Page 90 - Курбуһахтар. Петр Аммосов

этэ. Лазарев Дмитрий Иванович коле араас массыынатын олус сата-
быллаахтык улэлэтэрэ.
"Кыбыл Хардыы" колхоз КурбуЬахха аан бастакынан бейуелэк-
тээЬин’Н'э киирбит, онно улахан тутуулары ыыппыт колхоз буолар.
Колхозтаахтар уопсай мунньахтарынан 1935 сыллаахха сир ортоту-
гар — Ат Туйа^ар — беЬуелэги шторорго быЬаарбыттара. Ити сылтан
ыла Ат Туйа§ар 100 киЬи киирэр кулууп дьиэтэ, хонтуора, 25 миэстэ-
лээх дьааЬыла, колхозтаахтар олорор дьиэлэрэ тутуллубуттара.
Онон бу колхозка оройушпга бастакынан кыра огрлоохторго
дьаайыла айыллыбыта. Бу тутуулары, 1934 сыллаахха Дьокуускайга
6 ыйдаах тутуу маастардарын бэлэмниир куурсу бутэрбит, Местни-
ков Василий Васильевич маастардаан, салайан туттарбыта.
Колхоз бастакы ыанньыксыттарынан Копырина Мария Иннокен­
тьевна, Посельская Наталья Григорьевна, Местникова Варвара Иоси­
фовна, Евдокия Алексеевна, Марфа Алексеевна, Александра Дани­
ловна Оконешниковалар буолбуттара. СылгыЬытынан Копырин Ва­
силий Афанасьевич уЬун кэмн'э учугэйдик улэлээбитэ.
Бастакы колхоз тэриллиитин уонна улэтин-хамнайын тубунан
"Нуедуруку" колхоз бастьпг колхозтаа§а, 1929-61 сс. колхоЬунай ту-
туунан дьарыктаммыт, оройуонтга сир салаатынан, онтон кэлин тыа
хаЬаайыстыбатын отделын сэбиэдиссэйинэн араас оройуоннарга
уйуннук улэлээбит, Шеломов Николай Николаевич ахтыытыгар
маннык суруйар: "БиЬиги "Нуедуруку" колхозпут чилиэттэрэ "тал-
быт собо” курдук сурдээх доруобай, улэЬит, сэбиэскэй былааска бэри-
ниилээх дьон зтилэр. Оччогуэ "норма выработка, улэ расценката" ди-
эн cyoga, таабылы палочканан, кунунэн сурунарбыт. Дохуоту, улэЬит-
тэри категориялаан баран, улэ быЬыытынан — бурдугу баайыынан,
оту мээрэйинэн уллэстибиппит. Ордор дохуоттаах киЬи колхозтаах-
тарга кэпсэтиинэн отун-бурдугун атыылыыра. Улэ^э нуорма уонна
улэ расценката 1930 сыллаахха олохтоммута. Колхозтаахтар "кол­
хозпут эрэ учугэй буоллар" диэн ейунэн-санаанан олороллоро, улэли-
иллэрэ. Колхозтарын баайын бэйэлэрин баайдарын курдук саныыл-
лара, ол иЬин кириитикэ, кимтэн да толлубакка, аЬа^астык барара.
Уопсай мунньа§а дакылааччыта суох он'ороллоро. Мунньах "Итэ§эс-
тэри ahagacTbiK туоратар иЬин, итэбэЬи-быйа^аЬы корсуЬэр туЬунан"
диэн боппуруостаах буолара. Кэпсэтиини Лазарев Михаил Иванович
уонна Местников Николай Васильевич са§алыыллара. Онно: ким
келену бааЬырдыбыта, илиЬиннэрбитэ; тэрили, быаны-туЬа^ы алдь-
аппыта, сутэрбитэ; хадьымала куйа^ана; бурдугу то^оро; ходуЬа тир-
бэгртин хаалларара, от туЬэ куЬа^ана; ынахтан кыра ууту, арыыны
ылара уонна да атын боппуруостары дьууллээн, сорогрр буруйдаах
киЬини кыа§ыттан корен телетеллере, ыстарааптыыллара. Ити "кол­
хоз иннэ" диэнтэн тахсара, дыпгнээх норуот бэйэтин хонтуруолланы-
ыта этэ. Билигин даманы манныгы caira формалаан туттар буоллар,
итэбЭС-быЬабас тута арыллан туоратыллыах, тахсыыта а^ыйыах этэ".

86