Page 311 - Владимир Санги. Талыллыбыт айымньылар
P. 311
хаар туспут. Мин хаалларбыт бэлэхпиттэн кубазан тыын санаата кеммутэ, онон мии-
гиттэн хаалбыта. Утуе санаалаах тыыннар миигин абыммыттара. Эмис атыыр таба
елеттерееру туран биэрбитэ. Булпун кубазан тыыкка сиэртибэлээбитим. Икки кун
устата биллибэтэзэ.
Мин туспа дойду кибитин керсуем диэн итэзэйэрим. Билигин мин эйигин буллум.
Буллум. Ол эрээри кубазан тыын манна ситэн ылла. Такквонгун азатын уубун дьонун
мугтатыйыыларын истиэн базарбат. Бибиги аза ууспут келдьун сурэхтээх кибиттэн
халбарыйбыта. Ол киби, apaaha, Млы-воза барбыта ырааппыта буолуо, сир урдугэр
хара тыынын, кубазан тыынын хаалларбыт...
Пларгун кыыс кэпсээнин уутун быыбынан истэр курдуга, кини куолаба ардыгар
ибиллэн кэлэрэ, ардыгар сутэн хаалара. Бу туун уолга ыарахан туул курдук эта.
Халтабалара абара ыараан, хам сыстан ибэллэрэ... Тебете, сибиниэбинэн куппут
курдук, туебугэр тубэ турара.
— Тайза кыыба, эн ким аатын ааттаатык? — диэн ыйытыах буолбута эбэтэр ыйып-
пыта дуу, ол эрээри бэйэтин куолабын истибэтэр.
Такквонгуннар аза уустара олорор сирдэриттэн саамай кэнники барбыттара.
Аза уустарын бииргэ холбооттоон, ханнык эрэ артыаллары тэринэллэр убу диэн
дьиксиниилээх сурах тарзаммыта ырааппыта. «Артыал, колхоз — бу аза уубун
бедексуйбут кврунэ» диэн билэр дьон кэпсииллэрэ. «Араас аза уустарын хааннара
булкулунназына, аза ууба эстэр буоллаза дии», — дэбэллэрэ озонньоттор, дьиктир-
гээн.
Такквонгун аза ууба атын ыаллартан ыраах олороро, онон аза уубун ытык кыр-
дьазаба Ковзгун, оччотоозуга весе куустээх-уохтаах, байанайдаах эр бэрдэ, быраатын
Вилгуну уонна да атын аймахтарын колхозка киирэртэн онуоха-маныаха диэри тутту-
налларыгар тылыгар киллэрбитэ.
Атын аза уустара хайа нетгуе тубуехтэриттэн ыла, айан суола хас да тегул ирбитэ,
токмута, оттон Такквонгун дьоно уруккуларын курдук олорбуттара. Эр дьон кииби
уонна кыыл табаны эккирэтибэн хастыы эмэ куну быба тайзаны кэтэллэрэ. Озолор
араас кыылы бултуур уустук идэзэ уерэнэллэрэ. Дьахталлар тириини имитэллэрэ,
такас тигэллэрэ уонна элбэх ахсааннаах колуур ыттарыгар ас бубараллара.
Биирдэ кыбын, тымныы Хотой ыйа баранан эрдэзинэ, уон ус туулэрэ кырыарбыт
ыттаах сыарза ыраах айантан тиийэн кэлбитэ.
Айан дьоно иккиэн урук тулууптаахтара уонна туулээх бэргэбэлээхтэрэ. Сирдьит
нивх эбит диэн билбитэ Вилгун. Нивх суурбэччэ саастаах, бедек-садагг киби этэ.
— Такквонгун дьоно хайдах олорозут? — диэн кини эбэлии суон куолабынан баа-
Зынаабыта уонна бозуербут илиитин ууммута. Вилгун куустээх баппазайын ыга туп-
пута уонна сезв санаабыта: бэйэтин ытыктыыр ыалдьыт ыйыталаспытынан киириэ
суохтаах. Назылыччы кэпеэтэргэ бириэмэ суозар дылы.
— Ковзгун дьиэтигэр баар дуо? — диэн айан кибитэ хаттаан ыйыппытыгар ыраах-
тан кэлбит ыалдьыттары эйэзэстик керсубут хабаайын чахчы бэркибээбитэ. Кини тиэ-
тэйэрэ уонна туохха эрэ бэркэ наадыйбыта ото биллэрэ. Туохтан буоллазай?
Иккис ыалдьыт тулуубун устубутугар Вилгун сэрэйбитэ — милиционер эбит. Кини
формалаах кителлээзэ, кэтит курдааза, онно наган хаата ыйана сылдьара.
Кэлбит киби, чэйдээн эрэ баран, аатын-суолун эппитэ. Кини муора арзаа кытылыт-
тан теруттээх. Ол гынан баран, билигин нивх колхоба тэриллибит сиригэр Кор-воза
олорор. Кини аата Нехан диэн. Кини манна наадалаах кэлэн олорор: былаастар аза
307

