Page 1 - С.с. 11.02.2000 Аатырбыт ыанньыксыт

— Төһө көөнньөрбөнү биир уоппуттарын билсэ, ынахтарын Анастасия Семеновна н а ^ л э л э э о ^
ынахха сиэтэҕит? — диэн мин көрө “Чирэпчи" сайылыгар Копыринаны мин аан лаевич Петухов оҥорбута.
ыйытабын. Онуоха биир ынахха тиийбиттэрэ. Ол сылдьан Анас­ Р Е С П У Б Л И К А Анастасия Семеновна кол­
уонча киилэ тиксэр дииллэр. тасия Семеновна Бурцевтар- бастаан 1963 сыллаах хоз парткомун, ССКП райкомун
— Оттон көөнньөрбөнү ким тан 15 уулаах симментал бору- саас оччотооҕу бюротун чилиэнин быһыыты-
оҥороруй? — диэн ыйытыыбар ода тыһаҕастары талан ылбы- Среднеленскэй оройуон А Л Б А Н нан уонча сыл актыыбынайдык
биригэдьиир Петр Семенович: та. Ити кэнниттэн Партизан За­ кииниттэн Намтан үлэлэспитэ. Кини өссө икки
ээ, бэйэлэрэ оҥостоллор, фер- болоцкай аатынан колхоз сим­ командировкаҕа Уус- А А П А А Х Т А Р А болдьоххо ССКП уобаластааҕы
маҕа үлэһит тиийбэт, — диэн ментал боруода тыһаҕастара Апдаҥҥа тахса сылдьан комитетын чилиэнэ этэ.
хап-сабар эппиэттээбитэ. Герой Егоров аатынан колхоз Даалыга хотоҥҥо керсен Анастасия Семеновна Со­
Дьэ, ол да буоллар ити кэп- Түүлээхтээҕи биригээдэтигэр кэпсэппитим. циалистической Үлэ Геройа бу-
сэтии кэнниттэн бэрт ыарахан тиийэ атастаһыннарыллыбыт- олуутугар кини ити обществен-
таһаҕастаах, санаа баттабыл- тара. Итинник тыһаҕастар 1962 сыллаахха үүнүү най үлэтэ учуоттаммыта чуол-
лаах ферматтан барбытым. оройуон таһыттан да киллэрил- соччото суох буолан, кай. Ону таһынан колхоһун,
Ыанньыксыттар хотон сааҕа либиттэрэ, атын да оройуон- ферма отунан оройуонун үрдүк ситиһиилэрэ
күрдьэн таһааран балбаахты- нарга атыыламмыттара. хааччыллыыта мелтех кини үлэтэ үрдүктүк сыаналана-
ыллар. Иһит-хомуос тэринэн, А.С.Копырина 15 тыһаҕаһы эта. Анастасия рыгар эмиэ төһүү күүс буолбута
уу кутан көөнньөрбө оҥорол- ылаат да, Бурцевтары бэйэлэ- Семеновна уонна чахчы. Онон Анастасия Семе­
лор. Ону төттөрү-таары таскай- рин ситэргэ уонна куотарга ту- биригэдьиир Петр новна биһиги оройуоммутуттан
даан ынахтарыгар сиэтэллэр, руммута. 1967 сыллаахха, бур- Семенович Петухов үрүҥ илгэни оҥорууга Елизаве­
ынахтарын ыраастыыллар, гунастар бастакы төрөөбүт та Ивановна Бурцева кэнниттэн
синньилэрин бэлэмнииллэр, сылларыгар биирдиилэриттэн ферма улэтин режимин, иккис Герой буолбута.
ыабыт үүттэрин дьиэҕэ таһал- 1913 кг, иккис сылыгар 2023 кг, ыанньыксыттар Үтүө сурах кынаттаах кур-
лар. Онтон да атын аата-ахсаа- үһүс сылыгар 2437 кг ыабыта. үлэлэрин тумугун дук түргэнник тарҕана охсубу-
на суох үлэлээхтэр. Уһун күну Оттон 1970 сыллаахха, В.И.Ле- билиһиннэрбиттэрэ. та. Балаҕан ыйын 7 кунугэр
быһа хотонтон тахсыбаттар. нин тереебутэ 100 сылын туо- Ферма тулатыгар, бэс “Дэрги" сайылыкка “ЫБСЛКС
Ити санааларынан салайтаран, лар сылыгар, олус ере чагдаҕа, лабыкта 50 сыла" ыччат-комсомольскай
биллэн турар, биһиги колхоз- көтөҕүллэн улэлээн биирдии балачча уунэр буолан, коллективыгар бастакынан
тар, совхозтар салайааччыла- ынаҕыттан 3239 кг ууту ыабы­ сайынын ону хомуйан, колхоз парткомун секретара
рын кытта кэпсэтэрбит, сүбэ- та. Ыанньыксыт бу беден- си- хаһаанан кыһыннары- В.В.Гоголев, колхоз председа-
лэһэрбит, ыанньыксыт үлэтин тиһиилэрин иһин ССРС Вер- телин солбуйааччы П.Н.Бурна-
чэпчэтиигэ араас көрүҥнээх ховнай Советын Президиумун сайыннары көөнньөрбө шев тиийэннэр геройу эҕэрдэ-
дьаһаллары ыллаттара саты- 1971 сыл муус устар 8 оҥорон, ону ынах үүтүн лээбиттэрэ. Ыанньыксыттар,
ырбыт. кунунээьи Ыйааҕынан Ленин үрдэтиигэ үлэ тэриллэр еруу буоларын курдук лабыкта-
Партизан Заболоцкай орденынан наҕараадаламмы- эбит этэ. лыы тахсаары аймалаһа сылдь-
аатынан колхозка бырабылы- та. Ити иннинэ 1966 сыллаахха
ААТЫРБЫТ ЫА

анньа председателинэн Васи­ Анастасия Семеновна семи­ Знамята орденынан бэлиэтэм- ыан чулуу кердерууну ситиспи- ар эбиттэр. Сотору оройуонтан
лий Поликарпович Егоров, летка сылларыгар дьаныардаах миттэрэ. тэ. кэлэллэр.
партком секретарынан Афана­ улэтин иһин "Бочуот Знага" ор­ Анастасия Семеновна Бу маннык урдук Геройу дьиҥнээхтик чиэс-
сий Николаевич Петухов улэли- денынан бэлиэтэммитэ. оройуон, республика да кердеруулэри Анастасия Семе­ тээһин ити сыл балаҕан ыйын
ир сылларыгар ферма улэтин Партизан Заболоцкай урдунэн елгем ууту ылыыга новна туе бэйэтин кун аайы 26 кунугэр Кэптэнигэ ыытыллы-
чэпчэтиигэ хамсааһын балачча аатынан колхозтан Тулуна уча- үтүөтэ-өҥөтө улахан. Кини бас- дьоруойдуу улэтинэн ситиспи- быта. Герой чиэһигэр анаммыт
тахсыбыта. Ол курдук, Даалыга астагыттан Розалия Троева тык ыанньыксыт, куота-, тэ. Ол курдук кини улэлиир хо- тыа хаһаайыстыбатын бас-
эрэ буолбакка, колхоз бары эмиэ учугэй кердеруулэри си- лаһыыны көҕүлээччи быһыыты-* тонугар сарсыарда 4-5 чаастан тыҥнарын оройуоннааҕы
уч.частактарыгар арыттаах му- тиспитэ. Кини 3000-х кирбиини нан республика ыанньыксытта- тахсара. Күнүһүн дьиэтигэр ки- сүлүөттэрин ыыппыппыт. Куо-
остзлаах сагга хотоннор тутул- оройуон урдунэн 1969 сыллаах­ рыгар 1972-1973 сыллардаахха ирбэккэ сылдьара. Өйүөлээх талаһыылаах Мэҥэ-Хаҥалас,
лубуттара, сайылыктар ха аан бастаан ылбыта. Кини ыҥырыы таһаарбыта. 1972 тахсан хотонугар уссэммитэ Нам оройуоннарыттан элбэх
оҥоһуллубуттара. Онно ынаҕы кэнниттэн 4000 диэн баран сыллааҕы ыҥырыы суругар си- буолара уонна киэһэ биирдэ киһилээх делегациялар кэл-
са 1ынын “елочка" аппарааты- Бэйдиҥэттэн Иван Дмитриев, тиһии кистэлэҥин кини бу кур­ бутэн 5-6 чааска дьиэтигэр ки- биттэрэ. Ол сулуеккэ ССКП об-
нан электричествонан ыаһын Тандаттан Степан Охлопков, дук быһаарбыта: “Үчүгэй түмук ирэрэ. Ол былаһын тухары комун секретара И.А.Матвеев,
тэриллибитэ. Улахан хотоннор- Михаил Готовцев о.д.а. туһүнэн улэҕэ хайдах сыһыаннааххыт- ынахтарын эбии аһатара. Хас Социалистическай Үлэ Герой-
го кормокухнялар оҥоһуллан кэбиспиттэрэ. Кырдьык даҕаны тан тутулуктаах. Ханнык биирдиилэригэр 50-нуу кии- дара Е.И.Бурцева, Е.И.Новго-
көенньербөну дэлэччи оҥорор көхтөөх үлэ' куүрээннэммитэ. баҕарар ыанньыксыт ынаҕы лэҕэ тиийэ кеенньербену сиэ- родова кыттыыны ылбыттара,
буолбутгара. Сыллар, күннэр ааһан, пя­ ыаһын мындыр ньымаларын тэрэ. Аҥардас ити тыл эппиттэрэ. 9-е пятилетка
Колхозтар материальнай- тилетка былааннара толорул- үлэтигэр туттубат, ынаҕын кеенньербетун теттеру-таары быһаарыылаах үһүс сылын бас-
техническэй базалара лар, ону ааһан аһара толорул- аанньа аһаппат, куһаҕаннык илиинэн таһара тоннаҕа чу- тыҥнарыгар — 21 киһиэхэ
бөҕөргөөн истэҕин аайы фер- лар буолбутгара. Партизан За- көрөр-харайар, ис сурэҕиттэн гаһыыра. Кини ити режимин, ССРС орденнара, мэтээллэрэ
маларга “Өлгөм үүт иһин” ох- болоцкай аатынан колхоз 1 9 6 7 :/таптаабат буоллаҕына, сүөһү улэтин истэ-истэ биһиги кутта- туттарыллыбыттара.
суһуу, социалистическай куота- сыллаахха Октябрьскай Рево-1^ боруодатын төһө да тупсарбыт, нарбыт. Аны тулуйбакка ыалдь- Ити кэмтэн ыла уйэ чиэппэ-
лаһыы сылтан сыл аайы тэний- люция 50 сылынан сибээстээн, аһылыгын төһө да учугэйдик тэ- ан хаалыа эҥин диэн. Суох, риттэн ордук кэм ааста. Анас­
эн, күүһүрэн, тэтимирэн испи- Үлэ Кыһыл Знамята орденынан рийбит иннигэр хаһан да елгем үлэҕэ үлүһүйбүт киһи кыра тасия Семеновна килбиэннээх
тэ. наҕараадаламмыта. 1970 сыл­ ууту ылыа суоҕа. Онон “ынах ыарыыны, тумууну билиммэт улэтин чиэстээхтик тумуктээн,
Биһиги хаһаайыстыбалар, лаахха, В.И.Ленин төрөөбүтэ уутэ тылыгар уонна ыанньык­ буолар эбит. Тулуйбута, сыа- билигин, этэргэ дылы, сылаас
фермалар, биригээдэлэр икки 100 сылынан Бутун Союзтааҕы сыт илиитигэр” дииллэрэ саа- лын-соругун ситиспитэ, сынньалаҥҥа Дьокуускай куо-
ардыларыгар куоталаһыыны Ленинской Бочуотунай грамо- май сеп. эбэһээтэлистибэлэрин чиэстэ- ракка олорор. 40-тан тахса сыл
сэргэ тэрээһин үлэни тэнгҥэ таны ылбыта. Республика ыанньыксытта- эхтик толорбута. Киниэхэ 1973 куустээх улэ, ол иһигэр 30 сыл
кэриэтэ ыытарбыт. Ол курдук 1971 с. кулун тутар ыйга ра А.С.Копырина ыҥырыытын сыл баларан ыйын 8 кунугэр хотон кыһалҕата кыралаан бил-
племенной улэни тупсарыы, оройуоҥҥа норуот хаһаайыс- өйөөннөр 1972 сылга уут ССРС Верховнай Советын Пре­ лэрэллэр. Ол да буоллар икки
искусственнай сиэмэлээһин тыбатын араас салааларыттан ыамын урдэтиигэ биллэр хам- зидиумун Ыйааҕынан Социа­ кыыс сиэннэрин кытта “эрий-
утумнаахтык тэриллибиттэрэ. 60-н тахса оройуон бастык сааһыны таһаарбыттара. Ол листическай Үлэ Геройун урдук сэн” олус бэркэ олорор. 2000
Искусственнай сиэмэлээһин улэһиттэрэ Советскай Союз тумугэр Саха Республиката аата иҥэриллибитэ. сыл олунньу 15 кунугэр 70
тумугэр уескээбит урдук кыла- орденынан уонна мэтээллэри- ааспыт 1971 сыллааҕар 1972 Анастасия Семеновна сааһын туолар. Онон сибээстэ­
астаах тиҥэһэлэри хаһаайыс- нэн наҕараадаламмыттара. сыллаахха государством 6358 кеннеру ыанньыксыт эрэ буол- эн Геройу итиитик-истиҥник
тыбалар икки ардыларыгар го- Олор истэригэр иннигэр эп- тонна ууту ордук туттарбыта. батах. Кини дьингнээх комму­ эҕэрдэлиибит уонна киниэхэ
сударствоҕа туттарыы суотугар пиппит курдук, ыанньыксыттар Оттон Анастасия Семенов­ нист, общественнай деятель доруобуйаны, уһун дьоллоох
ыйааһыннарынан атастаһыы Анастасия Семеновна Копыри- на 1972 сыл тумугунэн хас би­ буола ууммутэ. Кини ей-санаа, олоҕу баҕарабыт
оҥорторорбут. на, Тимофей Андреевич Бурцев ирдии ынаҕыттан 3912 кг ууту билии-керууертунэн уунуутугэр Степан АРЖАКОВ,
1966 сыллаах сайын Парт­ Ленин орденынан, Розалия Гав- ыабыта. Ити кердеруутун 1973 улахан көмөнү уһун сылларга Уус-Алдан улууһун
изан Заболоцкай аатынан кол- рильевна Троева, Елена Ва- сылга ессе тупсарбыта,. Биир колхоз^ партксул^н секретары- бочуоттаах гражданина.