Page 52 - С.С. Аржаков. Олоххо уьаарыллан

Н.С.Хрущев уларыта тутууларын булкуура дьэ уурайан, 1965
сыл тохсунньу 1 кунуттэн Уус-Алдан Намтан арахсан хаттаан тус-
па оройуон буолбута. Биллэрин курдук, сурдээх уустук, элбэх эриир-
дээх-мускуурдаах, ыарахан сыллар этэ. Оройуоннары найаа
боден'сутуу колхозтары эмиэ найаа улаатыннарыынан додуйуол-
ламмыта. Ити салалтаны дьонтон, производствоттан тэйиппитэ
чахчы. Оттон 1965 сылтан оройуон арадыстадын утаа аны беден'
колхозтар бытарыйа сатыыр айдааннара уескээбитэ. Онно эбии-
тин 1963-64 сс. улахан кураан, алаас сирдээх Уус-Алдан оройуо­
нун хайаайыстыбаларын сурдээдин айгыраппыта, 1965 сыл тох­
сунньу 1 кунунээди туругунан сунньунэн суейу иитиитинэн дьа-
рыктанар оройуон 6 колхозтара баара-суода 18019 ынах
суейулээхтэрэ, 7589 ыанар ынахтаах, 7515 сылгылаах этилэр.
Ь1йар бурдугун, олордор хортуоппуйун сиэмэтэ суода. Ол кыстык-
ка биир суейугэ баара эрэ 6,2 центнер от тиксэрэ.
Ити барытын тумугэр суейу иитиититтэн ылыллар бородуук-
суйаны эмискэ ере кетедер кыах суода. Сиртэн туруктаах уунууну
да ылар эмиэ уустук буолбута. 1965 сыл сайына эмиэ кураайы,
ылбат-биэрбэт сыл этэ. Ол эрээри, Уус-Алдан улэйит дьоно оро-
йуоннарын хаттаан тилиннэрбит уоруулэригэр сурдээдин ере
кетедуллэн улэлээбиттэрэ-хамсаабыттара. Ол курдук елгем уут
ийин улэ-хамнас куускэ тэриллэн, кыйыннары-сайыннары эбии
айылыгы бэлэмнэнэн 1965 с. 1 айыыр ынахтан 1301 кг уут ыам-
мыта. Ити 1964 с. кордоруутээдэр 146 кг элбэх этэ. Биир ынахтан
2000 кг тахса ууту ыабыт 6 ыанньыксыт баар буолбута. Оттон бал-
тараа тыйыынчалаах ыанньыксыт ахсаана 113 кийиэхэ тиийбитэ.
Эти онорууга эмиэ куйадана суох кердеруу ситийиллибитэ. 1965 с.
сайын Партизан Заболоцкай аатынан колхоз бостууга И.Н.Карам­
зин 130 суейу хас биирдиилэрэ 118 кг сайын устата эбиллэрин си-
тиспитэ. 90 бырыйыаннарын урдук уойуулаадынан туттарбыта.
Эти элбэтэр ийин хамсаайын киэнник тэнийбитэ. Ол тумугэр
суейу ыйаайына эбиллиитэ 13% урдээбитэ. Государствода тутта-
рыллар суейу урдук уойуулаада 20% эбиллэн 78% тиэрдиллибитэ,
эт онойуутун былаана 113% толоруллубута.
Бурдук ууннэрээччилэр Бэйдинэдэ Н.Н.Сивцев, Сыырдаахха
Ф.Ф.Ефимов туорахтаах культура туруктаах уунуутун хомуйбутта-
ра. Уут ийин охсуйуу инники куенугэр Тимофей, Николай Бур-
цевтар Сыырдаахтан тахсыбыттара. Бу биллэн турар, бастакы хар-
дыылар этилэр.
Ити курдук ССКП райкомун бастакы секретарынан талыллан
иккис эрэ сылбын улэлээн эрдэхпинэ 1966 с. муус устар ый
бутуутэ Москвада Киин Комитет ийинээди урдуку партийнай ос-
куолада уерэххэ барадын диэн ССКП обкомуттан биллэрбиттэрэ.
Москва оччолорго аан дойду килбэйэр киинэ буолан, тиггинээн-
таггынаан аххан олороро. Урут биирдии ыйдаах Курска икки тегул
уерэммиппин аахсыбатахха, Москва мин уерэммэтэх куоратым.
48