аһапас уонна  г,ас лорБооннор льүнрэлэһиилэрин   «Сиэрлиир яппын миннэммин,   Ирбэт чэн гэллэхтээн   уте усаи ли1ературата яаспыт
                                                                                                                         олох ыарчагини кырыһыгяр XX-
                  I    Сутэй лорносннор) дьүерэ1эһиилэ-  сскуона бутэй лоркооннор няарта-   Сэгэртэйбэр яйянныам,   Им бслзй сибииккэБЭ   КГ уйэ р-НПЛЮПИОННЯЙ дьялгаа-
                                                                          Хара яппын миинэммнн
                                                                                                  Иһитэн кэбиһиэхтнн!
                       рэ буолзп Итинник льуөрэлэһии-  һыылаоын бэрээ'эгэр эмиэ сябц-
                     / лэп кнстетлор. I) Строкалар са-  лыаллы <п. Дьэ ол иһин саха хо-   Харытыяйбар барыяБЫМ ..»   Аһыс ь*й түхары  НЫН СЧЛбэКТЭЭХ куинэрии дьылла-
                       баланар порБоонноругар Слрока-  nooiiVH Ф'Ч'матыгар ahar,ac /гнна   (Нэргот ырыата)   Халын «ияр анныгар   рыч 6blhJ4Ub' сабы ТЫИЛЫИЯН .ИИК
                       лар бинр бчитэр уруулуу дорг(оон-  бутэй лорг,(юниор дьуярэлэһиилэрэ   ?Ьиэчэй.  Хаайан кчбиһэн,  тертая еилигтянэи унскээби' бит
                                                                                                                         б’оллдныэа *лу* Ок1ябрьекяй
                       яоруиа • тэһв баБяпар уһуннук са-  олус КИЭҤ-1НК туттуллар. Маны са­  Чэйитг, ЧЭЙИ1Г, сэгэптээр,   Атгагдяе
                       Баланыгхтяг ын соп.      ха аллитеэаиията диэн ааттыахха   Опто лугуй уолагтаар,   Харивын эээ уутунан     кай реналк'пии эти-
                           «Халлааиы хайа суруйар   сеп.                  Кынлыа кылыс иыггыттаар,   Харолыь1 сытяр гына   !Г*Н. СИИЛЧНМИ кэичиттэн кулу-
                            Хаш хабаҕал оһо&ун   Норуот ырыитыгар хоһоонугар   Тойон ньургун убайлаар »   Ха*'гыстаян кэбиһшхтин!  WDiyv гыгиыт соне’скяА глох чу-
                            Хяҥас чанчыгын      ритм (стогэкаляп суҺунтсгэпэ—    (Норуот эһиэхэйэ)   Толус  ый гухя^ы.   иун гылчь VO’VP сыоялкячыгар
                            Хай.ч тар^ынна да,   нэһиитэ) ту|уһуллубят. Итинтэн   ЧябырБах:       Сор М7Н  суорумньулаах   кнчог^үи ууммутэ Оттон Улуу
                                                                                                                         Октябоь сзҥя ИС чоһоочуч бичр-
                            Хаета даҕаны        норуот ырглата хоһооно ханнык   еКубулун льибилчн.  Сорао^х  муус сүорьанҥ»
                            Хабаоаан баҕайытык   да ритм-., музыкальнайа суох диир   Хо|гкул иикил.   Суулаан  кэбиһэн,  би! ?6tr --V >>Л^Г1ЬЫНЗг ол “<• 40*
                                                                                                                         1’ООН 4 Я»>рг% Г
                                                                                                                                         > а<»я -top-
                            Хаһыьтаян хардьыгынатта».  сыыһа Бииринэн. Саха ырыатыгар,   ХОН ОН ИЛҺЭ1Г   Coroiox  муннун эрэ уутунан   (Салгыытыя 4-е стр. кер.).
                                 А. Е. Кулаковскай.  төһө да строкалар суһуохтэрэ тэҥ-  Хоһууннурда;  Чорулуу стар гына
                                                                                                   <
                                                                                     i
                                                                                     1 ’ г,
   1