Page 337 - 2-с Легей нэьилиэгэ

УУС АЛДАН УЛУУИА

«Утуе дьыала» чэрчитинэн

2000 с. социальнай-экономическай курэх тумугунэн 17-с миэстэдэ сылдьы­
быт II Легей нэйилиэгэ 2001 с. тумугунэн III бочуоттаах миэстэдэ тахсан, бастын
кердеруулээх нэйилиэк ахсааныгар киирэн, сойуппут. Сыл ийинэн ситийии теруетэ
тугуй? Угус улэ олохтоохтор куустэринэн барбыт. Дьон-сэргэ биир санаада кэ-
лэрин ситийии, салайар улэдэ биир саамай уустук уонна эппиэттээх тугэн хай­
дах ситийиллибитин, маннык улэлэри ыытарга мае, хаптайын булуутун хайдах
быйаарбытын, улэтин-хамнайын туйунан нэйилиэк байылыга Ф.Д.Бысыины
билсийиннэрэригэр кердестум:
— Нэйилиэкпитигэр 560 кийи олорор. 1000-тан тахса ынах суейулээхпит. Улэбэр
тахсаат, 4 кун устата тэрилтэлэргэ, 6 туелбэдэ 17 мунньады тэрийэн, сурун кыйалдалары
испиийэктээбиппит — 40-ча боппуруоска тиийбитэ. Онтон нэйилиэк мунньадар 330 быы-
бардааччыттан 270-чата кэлэн, баар кыйалдалары туоратыыга санааларын, субэлэрин
эппиттэрэ. Маннайгынан биэс сыл устата турбут пилораманы сергутуеххэ диэн,
Н.Н. Охлопков биригээдэтигэр арендада биэрэн, сородун уолаттар мындыр ей, сата-
быллаах талаан кеметунэн бэйэлэрэ еремуеннээн, улэдэ киллэрбиттэрэ. Пилорамщик
А. Г. Сергеев ыытыллар улэбитигэр тейуу куус буолбута.
Иккийинэн, олорор туелбэни ыраастаныыны уонна нэйилиэнньэ доруобуйатын ту-
ругун кердерууну садалаабыппыт. Биир дойдулаахпыт, «Эр санаа» уордьан кавалера,
байыаннай быраас Я.Р. Бережнев кеметунэн, Медицинскэй Киин 12 урдук категория -
лаах быраастара кэлэн, олохтоохтор доруобуйаларын туругун бэрэбиэркэлээн, 20-тэн
тахса кийиэхэ Кииггггэ киирэн эмтэнэллэригэр ынырыы биэртэлээбиттэрэ.
Специалистарынан хааччыллыы учугэй диэххэ сеп. Быйыл 4 учуутал уонна биэл-
сэр уунан ититиллэр уопсай дьиэдэ уеруунэн себулэйэн кэлбиттэрэ. Уопсайа 102
кийи бюджеттан убулэнэр тэрилтэлэртэн хамнастанан олороллор, атыттар бэйэ­
лэрин куустэринэн-кыахтарынан дьайаналлар. Ааспыт сылга 180 т ууту уонна 21 т
эти туттаран, нэйилиэк урдунэн 2 мел. тахса суумалаах барыс киллэрилиннэ. Кэтэх
хайаайыстыбада тирэдирэн олорор дьонтго «Легей» УАХПК тардатар, тургэнник ситэр
салаатын оруола суьгкэн. Кинилэртэн 400 куурусса, 100 хаас, 50 сибиинньэ, 30 пе-
реполка уонна 9 коза ыаллар ылынаннар, остуолларын айылыгын байыталлар.
2002 с. ветеринарнай учаастак дьиэтэ, «Легей» ПК ийинэн уут тутар пуун тутул-
лан улэдэ киирбитэ.
Социальнай кыйалдалары нэйилиэнньэ бэйэтэ быйаарынан олорор. ДьУоКХ
4 ойодун еремуеннээтибит. Билигин иннибитигэр сурун сыалбыт — таас оскуола-
ны улэдэ киллэрии уонна федеральнай тайымнаах уйуктаах суол оггоруутугар улэ,
кэпеэтии тохтообот.
Кэнники кэмнэргэ умнулла сылдьыбыт субуотунньук кууйун сергутэн, дьон-
сэргэ туруннадына — кыайтарбат суол диэн суодун итэдэйдибит. Ол курдук, седумэр
улэ ыытылынна. Дэриэбинэни кытта силбэйэр Хаггхарыкы алааска, 3 га иэннээх
сири ыраастаан, бутэйдээн, киирии ааркалаан, тупсадай концертыыр площадка ту­
тан, сагга культура-сынньалагг паарка туерт тууннээх-кун ийигэр оггойуллубута.
Ыйыахтыырдыы дьайаммытынан барбыппыт: 6 туелбэ бэйэлэрин дьоннорун тумэр,
ардахтан, сыралдантан хаххалыыр беседкалары тутта охсубуттара, чэчирдэри сэлэлии
олорпуттара, силигилии уунэ тураллар. Кэккэлэйэ, 1600 м эргиирдээх ат суурдэр
ипподром оггойуллубута.
Балары тайынан, бейуелэк аныгылыы керуггнэнэригэр улэни ыытарга туруммуп-
пут. Дьон учугэйгэ тардыйар, куустээх улэдэ харыларын ньыппарынан ылсыбытта-
ра. Уонча сылы быйа айан дьонун хараайыннара арыаллаабыт, дьон харадын аала
турбут ыйыллыы кэмин сиэртибэлэрин — уопсай мунньадынан субэлэйэн кетуруу,
сири кытта тэггнээйин буолбута. Тигинэччи улэлии туран, ый-ыйыада буолбут ме-
ханизированнай суейу комплекстарын, Аллараа Билиигэ урукку холкуос, ыаллар
бырахпыт хотоннорун дьардьамаларын, барыта 7 хотону, 4 котельнайы уонна кууку-
наны кетурэн, хомуйан оннуттан ыраастаныллыбыта. Барыта 60000 кв.м, сир — аны

Уларыйыы-тэлэрийии сыллара 335