Page 1 - Сергей Васильев куерэйэр куннэригэр

587 сьгл, 'Ба.^ан ыйын 26 к, № 115. (5918}.
«коммунизп сгоааж - %

СЕРГЕЙ ВАСИЛЬЕВ

П. А. ОЙУУНУСКАЙ А АТЫН А И РЕСПУБЛИК АНСКАЙ БИРИЭМИЙЭ ЛАУРЕАТ/

БйЛАИИЛЭЭХ СУРУЙААЧЧЫ, ПОЭТ. ПУБЛИЦИСТ, ОБЩЕСТВЕННАЙ ДЕЯТЕЛэ

СЕРГЕЙ СТЕПАНОВИЧ ВАСИЛЬЕВ 60 СААБЫН ТУОЛУУТУГАР О
-О
талааннаах поэта, общественнай деятелэ дыйар тун’кэтэх сигилилээхтэри бер дьон харадар !
Ц 0. 'С, Васильев букатын эдэр саайыгар, , куегэйэр саралыы тардар уоттаах тыллары элбэхтик эппитэ. U
к кунугэр сылдьан Ньурбада райсовет исполкомун куегэйэр Ону барытын тэрийэр, иитэр-ейдетор улэни кытта
I' ус тегурук сыл толору салайбыта. Оччоуооду кэми дьуерэлээн общественнай хайаайыстыбаны сайынна- U s
»■ председателинэн улэлээбит.
Мегежекскэй оройуону
рыыга эдэр, чэгиэп этин харыстаммакка улэ тээбитэ.. 8
а кэрэйэлиир арай икки докумуон баар. Биирэ эргэ КУННЭРИГЭР Социалистическай уларыта ’тутуулар Сергей Степк? U .
10 хаартыскаттан хос туйэрбиттэр. Алларанан «Пле­ рыгар куускэ барбыттара. 226 хьйаайыстыбалаах U »
нович Васильев оройуон Советын алайбыт силла-». * !•етын :алаиоыт сылла^ а
нум МегРИКа. 1.08.36» диэн адаархай быйаарыы
о суруктаах. Дьиэ ойодойугар тиэргэн’н’э туспуттэр. урукку ТЗОС-тар колхозтарга ул; рытан тэрилли-
..................................
■
о ■ 1’уерт уонтан тахса кийи хас да хойулайан биир­ биттэрэ. МТС материальней базата тупсубута, сала- U
TV тт.ттттл’ Г птлптлтт П тт”бутэ. 8
гэ тураллар. Уксулэрэ тунэ, саары этэрбэстээхтэр.
.ГТ,— тт.тп «.о
йар, улэлиир кадрдарынан лаппа' f едергетуллубутэ. "
1935 .0
о ■ Иннигэр биэс кийи куех кырыска атахтарын быра- сыллаахха оройуон урдунэн бастакы колхозтарга,. S
Стахановскай хамсаайын куускэ тэнийбитэ. 1325, _
даннар тонолохтонон сыталлар. Сергей Степанович
■ хара буруукэлээх, урун- пиджактаах. Ыраас сууйун 417 ударник баар буолладына 1938 сыл бутуутугэр U .
урдунэн костер ерукуйбут хара баттахтаах. Иэдэйэ кинилэр ахсааннара 239 стахансвк i,” 802 ударник- !
толору эттээх отуччалаах кийи кырыылыы содус
о хайыйаи ыраады эдуулуур. Бииргэ туспут дьонно- ка тиийбитэ. Ити сылларга бастын улэйиттэр орб- U; ■
йуоннаады мунньахтара аан баста ан тэрилЛибитэ. J
руттан биири даданы билбэтим. Бадар, чуолкайа
1936 сыл куйун баладан ыйын 3 кунугэр МТС U;
’« суох ке^теллеруттэн буолуо. Ол эрэн кини салай- быыстапката аан бастаан тэРилли,,итэ- Сууйунэн U;.
уйаайбатыгар тыа хайаайыстыбаты i оройуоннаады 5
быт, бииргэ улэлээбит табаарыстара буолалларын
! риилээх комитетын 1935 сыл тохсунньу ый 1 Кунут- ууттээх, терел суейулэр киллэри 1лэннэр дьонигр
бук итэдэйэбин. Иккийэ: «Ньурба оройуонун ситэ-
кердеруллубуттэрэ. Бастын- уунээйи; эр экспонаттара и/
I тин отчубта» диэн халыи, илиинэн тигиллибит ар- Борисов Г. М., агрономнар Пронин А. П., Кузьмина, U
- тен 1939 сыл сэтинньи ый 1-кы кунугэр дылы улэ­ туруоруллубуттара. Зоотехниктар Теленков И. Д.,’ S
о хыып докумуона. Урукку алфавитынан машинка- МТС-ка Корнилов Д. П. суруннуур тэрийэр улэлэ- ?-
нан бэчээттэммит 64 страницалаах. Улэ салаалары- -
рин С. С. Васильев быйаччы салайбыта.
■ '
нан хос-хос таабыллардаах. Оройуон олодо сийилии
Оройуон олодор 1937 сыл хайан да умнуллубат -л
! ырытыллыбыт. ческай революция 20 сыла уонна Саха автономней п
ураты историялаах. Улуу Октябрьскай социалисти- о ,
Музейга улэлиэм ессо инниттэн С. С. Васильев
0 туйунан тодоос кейуннэдинэ, кырдьадастары керсен, . рсспубликатын 15 сыла. туолуулары л керсе партий^ j
в ыйыталайар угэстээхпин. В. С. Червяков баар эрдэ- най советскай органнар нэйилиэнньэ ортотугар киэн- Л
3 Эдинэ чугастыы киниттэн сурадалайарым. Чин1 сыа- далаайыннаах тэрийэр”'улэни ыыппыттара. Ол хам- rj
я налаах, ейдеех кырдьадас, кэмчи кэпеээннэриттэн
саайын ордук социальнай-культурна i тутууга чопчу Л
I з Сергей Васильев сырдык мерсуенун илэ харахпвР- кестубутэ. Государство кеметунэн ,j онна обществен- -g
’. 1 Й нан кербут, тус бэйэтин керсубут сада ейбер ха- най садалаайынынан оройуон киин 1гэр,- нэйилиэк- Л ;
таабытым. Кини «Сергей Степанович Васильев те- тэргэ типовой т^туулар бутэриллэн улэдэ киирбит-,
".......... — ” -
1а Леннеех салайааччы, тэрийээччи, бэртээхэй кийи тэрэ. Олор истэригэр ан-ардас Ньурба бейуелэгэр Ли
! гэ» сурунаалын 1976 сыллаады 1-кы №-гэр туспа дьаайылатын, типография, радиоузел тутуллубут- Л
Я этэ» "диэн кылгас ахтыытын музей тайаарар «Сэр- оскуола икки мэндиэмэннээх корпуйь, . балыыйа, ogo j
I- * п киллэрбитим. Кэлин да кэпеэппит дьонум Сергей тара. Оройуон бутуннуу телефониаммыта, радио/ j
“ Васильевы -салайтр, тэрийэр дьодурун седе-махтайа киирбитэ. Л
5-И п кэпсииллэрэ. Дэтиттэр талааннаах кийи быйыыты- Ыччат уонна нэйилиэнньэ ку^ йунэн культура, j
- tj
j нан атыттартан арааран, чорботон ейдууллэрэ. сынньалан- паарката ситэриллэн ьиыах садана уэ- Л
• “ С. С. Василь;,: Ньурбаттан барыадыттан 50 сыл руулээхтик айыллыбыта. Орус урд ?гэр алта дьиэдэ у,
ааста. Эрдээх, нарын сурэдэ олох мускуурунуун . кыраайы уерэтэр музей тэриллибитэ.
!
”■ ".рвглайа,-<,xv;l.a сытая тохтссбута эмчс втраатта. руот культурней олодун сай тнн'рер ..тчлл_ууа;.-£,
1С
Л Арай кини утуе аата еруу бэйэтин курдук ыраас, бэчээттэтэн сургэтэ кетодул. эн куегэйэр кунугэр лээх хамсаайын’н’а кедулээччи, тэ, ийээччи . быйыы- Л
$ 1 сырдык, с.ылаас. Кун-дьыл кулугэр елугурбэккэ, сылдьара. Райсовет исполкомун председателинэн улэ- тынан Сергей Васильевы бииргэ улэлээбит чугас
Т j кулуктэммэккэ тыыннаах кэллэ. Бэл бэйэтин кыт- лээбит опыттаах буолан, кэ. ээт даданы олох уейу- додотторо урут ааттыыллара. Q"-
L ] та кэпеэтэн, харахтаан да кербетех эдэр ыччаттар гэр етан киирбитэ.
j куегэйэр кунугэр сылдьар ейтабыллаах салайаач- Тыалары, уестэри тилпйэ суурбутэ. Колхоз пред- Сергей Степанович Ньурбада олоуон уус-уран ты- ■'
U j чы- арТыстапац ийэринии сылаастык саныыллар. седателлэрин ааттарынан а; да билэрэ. Оччотооду лын, поэтическай талаанын саба ту ган, суулаан кэ- и
- Сергей Степанович Мегежекскэй оройуонун райсо- колхозтар ahapa . кыра буож ннар, найаа элбэх эти- биспэтэдэ. Манна сылдьан суруйталаабыт хойоон- ■
р ветын исполком} н председателинэн ананан кэлэригэр ЛЭр. Холобура, 1938 сыллаахха оройуон бастытс норун хомуйан 1939 сыллаахха «Ньурба биэрэгэр» .4
OTi v йла хаИаайыстыбатыгар улахан хаал'ыылар баал- хайаайыстыбатынан П-с Ды архан нэйилиэгэр «Хо- диэн хомуурунньугу бэчээттэппитэ. Олодун устатын .
ва ' - ----------... тухары -_ Q.1
Ва 1 лара. 1934 сыл бутуутугэр бастакы колхозтар баа- мустаах»' колхбз ааттаммьш. 145 улэлийр кийи-
«А [ Йынай хайаайыетыбатын 17 эрэ бырыйыанын хол- лээдэ, 116 ынах суейулээдэ, 172 хайыы сылгылаа- «Киэн' Ньурба, киэн1 Ньурба
$ Ебообуттара. Уоннаадылара ада уустарынан арах- да. Кинитээдэр весе кырала > эмиэ бааллара. Ахтабын эйигин — / о-
“•С ■ сан, бытанан олороллоро. Сэниэ, баай ыаллар пар- Сергей Степанович хара ман'найгыттан тыа си- Кэрэчээн кэмнэрбин, ' _ ’ д " Я
4Н Втия, правительство дьайалларын ылыммакКа, утар- рчгэр партия политикатын дьон ейугэр тиэрдэр бэ- Куегэйэр куннэрбин!». — Д1 эн ырыа гынан Q .
Я „ . риниилээх коммунистары, олоду, улэни билэр кадр- ылльш, саха ыччаттарыгар ылл эта сылдьыбыта.- ■
са сылдьаллара.
дары кынат, додор он-осту( ута. Ыччат, комсомол Ньурб i дьоно С. С. Васильев аатпн, кини туттйр- 0 -s
1 Сергей Васильев Ньурбада кэлиэн иннинэ Э Мэвгэ дцро, пшпаг, дидмр vxiwrj
т,— --------- —------
йг™ ---- -- бастакы хойоон кинигэтин hap баайдыы санаалаахтары Хордомнуур, хоро та- быт к <ех пааркатыгар щгэрэннэр махталларын бил- О
л
ИЧ | Хаиаласка улэлээбитЭ.
1935 сыллаахха «Мэн-элэр кууйун толору туйаммыта.
haj хайа урдугэр I» ДИЭИ
«Й! Ч л эргэдэ, уруккуга тар- лэриэхгэрэ. ■ '
П*| ]---------------------
ги-. ) Q
>ы« J Сергей Степа! ович Ва­ Аранастан сха хаалбыта. ■
зий Поэт уонна сильев бийиги оройуомму- Кини аатын Мин иккис Дьаархан нэ- О
уо тугар райсовет исполкомун йилиэгэр барбытым. Айан- -■
ык председателинэн аканан наан ийэн куруук кэп- Q
ТТЛ Ньурба кэлбитэ. Олох эдэр, YP- сээн, хойоон суруйара. ■
I и дук культуралалх, эйэдэе норуот умнубат 1938 сыллаахха мин О
майгылаах, норуот орто- Якутскай куоракка киирэ ~
: С. С. Васильев Ньур- дьэргэйэн тугар сылдьа з чахчы сылдьыбытым. Онно кини U
бада салайааччы бы- Телефон линията маассабай кийи этэ. kAxmbibi горсовекка улэлиирэ. Во- S
йыытынан тайаарыы- дыргыйда Кини улэлииуигэр рай­ допровод, канализация I
лаахтык улэлии сыл- «Былыты быыйынан» совет билин’н’и прокурату­ оиотторбутун кэритэ сыл- - 5
дьан, норуот фолькло- xohooH-H-o маннык стро- ра дьиэтигэр бг ара. Кини ньэт > барыта активнайдык дэйэн кестер • балыыйаны дьан кердербутэ. Элбэх' U
рунан, айар улэнрн калар бааллар: председателлиир кэмигэр кыт-ыбыта. Бийиги буол- туттарбыта. Онно билигин кэскиллэбх улэни ыыппыт !
дьарыктанар идэлээдэ. Ытык хайаны байынан, ер КЭМ1ГЭ мин райсовекка ладнна, билигин ити паар- одо санаторията улэлиир. этэ. U
Онон 1937 сыллаахха Кыыйар былыт содотуопка отделыгар улэ- , ,каб >1тын аанньа кереЩ- Ман-найгы 1 №-дээх ос- Биирдэ сайын от улэтиН ■
автор ♦ Ньурба биэрэ быыйынан лээбитим. Сергей Степано­ истзн дьайайбакка, ма- куола дьиэтин оройуон садана «Ленин уерэдэ» и
гёр» диэн хомуурун- Кетер аалым дэрбэйэн вич киэн’ билиилээдэ, йын отун барытын алдьат- кууйун умуру тардан улэ- колхозка еребул кун сии-<: ■
ньугу тайааттарбыта. Кемус куенэ килбэйэн улахан далаайыннаахтык тар; н,' cyehy сайылыыр дэ киллэттэрбитэ. Райсовет лэс симэ тахсыбыппытль.и
Бу хомуурунньукка са- Ньурба диэки дайаарда, улэлиирэ. Райсовекка ха­ сир: гынныбыт. Нэйи- дьиэтин акылаатын туйэт- Сергей Степанович онно ■
•зф дьонун куннээди Мотуор тыайа айаарда. ра ма!гнай улэлиэдиттэн лиэ! ньэ кырдьадас орте тэрбитэ. Ньурба ман’найгы бокуойа суох кулумэхтйк' U
олодун, улэтин тула Ити курдук Сергей нэйилиэнньэ ортотугар Cepi ей Степанович бу музейын эмиэ кини тэрий- улэлиирэ. Оттон сорох'*'
йбруот, общ ютвенность Васильев хоЬоонноро, улахан авторитеты ылан паарканы туттаран ерейе- тэрбитэ. Сергей Степано­ колхоатаахтар куну быйал [)■
бблдомтотун тардар поэмалара барыта но- барбыта. Норуот ордук ки­ дьэр гэйэ сылдьарын олох вич оройуон инники сай- табахтыы-табахтыы ойо- ®
айымньылара киирбит- руокка боростуойдук ни маассабайын себулуу- умн ’баппыт. Маннык учу- дыытыгар . бэрт элбэх кэс- рон тахсаллара, ону кере-; Ц
тэр. Бу кинигэдэ тахсы- тиийэр куннээди олоду рэ. Оройуон олодор кэс- гэй дьыаланы он-орбут ки­ киллээх былааннардаах йстэ сылдьан Сергей Стё'-'*'”
быт «Куйун'н'у туун» кытта бииргэ биир кйллээх улэни тэрийэн йи 1атын уйэтитэр уонна этэ. Улэ араас форматын панович кЫлгас< инсцени- (J
Диэн хойоон’Н’о маннык тыыннаах буолаллара. ааспыта. Кини быйаччы ман л ыччат сыаналыыр туттара.Куйун хому'ур буп- ровка суруйа дхсубут-^эт’э. ■
иллэр: Поэт айымньыларын салайыытынан Ньурбад'а буо. арыгар туйаайан этэ- путун кэннэ урукку МТС Улэ кэнниттэн бийиги ону n (J
Мин бэркэ билэбин, ийигэр бийиги Ньурба- '.комсомол аатынан культу­ бин. Пааркада Сергей Ва- территориятыгар тыа ха- оонньоон кердербуппут.'Юл&*
Урукку «отуулаах» быт туйунан ахтылла- ра, сынньалан1. пааркатын • . сильев аатын ин-эрэр ал- йаайь<стыбатьш быыстап- кэнниттэн Сергей Степано-^Цу
V ’ , алааска ра аныгы аадааччыга туттарбыта. Туох да олус дас буолуо суох этэ. катын тэрийбитэ. Улэ вич бэсиэдэ-окорбута., ,s. ..
Улэлии турар олус бийирэнэр. Уонна учугэй кестуулээх, араас С ергеи Степанович ■ одо- кыалйыбатах сиригэр Сергей Степанович ‘пар-" и
билигин, — талааннаах поэт норуот элбэх" тутуулардаах этэ. до лахан Г болдомтотун «Чэпчэки кавалерияны» тия дьыаз атыгар чахчы ■
Дарабыык тууннэри, — сурэдэр мэлдьи сыл- Маннык паарка республи­ уурира. Ол туйугар Ньур- тйрийэн ыытарв). Мин бэриниилэ )х коммунист' (J
бу чааска дьыа. ка урдунэн суох диэн бад; аан ман’найгы одо кинини кытта сайын ка- салайаачч л этэ. ■
Отуулаах диэки нэлэйэн С. СЕМЕНОВА, кэлбит дьоы олус хай- дьа: йылатын туттарбыта. терынан сайыам . сурутта- в. литвинов,; О
ассыына суола оройуоннаады биб­ гыыллара. Паарка тутуу- Ол билигин даданы улэ- ра командировкада бар- партия уонна улэ / ■
дыргыйда, лиотека отделын тугар оройуон нэйилиэн- лии турар. Ыраахтан дьэн- сан турардаахпын. Кини ветерана. ’А'О '
Кебус кенетук сэбиэдиссэйэ.
1ово1оиаэ1ожсэио1авашсэ1ошсэвошовс)яоиа1»оисэваээогэио«овсэжаэвсэвсэшсэво«сэисэ«а10ваэясэ10>