Page 470 - 2-с Легей нэьилиэгэ

-С л о гой_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _

ыраайы бэрэбиэркэлээннэр ууга-хаарга туйэртээбиттэрэ. Ол ийин кирдээх буолартан
саатан, дьоммут сололоро суохтарын корен уонна ыал улахан кыыйа буоламмын, бэйис
кылаайы бутэрбит сайыммыттан бэйэм дьиэбин уруттэри сууйан, кырааскалыыр буол-
тум. Эбээм уу сылытан, салданар остуолбун тардыйан кемелейере.
Учуутал аптарытыата нэйилиэнньэдэ мунугуур урдугэ. Кинилэр эппиттэрэ уерэ-
нээччилэргэ да, улахан дьонтго да — сокуон этэ. Холобура: уруок аадар кэмггэ
кыйыл флажоктар ыйаналлара, ол кэмнэ уерэнээччи тайырдьа кестуе суохтаах.
Cyehy эбии айылыгар дьиэлэринэн куех оту ууннэрии, унуох кулун мунньан тут-
тарыы — уерэнээччи эбээйинэйэ этэ. Одону улэнэн иитии сыал-сорук этэ. Учуу-
талларбыт салайыыларынан оттук мае бэлэмнээйинигэр, мутук, тулалыыр эйгэ
ыраастаайыныгар, ферма араас улэлэригэр сылдьарбыт. Аны пионер буоламмыт
кыамматтарга тимуровскай кемелеру он орорбут.
Мин доруобуйам мелтуу сылдьыбыта. Физкультураттан, сардыардааггны за-
рядкаттан босхоломмутум, экскурсияттан, походтан маппытым. Ол сайын урэххэ
Билир диэнтгэ улэ лаадырыгар ыыппыттара. Онно эбиэт иннигэр-кэннигэр устуу
эрэ чаас дулдалаах сиргэ илиинэн от мунньарбыт. Бу диэки отчуттары хааччыйар
килиэп оьгорооччу, илиминэн балыктаан айатааччы сыйыарыллан улэлииллэрэ.
Cyehy елерен сибиэйэй миини кун аайы ийэрдэллэрэ. Ону тайынан, дьоммутуттан
кэйии, таггас, сурук тайар кийи кэлэн барара. Ардахтаах куннэргэ кус, куобах бул-
таатахтарына, инчэдэй хайыакка суулаан баран итии кулунэн буруйэн буйараллара
минньигэс да буолар этэ. Николай Николаевич бэйэтинэн биирдэ эмэ кэбийиигэ
хамаанда тэринэн кэллэдинэ, кулуйун уотун туда кэпеээн, кер угэнниирэ, арды-
гар «ноо» диэн сэнгээриилээх сахалыы тойук, анекдокка майгынныыр омуннаах
кэпеээнтгэ куоталайыы да баар буолара. Онуоха Ньукулайдар, Куолайап, Нээстэрэ-
бис куннууллэрэ. Ол айбыт анекдоттарыттан сорохторо умнуллубакка, билигин да
кулеэр терует буолаллар.
Лоп курдук 11 чааска Лэгэнтэй Хаабыйабы батыйан, бийиэхэ ананан тутул-
лубут киэгг урайада, улгумнук утуйа барсарбыт. Остуоруйалары, бараммат элбэх
быйылааннары хаайахтан хостуур курдук сыыйан кэпсииригэр бигэнэн, утуйан
хааларбыт. Улахан дьонтон кини эрэ бийигини кытта утуйара. Кинини директор
анал эбээйинэстээн, бийиэхэ сыйыарбыт буоллада. Уерэхтээдэ буоллар одо суру-
йааччыта буолуохтаада хааллада, чахчы талааннаах сэйэнньит этэ... Бу сайынтгы
лаадыртан дьиэбэр ырыган бэйэм эт тутан, улаатан теннубутум. Ити 7-е кылааска
киириэхпиттэн, ыалдьыбат буолбутум.
Бийиги кыйыннары-сайыннары учууталларбытыгар убанан хааламмыт, сылаа-
йынан угуйар оскуолабытын уйун каникуллартан ахтан кэлэрбит. Бары кемелеен
таладынан иэдэн, быыйа суох гына онорбут олбуордаах оскуолабыт куех-кебуер
тэлгэйэтэ алтан отунан эдэрдэлии керсер курдуга. Оччолорго, араас тэрээйиннэргэ
алтыйан аайар директорбытын, Николай Николаевийы, итинник бийигини араггач-
чылыы, бийиги туспутугар кыйалла сылдьар кийи диэн ейдебул суода, адам «Хан-
дараачыйап инньэ диэтэ, маннык эттэ» диэн убаастаан уейэ тутан кэпсиириттэн,
санаабыт сиппэт «улахан кийини» толло эрэ керерум.
Мария Сергеева
Саха сирэ. — 2011. — Алтьишьы 26 к.

Учууталым туйунан ийирэх тыллар

Бурцева Анна Алексеевна ааспыт уйэ 50-е сылларыгар бийиги одо эрдэхпитинэ,
нэйилиэнньэ, тереппутэр учууталы олус ытыкгыыллара, киниэхэ сугуруйэр этилэр.
Учуутал туох диэн эппитэ таьгара эппитигэр тэггнээх этэ. 1960 сыл куйунугэр Кэп-
тэнигэ Легей сэттэ кылаастаах оскуолатыгар бэйис кылааска уерэнэ барбыппыт.
Анна Алексеевна бийиги кылаас салайааччытынан анаммыт этэ. Кырайыабай, ку-
руук маанытык таьгнар, учугэйдик уерэтэр, ейдетер диэн ейдебул хаалбыта.
468 VII туИумэх