Page 88 - С.С. Аржаков. Олоххо уьаарыллан

араас училищелар, корпустар курсаннара, Московский гарнизон
колонналара халдайалыы анньан аастылар. Онтон байыаннай тех­
ника: сиринэн араас ыарахан, чэпчэки техника, салгынынан вер-
толеттар, самолеттар араас керуннэрэ сородор куну эрэ буолбакка
халлааны да харанардан, кийини дойутэр тыайынан-ууйунан
уйууран аайаллар. Россия эбэ хотун билигин даданы байыаннай
техниката баар содус эбит — диэн ойдебулу ессо тегул чинэтти-
лэр.
Байыаннай парад бутээтин кытта Поклоннай хайада оггойул-
лубут Кыайыы мемориалын айыы уеруулээх тугэнигэр тумус-
тубут.
Сугуруйэр хайада Кыайыы мемориала тутуллубута тубэйиэхчэ
буолбатах. Манна 1812 с. баладан ыйыгар Наполеон сэриинэн
тодо ааннаан кэлэн тохтообута уонна Кремль кулууйун Москва
боярдара адалан биэрэллэрин куутэн олорбута. Бу модун томтор
угга ертунэн Можайскай шоссенан (урукку Смоленскай суолунан)
1941 сыллаахха алтынньы, сэтинньи ыйдарга немец танкалара Мо-
скваны ылаары ыга анньан турбуттара.
1945 сыллаахха кыайыылаах советскай саллааттар бу суолунан
дойдуларыгар теннен ийэн тохтоон, Москваларын кереллере,
неруен нергуйэллэрэ.
Сугуруйэр хайа саамай урдук саалыгар Улуу Кыайыы чиэйигэр
аналлаах халлаантга харбаспыт остуолба-обелиск туруоруллубут.
Бу остуолба алларааттан урдугэр диэри (132 метр) бары эркиннэ-
ригэр куораттар ааттарынан, сэрии надараадаларынан, байыаннай
техникалар араас керуннэринэн, сэриийиттэр мессуеннэринэн
ойууланан киэргэтиллибит. Обелиск спрэй ортугэр баарадай аты
мииммит Георгий Победоносец (бронза) эриэн уону улту тэбис-
тэрэр уонна уйун унуунэн кэтэдин супту саайар. Саамай тебе-
тугэр кыайыы танарата Ника туруоруллубут.
Обелиск ардаа ортугэр муус мадан кестуулээх, кууйан ылыах
курдук умурук, уйун истиэнэлэрдээх, мэндиэмэннээх Ада дойду
Улуу сэриитин историятын кердерор музей дьиэ кылбайан турар.
Обелиск Москва диэки, намыйах ортугэр Кыайыы болуоссата-
парката нэлэйийэ сытар. Анар кытыытынан сууйунэн фонтаннар
оре тыган кундээрэ тураллар. Килбэйэ-надаран болуоссат да бо-
луоссат. Мин урут Москвада Кыйыл болуоссаты, Ленинградка
Дворцовай болуоссаты седер этим. Онтум Кыайыы болуоссата
кыайан тадыста. Дьон-сэргэ туруннахтарына, хор, туту да тулуп-
пакка он ороллор.
Мемориал айыллыыта обелиск тайыгар буолла. Обелиск туда
олорор миэстэлэргэ аан дойдуттан ыггырыллан кэлбит ыалдьыттар
84