Page 69 - Суруллубут суоруллубат
P. 69
СУОРУЛЛУБАТ В У 65
та. А$ам уйанан бутэн баран, тэрилин барытын биир анал улахан сундуукка уган
баран, хатаан кэбийэрэ. Ал§ас туох эмэ хаалла^ына: “Тэннэ уйанан, кийини утуп-
пат”, - диэн эбэм менуттэр буолара. Ону билээри бийиги кыра сылдьан, быраа-
тым Афонялыын кунус дьоммут суодуна устурууйу ылан, майы устуруустуу туйэн
баран, ыскаап ийигэр ууран баран, туох эмэ кэннигэр сайан, уу чуумпутук олор-
дохпутуна устурууспут сотору буолан баран, тилигирээн киирэн барарын хаста да
истибиппит, оннук уйанар тэрилэ эмиэ бэйэтэ бугуйуйан, уйана сылдьар буолара.
Ханна эрэ баран, хонон-ереен кэлэригэр бэриэччитэ эрдэ кэлэн, укчу бэйэ
тин курдук ааны тонсуйан баран, сутэн хаалара, ону истэн эбэм эрдэттэн билэн:
“А^а^ыт ийэр, сотору кэлиэ”, - диирэ, онтон сотору буолан баран, бэйэтэ тиийэн
кэлэн, ааны тонсуйан луйугурэтэрэ.
Билинни курдук обрезной хаптайын да, электрическэй инструмент да суо§а.
Араас остуол, ыскаап сирэйдэрин кырыыламматах хаптайыны бастаан сугэнэн
кырыылаан баран, ону устуруустаан, быыйынан уу тэстибэт гына ыпсаран, ха-
тыыс хаба^ыттан онойуллубут силими ууга оргутан, силимнээн баран, синньи-
гэс (бургэс) эрбиинэн араас быйыылаах гына эрбээн, быйа^ынан араас бэйэлээх
ойуулары трафарет онорон туйэртээн баран, быйан онороро. Тус-туйунан ааттаах
араас тимир устуруустардаа^а, олорунан майы араастаан устуруустаан, бутэйигин
аналлаах ыпсыы устурууйа диэн кийи нэйиилэ кете^ер уйун тимир устурууйунан
устуруустаан, уу тэстибэт, ыпсыыта да костубэт гына ыпсарара. Маны тайынан
киниэхэ майынан бэйэтэ онорбут араас ойуулары быйар (ойуу), таас киирэр
хайыытын онорор (таайынньык) мае устуруустар, араас быйыылаах ойууну, мун-
нугу быйар араас эрбиилэр бааллара.
Кыйынын дьиэбит ейуетун быыйа барыта толору хаптайын куурдуллар гына
анньыллан турар буолара. Боро^он чугайыгар бэс мае ууммэт этэ. Инньэ гынан а§ам
уйанар кыдьыгын тайаараары уонна атыылаан, элбэх о§отун иитэр сыалтан, онор
бут онойуктарын бэс мастаах Суотту, Кэптэни, Хомустаах олохтоохторун кытары
бэс хаптайынна мэнэйдэйэр тубэлтэтэ угус буолааччы. Кэлин бийиги улаатан,
комелейер буолбуппут кэннэ, дэлээнэ быстаран, “Дружба” эрбиилээх дьону кыт
та кыттыйан охтотторон, тиэйтэрэн киллэрэн, промкомбинат пилораматыгар ха-
йыттаран бэйэбит хаптайын онорор буолбуппут. Ол кэннэ: “Уол 050 тереете^унэ,
суор уерэр”, - диэн ес хойоонун суолтатын быйааран биэрэн баран, былыр уол
о^олоох тейе да дьаданы дьон уолаттара улаатан, улэни-хамнайы кыайар буоллу-
лар да, байан киирэн баралларын элбэхтэ холобур оностон кэпсиир буолара.
А§ам уйанар идэтигэр ба^алаах дьону эмиэ уерэтэр буолара, ол курдук, Кур-
буйахтан художник талааннаах кутуетэ Стручков Илья Сергеевийы уонна Ор-
то-Эбэ^э олорор тастын быраатын Окоемов Николай Александровийы уерэппитэ,
кыралаан ону-маны уйанар буолбуттара.
Ити курдук дьарыктанан, бэйэбитигэр 1964 сыллаахха онорбут ыскаабын
уонна элбэх кийи олорон айыыр остуолу онорон хаалларбытын Боро^онно эдьии-
йим Римма быра^ыллыбыт дьиэтигэр хаалбытын мин булан а^алан, кеннерен
онорон (реставрациялаан), кырааскатын кытта тейе ейдуурбунэн сана онойул-
ларын кербуппунэн утугуннэрэн онорон, бэйэм дьиэбэр туруорбутум. Билинни
тас дойдулартан киирбит ыскааптартан хаалсыбат буолан турар, мин билэрбинэн
маннык ыскааптар Боро§онно оччотооду промкомбинат мае кэрдээччилэригэр:
5-82

