Page 481 - Күүрэннээх үлэ кэмнэрэ
P. 481

Дьоммут ту һун ан үтүөтылынан ахтабыт


                                                    Антонина Копырина, кыыстара

                  Биһиги ийэбит Новгородова  сарсыардаттан киэһээҥҥэ диэри
               Мария Дмитриевна Нам улууһун  үлэ үөһүгэр сылдьаллара. Биһиги
               Хатырык нэһилиэгэр күн сирин  улаатан истэхпит ахсын, дьом-
               көрбүтэ. 1951 сыллаахтан «Прав­ мутугар хотоҥҥо көмөлөһөн, со-
               да» колхоз чилиэнэ буолбута. Са-  рохтор дьиэ, оҕо корен, күөс-ас
               йынын оҕуруокка, кыһынын су-  бэлэмнээн коме дьоно буолбуп-
               бай сүөһү көрүүтүгэр үлэлээбитэ.     пут, Кус Улар сайылыгар ыам-
                  1963 сыллаахха «Уолаттар -  мыт үүтү улахан сэппэрээтэргэ
               сүөһү көрүүтүгэр» диэн бачыы-  уочаратынан эрийэн сүүрдэрбит,
               мы ылынан, Баатаҕай уолаттара  сууйарбыт, көлүнэр оҕуһунан уу
               Аманатов Юрий Гаврильевич,  баһан ибили сытыйан, хатааһы-
               Соловьев Иван, Новгородов Петр  лаан дьоллонон аҕай кэлэрбит,
               Иннокентьевич, аҕабыт Копы-  уолаттар мае тиэйэллэрэ, күҥҥэ
               рин Николай Николаевич Нам  үстэ ынах ыырбыт, ол олорон сы-
               сирин Бэстээх учаастагар сүөһү  лааска тартаран утуйан хаалан,
               көрүүтүгэр тахсыбыттар. Ийэ-  аҕабыт  улахан сэмэлиир саҥа-
               лээх аҕабыт онно корсон, билсэн,  тыттан  уһуктарбыт, 6-7 саастаах
               ыал буолан, Торуой Хомустаахтан  Байбал  уол ынах саахтаатаҕына
               Баатаҕайга тахсан олохсуйаллар.  тааска тоһуйан ылар үлэлээҕэ.
               Дьоммут сис Орто Эбэҕэ, Хаһа-  Онон ынах турар миэстэтэ өрүү
               лаахха иккиэн тэбис-тэҥҥэ су-  ыраас буолара. Дьоммут сарсыар-
               бай сүөһү көрүүтүгэр, аҕабыт  да ардыгар: «Чэ, бүгүн оҕолор
               от тиэйиитигэр үлэлээбиттэрэ.  утуйдуннар», - диир саҥаларын
               1974 сыллаахха Партизан Забо-  истэн наһаа да үөрэн, махтанан
               лоцкай аатынан совхоз тэриллэн  салгыы утуйан хааларбыт. От
               иккиэн ыанньыксытынан үлэҕэ  кэмигэр куйаас күннэргэ, түүн-
               киирбиттэрэ                          нэри илиинэн оттуу барарбыт,
                  Дьоммут биһигини, биэс оҕо-  бука бары уерэнэн от охсор буол-
               лорун, кыра эрдэхпититтэн Кор-  буппут. Саамай кырабыт Дима
               дүгэн, Кус Улар, Көйбөх, Сатаҕай  анал мастаах сылдьан охсуллу-
               сайылыктарынан батыһыннара  бут оту ыһан куурдара. Ол курдук
               сылдьан үлэҕэ үөрэппиттэрэ-та-  кыра сирдэри оттоон кыстыыр
               кайбыттара. Аҕабыт: «Үлэҕэ элбэх  оппутун булунарбыт. От кэбиһэ
               буолар хаһан да кыайыылаах  сырыттахпытына хара былыт ха-
               буолар», «Үлэни сатыыр буол-  лыйан тахсан куттуура, ийэбит:
               лаххытына эрэйи көрүөххүт суо-  «Айыы таҥара, кыра-хара дьону
               ҕа» диэн этиинэн улаатыннар-  аһын, хараһый, оппутун сытыты-
               быта. Дьоммут биир өрөбүлэ суох ма», - диэн көрдөһөрүн истибит
   476   477   478   479   480   481   482   483   484   485   486