Page 1 - Олунньу 12 күнэ 2005 Копырина 75 сааһа
P. 1

Олунньу 12 күнэ. 2005 с. СУБУОТА                      Геройдар аллеялара                                  |ф Щ ү р ү Т ^ һ а р ҕ а т а

         Социалистическай Үлэ Геройа А.С.Копырина олунньу 15 күнүгэр 75 сааһын туолар

           Уус-Алдан I Лөгөй нэһилиэгэр олунньу 15 күнүгэр                                                производствотын     сайыннарыыга     ситиспит
         1930 сыллаахха бааһынай дьиэ кэргэҥҥэ төрөөбүтэ.                                                 кыайыыларын       иһин    Ленин     орденынан
         1952  сыллаахха  комсомол,  1958  сыллаахха  партия                                              наҕараадаламмыта.
         кэккэлэригэр киирбитэ.                                                                             Бу кэмҥэ Анастасия Семеновна тэрийбит «ЫБСЛКС
           14 сааһыттан Партизан Заболоцкай аатынан кол-                                                  50 сылын» аатынан ыччат-комсомольскай ферматын
         хозка (кэлин совхозка) ыанньыксытынан тохтоло суох                                               коллектива биирдии ынахтан 2500 кг., отгон туе бэйэтэ
         үлэлээбитэ.                                                                                      3500 кг. үүтү ыырга ыҥырыыларын ситиһиилээхтик
           1952  сыллаахха ньирэйи  арааран төлөһүтүүгэ ба-                                               толорбуттара.
         чыым көтөхпүтэ.                                                                                    Пятилетка  иккис  сылыгар  чемпион  ыанньыксыт
           1963 сыллаахха совхоз хаалыылаах учаастагар мол-                                               «Куоталаһыы  знамятын  үрдүктүк тутуоҕуҥ!»—  диэн
         төх туруктаах ньирэйдэри көрөн, сыл иһигэр 40 ньирэй                                             «Кыым» хаһыакка таһааттарбыт Аһаҕас Суруга респу­
         сууккатааҕы эбиллиитэ 700 грамм буоларын ситис-                                                  б л и к а   киэҥник өйөнүллүбүтэ.  Оттон  бачыымнаах
         питэ.                                                                                            ыанньыксыт, Анастасия Семеновна биирдии ынаҕыт-
           Онтон үүтэ суох ынахтары ылан, 2 сыл иһигэр хас                                                тан 4004 кг. үүтү ыан, Саха сирин усулуобуйатыгар бо-
         биирдиилэриггэн 1862 кг. үүтү ыан оройуоҥҥа билли-                                               руода ынахтар үрдүк үүтү биэрэр кыахтаахтарын да-
         битэ. Дьаныардаах үлэтин иһин Анастасия Семеновна                                                каастаабыта.
         ССРС Верховнай Советын Президиумун 1966 сыл ку-                                                    ССРС Верховнай Советын Президиумун  1973 сыл
         лун тутар 22 күнүнээҕи Ыйааҕынан «Бочуот Зната» ор-                                              балаҕан ыйын 6 күнүнээҕи Ыйааҕынан сүөһүттэн боро-
         денынан наҕараадаланар.                                                                          дууксуйаны ылыыга уһулуччу үрдүк көрдөрүүлэри си-
           1967 сыллаахха бастакытөрүөхбургунастартан 1913                                                тиспитин иһин иккис Ленин орденынан, итиэннэ «Сиэр-
         кг., отгон ус сылынан 3239 кг. ыан чемпион ыанньык-                                              пэ уонна Өтүйэ» Кыһыл Сулус мэтээлин туттаран ту-
         сыт аатын ылбыта.                                                                                ран, Копырина Анастасия Семеновнаҕа Социалисти­
          Чулуу  ыанньыксыт  ССКП  обкомун  чилиэнинэн,                                                   ческай Үлэ Геройун үрдүк аата иҥэриллибитэ.
         ССКП Уус-Алданнааҕы райкомун бюротун чилиэнинэн                                                    1974 сыллаахтан совхоһугар инструктор-наставни-
         быыбарданар уонна “В.И. Ленин төрөөбүтэ 100 сыла                                                 гынан үлэлээбитэ.
         туолуутун бэлиэтээн. Килбиэннээх үлэтин иһин” юби-                                                 1985  сыллаахтан  Союзнай  суолталаах  пенсияҕа
         лейнай мэтээлинэн наҕараадаланар. ССРС Верховнай                                                 тахсан  бочуоттаах сынньалаҥҥа  олорор.  Уус-Алдан
         Советын  Президиумун  1971  сыл  муус  устар  ый  8                                              улууһун Бочуоттаах гражданина.
         күнүнээҕи  Ыйааҕынан Анастасия  Семеновна  VIII                                                    Анастасия Семеновна кыыстаах, икки сиэн таптал-
         пятилетка  сылларыгар  тыа  хаһаайыстыбатын                                                      лаах эбэтэ.
                                                          Мин  Саха  государствен-  республикаҕа  биллибитэ.  тыыр,  убаастыыр  салайаач-  звенолары, фермалары кэри-
        Олох үлэнэн тутуллар                            най университетыгар үөрэнэ  Үүтү ыаһыҥҥа  үрдүк сити-  чылара  Степан  Степанович  йэр этэ, арыт отчутгары ту-
                                                        сылдьан 1964сыллаахсайын  һиилэрин  иһин  1971  сыл­ Аржаков партия Саха уоба-  руортуу тиийэн соһутара. Бэ­
         Аатырбыт  ыанньыксыт  лардаах,  витаминнардаах  оройуоннааҕы  «Ленинскэй  лаахха Ленин орденынан на-  ластааҕы  комитетын  бюро­  йэтэ зоотехник идэлээх буо­
       Анастасия Копырина респу-  буолуохтаах. Оччоҕо эрэ үүтү  тэрийээччи»  хаһыакка лит-  ҕараадаламмыта.  тун уурааҕынан 1975 сыл са-  лан  ынаҕы  этэттээһиҥҥэ,
       бликаҕа  60-70  сылларга  биэриэхтээх. Ол иһин Анас­ сотруднигынан  практикам   Билигин 75 саастаах, эдэр  йын Саха АССР материаль-  синньилэрин  сылаас  уунан
       киэҥник биллибитэ.  Оттон  тасия  Семеновна сүүрбэччэ  кэмигэр үлэлии  сылдьыбы-  сааһыттан  райком  бастакы  най-техническэй  хааччы-  сууйан,  массаастаан  ыа-
       билигин социалистическай  ынаҕар күн аайы илиитинэн  тым. Биирдэ редактор Коле­                                            һыҥҥа ирдэбили күүскэ ту-
       тутул суулларыллыаҕыттан,  соһон-сыһан 4 тоннаҕа тии-   сов  Компей  Яковлевич                                             руорара, дэлэҕэ бэйэтэ ынах
       колхоз, совхоз суох оҥоһул-  йэр эбии аһылыгы  — көөн-   Партизан Заболоцкай ааты-   Үс сыл бииргэ                         синньигэр үүт хаалбыт дуу,
       луохтарыттан  ыла  ыччат  ньөрбөнү оҥорон сиэтэрэ.  нан  колхозка  командиров­                                             суох дуу диэн  бзрэбиэркэ-
       дьон үлэ-хамнас дьонун оч-   Кинини итинник күүрээн-   ка ҕа ыытар буолла.         үлэлээбишшт                             лээн  ыан  көрөрю.  Директор
       чо-бачча билбэт, билэ да са-  нээх  үлэҕэ  ким.  туох  өрө   «Колхоз бырабылыанньа-                                        итинник кыһаллан,  дьаны-
       таабат буолан барда.     күүрдэрэй? Социалистичес­  та уонна парткома сайыҥҥы  секретарынан  үлэлээбит,  йыыга Государственнай Ко­  һан үлэлиирин  Настаа сүр-
         Оттон  олох  үлэнэн  эрэ  кай олох, үлэ тэрээһинэ, со­  сезоннай үлэ кэмигэр оттоо-  РСФСР үтүөлээх экономи-  митетын  председателинэн  дээҕин биһириирэ.
       тутуллар. Ас-таҥас халлаан-  циалистическай  куотала-   һуҥҥа,  үрүҥ  илгэни  дэлэ-  һа, Саха АССР норуотун ха-  үлэлии барбыта, Саха АССР   Анастасия Семеновна ин-
       тан  түспэт,  киһи  үлэтинэн  һыы! Ол курдук кини куруук   тиигэ отчутгары, ферма үлэ-  һаайыстыбатын  үтүөлээх  Правительствотын  чилиэнэ  структор-ыанньыксыт дуо-
       эрэ  дьон  аһыыра-таҥнара  коллективка үлэлиирэ. Онно   һиттэрин  кытта  кэпеэтэн,  үлэһитэ,  М эҥэ-Хаҥалас,  буолбута.    һунаһын  чиэстээхтик толо-
       аан дойду үрдүнэн  оҥоһул-  «Бары  биир  киһи  курдук   көхтөөх,  күргүөмнээх үлэҕэ  Уус-Алдан, Нам улуустарын   Саҥа салалта  кэлэн  рай­  роро.  Фермаларга  үгүстүк
       лар. Ону олох кыра эрдэҕит-  уопсай  дьыала  туһугар»—   турунарга быһаарынан оро-  Бочуоттаах гражданина Ар­  ком  аппаратын  сорох  үлэ-  сылдьан  элбРх  сүбэни-ама-
       тэн этинэн-хаанынан билэн,  диэн өйүнэн-санаанан үлэ-   йуон  үлэһиттэригэр  Ыҥы-  жаков  Степан  Степанович  һиттэрин атын үлэҕэ туруор-  ны  оҥороро,  үрүҥ  илгэни
       кытаанахтык өйдөөн Үлэни  лииллэрэ. Ол үлэҕэ Анаста­  рыы  сурук  ылыныытын тэ-  аатырбыт  ыанньыксыт  Ге­  бута.  Мин  Партизан  Забо­ дэлэтиигэ  баай  уоппутун
       өрө  тутан үүммүт,  Үлэттэн  сия Семеновна социалисти­  рийбиттэр, онон ол сурук ис  рой  Настаа  үлэтин-хамна-  лоцкай аатынан совхоз ком-  тарҕатара.
       дьолун  булбут  киһинэн  ческай  куоталаһыы  знамя­  хоһоонун, тылын-өһүн чочу-  һын  туһунан  «Уус-Алдан  мунистарын уопсай партий-   Анастасия Семеновна кы-
       Анастасия  Семеновна  Ко­ тын республика үрдүнэн өрө   йан  хаһыакка  таһаарар  со-  үлэһит дьоно» диэн кинигэ-  най  мунньаҕынан быыбар-  һалҕалаах  кэмҥэ төрөөбүт
       пырина буолар. Эттэххэ до-  көтөхпүтэ. Ол үчүгэй түмүк-
       ботг:  отут сыл устата хотон-  тээх буолбута. Кини биирдии   рук турар, ону бэлэмнии ба-  тигэр сиһилии ырытан суру-  данан  партком  секретара  буолан үлэҕэ оҕо сааһытган
                                                                                 йан турар, онон кини үлэтин  буолбутум.  Онон  1975-1978  эриллэн, буһан-хатан кэлин
       тон  тахсыбакка  кэриэтэ,  ынаҕыттан 4 тыһыынчаттан   раҕын»,— диэтэ редакторым.                  сылларга  Анастасия  Семе­  ыанньыксыт бэрдэ  буолан,
                                                          Колхоз  бэрэссэдээтэлэ  сырдатыыга тохтообоппун.
       кы һы ннары -сайы ннары   тахса лиитэрэ  үүтү ыабыта.   Егоров Василий Поликарпо-   1973 сыл от ыйа бадахтаа-  новнаны кытта үс сыл устата  Герой чиэстээх аатын ылан,
       уоппуската,  өрөбүл  күнэ  Ол  иһин  1973  сыллаахха                      ҕа, өрөбүл күн олорор дьиэ-  бииргэ улэлээбиппит. Герой  үлэттэн дьолломмут биһиги
                                                        вич,  партком секретара Фе­
       суох ыанньыксыт кытаанах  Анастасия  Семеновна  Со­  доров Василий Гаврильевич  бэр райком  бастакы секре­  Настаабытын инники күөҥ-  киэн туттар киһибит. Анас­
       үлэтин  толоруу диэн.  Сар-  циалистическай Үлэ Геройа
       сыарда4-5 чаастан киэһэ 10-  буолбута. Чахчы дьоруойдуу   Ынырыы суруктарын били-  тара Аржаков  С.С.  тиийэн  ҥэ тутан бөдөҥ боппуруос-  тасия  Семеновна  киһи  бы-
        11 чааска диэри ынахтаргын  үлэтинэн! Анастасия  Семе­  һиннэрдилэр уонна Василий  кэллэ:  «Тоҕо  телефоҥҥун  тары  быһаарыыга  көмөлө-  һыытынан киэҥ, холку дуу-
       көрүү-истии,  саахтарын  новна Герой буолан  колхо-   Гаврильевичтыын отчуттар-  ылбаккын,  эппиэт суох»,—  һүннэрэр этибит.  Партком  һалаах,  аламаҕай  майгы-
       күрдьүү,  таһырдьа  таһаа-  һун,  совхоһун,  оройуонун,   га, фермаларга сырыттыбыт.  диэн  мөҕүөх курдук куола-  чилиэнин быһыытынан пар-  лаах, дьоҥҥо-сэргэҕэ үчүгэ-
       рыы,  аһатыы, уулатыы уон­ республикатын дьонун-сэр-   Үлэһиттэр сир ахсын Ыҥы-  һынан ыйытта.  «Телефонум  тийнай үлэҕэ  активнайдык  йи  эрэ  баҕарар  кэрэ  киһи.
       на ыаһын. «Ынах үүтэтылы-  гэтин  аатырдыбыта,  үлэни   рыы сурук  ис хоһоонун би-  ньам курдук, үлэлээбэт, хан-  кытгара. Партийнай конфе-  Настаа биһиги дьиэ  кэргэн
       гар  уонна  ыанньыксыт  туругурдубута!           листилэр, бэйэлэрин тылла-  на  эрэ  алдьаныы  таҕыста  ренцияларга,  пленумнарга  аҕа  табаарыспыт,  ытык-
       илиитигэр»- диэн  мээнэҕэ                        рын-өстөрүн  иһитиннэрди-  быһыылаах»,—  диэн  кыр-  тыа  хаһаайыстыбатын  ту-  тыыр  киһибит.  Хардары-
       этиллибэт. Ынаҕы элбэхтик          С.С.АРЖАКОВ,  лэр, эбии этиилэри киллэрэн  дьыгы  этэн  быыһанным.  таах боппуруостарыгар, ыч-  таары  дьиэ-дьиэбитигэр
       аһатыахтааххын,  эбии  аһа-   ССКП Уус-Алданнааҕы  сөбүлэстилэр.          Степан  Степановичка  об-  чаты үлэҕэ, сиэргэ-майгыга  сылдьыһар,  үөрүүлээх  күм-
       тыахтааххын.  Ол  аһылыга      райкомун 1965- 75 сс.   Даалыга Анастасия Семе­  комтан телефоннаабыттар:  иитиигэ,  наставничествоны  мүтүн бииргэ атаарар тумус
       өссө минеральнай вещество-      бастакы секретара.  новна диэн «Бочуот Знага»  «Анастасия  Семеновна  фо-  сайыннарыыга  бэйэтин  са-  туттар  дьоһун  эдьиийбит.
                                                        орденнаах  ыанньыксыты  токарточката наада буолла,  наатын аһаҕастык, ылынна-  Кыра кыыспыт Саргылаана
                     Альберт БҮЛҮҮЙҮСКЭЙ                аан  маҥнай  көрдүм.  Оччо-  түргэнниктиксэрэ охсуҥ»,—  рыылаахтык этэрэ.  киниэхэ  олорон  быраас
                                                        лорго өлгөм үүтү хас биирдии  диэбиттэр.           Директор Степанов Гаврил  үөрэҕэртутгарсан киирбитэ.
          Социалистическай                 куоһара      фуражнай  ынахтан  ыаһыҥ-   Мин «Албан аат» альбому,  Николаевич үлэ коллектив-  Билигин  үөрэҕин  бүтэрэн
            Үлэ  Геройугар                       турда!  ҥа көҕүтүһүүлээх үлэҕэ чах­  Бочуот  кинигэтин ситэрэн  тарыгар  бэдэрээти  киллэ-  мединститут преподавателэ.
                                                        чы  туруна  сылдьар  кэмэ  оҥороору оройуон  бастыҥ  риигэ  идея  көтөхпүтэ,  ону
                                                                                                                                   Этэҥҥэ  олордоххо  күн-
           А.С.Копыринаҕа       Дьоҥҥо-сэргэҕэ          эбит. Лабыкта хомуйан, са-  үлэһиттэрин  хаартыскала-  партком чилиэттэрэ өйөөн,  дьыл элэҥнээн түргэнник да
       Үлэ киһитин                    чолбону солбуйбут   йыннары  көөнньөрбө  оҥо-  рын муспутум, ону көрө рай­  ити  үлэ  саҥа  форматын  ааһар эбит. Хайы-үйэ Анас­
             үрдүк албан аата   Чулуу Геройбут          рон  хас  биирдии  ынаҕар  ком  дьиэтигэр  бардыбыт.  олоххо  киллэриигэ  Настаа  тасия Семеновна 75 сааһын
                                                        уоннуу  киилэттэн  итэҕэһэ  Хата ыытарга сөптөөх хаар-  активнайдык  кыттыбыта.  бэлиэтиир үөрүүлээх үбүл үө-
       Үөрүүлээхтик                   дьулуурдаах сүрэҕэ  суоҕусиэтэрэбит. Күн быы-  тыскалара  баар  буоланнар  «Гаврил  Николаевич  про-  йэ бу тиийэн  кэлбит. Анас­
             Саха сиригэр                               һа суох үлэлиирин көрөммүн  абыраатылар.  Ол  хаартыс-  грессивнай  өйдөөх-санаа-  тасия  Семеновна,  Эйиэхэ
                       тарҕаата.  Коммунизм эркээйилээх   сөхтүм.  Дьэ ол  кэмтэн  ыла  калар  Социалистическай  лаах  үлэһит  киһи  этэ»,—  баҕарабыт өссө салгыы дьо-
       Үрүҥ-хара көлөһүнэ       Ийэ дойдубутугар        Анастасия  Семеновнаны  Үлэ Геройугар түһэриллибит  диэн  Настаа билигин  ахтан  лу-соргуну,  уһун  үйэлээх
             Көмүс сулус буолан   Холобур буоллун       билсиим саҕаламмыта.  1970  наҕараада дьыалатыгар баар  аһарар.  Кырдьык,  Гаврил  олоҕу!
                                                        сылтан райком үлэһитэ буо­ буолуохтаахтар.  Ити  суһал,  Николаевич төһө да доруо-
        Күлүмүрдүү сырдаан,                үйэттэн үйэҕэ!  лан баран Анастасия  Семе­  олус  наадалаах,  эппиэттээх  буйата мөлтөҕүн иһин бэйэ­
             түөһүгэр чаҕылыйда.                         новнаны,  биллиилээх ыан­ сорудаҕы түргэнникбыһаар-  тин харыстаммакка үлэлээ-   Ю.И.АРТАМОНОВ,
                                                         ньыксыты  билиим-көрүүм  быппытын умнубаттык өй-  битэ.  Кини сарсыарда кыы-   партия, педагогической улэ
        Хоодуот коммунист                       Бороҕон.
                                                        өссө  кэҥээбитэ.  Кини  аа­ дүүбүн.              рай  эрдэ  туран,  суоппара   ветерана, Муру нэһилиэгин
                   пятилеткатын        1973 с. балаҕан ыйа.  тырбыт  ыанньыксыттар   Уус-Алдан оройуонун үлэ-  Проня Корякинныын, соро-   Бочуоттаах гражданина.
        Холлоохтук чүөмчүлээн                            Бурцевтары тэнэ аата-суола  һиттэрэ  дириҥник  ытык-  ҕор бэйэтэ урууллаан оттуур
   1