Page 143 - Неизвестное название

елтеххе кыайыылаахтар эрэллэрэ, утумнааччылара
улэдэ дьодурдаах Анна Михайловнаны бырабылыанньа бэрэссэдээтэлинэн талбыттара. 1942
сыллаахха Чурапчы оройуонун Бахсы нэйилиэгин танаратын дьиэтигэр айыллыбыт биир ыйдаах
холкуос бэрэссэдээтэллэрин бэлэмниир куурустарыгар уорэммитэ. Онон Анна Михайловна 1941­
1946 сылларга «Кыйыл кэккэ» холкуоска бэрэссэдэтэлинэн улэлээбитэ.
Ийэ содотох одото Ванята атаахтык иитиллибэтэдэ, кыра саайыттан ийэтигэр, эдьиийигэр
кемелейен улааппыта. Дьиэ ииччэх-бааччах улэтин тайынан, ыанньыксыт одото буолан, хотон
ыарахан улэтигэр кыра саайыттан сыстыбыта. Ваня 1952 сыллаахха Бэйдинэ начаалынай
оскуолатыгар уерэнэ киирбитэ. Мин кинилиин IV кылаайы Бэйдинэ начаалынай оскуолатыгар 1957
сыллаахха бииргэ уерэнэн бутэрбиппит. Онтон ылата кинилиин, мин Мэнэ-Ханалас оскуолаларыгар,
кэлин Сыырдаах орто оскуолатыгар 1960-1963 сылларга уерэнэммин, бииргэ алтыйан уерэммэтэхпит.
Ваня умнуллубат одо саайа дьикти кэрэ айылдалаах Куел Эбэ дьоллоох туонатыгар ааспыта.
Уйун куннэ уончата сетуелээн, ол быыйыгар дьонугар араас улэлэргэ комолойон улааппыттара.
Улаатан ийэн, эдьиийигэр Дьэбдьиэйгэ кемелейееру, бийиги сайылыктарбытыгар Тодойго, Тыымпада
кэлээччи. Оччотооду оскуола одолорун курдук пионер, комсомол кэккэлэригэр иитиллэн, сиэрдээх
майгылаах, улэйит бэрдэ буолан тахсыбыта. Ваня кыра эрдэдиттэн атадынан ыарыйах этэ, онон сорох
сыллары кетутэн, 1967 эрэ сыллаахха Сыырдаах орто оскуолатын бутэрбитэ. Оскуола кэнниттэн
1968 сылтан оччотооду «Победа» холкуос Чирэпчитээди биригээдэтигэр ыанньыксытынан улэлээн
барбыта. Ол садана Чирэпчигэ аатырбыт ыанньыксыттар ленин уонна «Бочуот Знага» уордьаннар
кавалердара Тимофей Андреевич, Октябрьскай революция уонна «Бочуот Знага» уордьаннардаах
Николай Васильевич Бурцевтар улэлииллэрэ. Чирэпчигэ улэтин садалыыр кэмигэр хас да
орденнардаах, Социалистическай Улэ Геройа Бурцева Елизавета Ивановна ыччакка наставнигынан
улэлиирэ. Ваня бэйэтин сыралаах улэтинэн, билиитин-керуутун урдэтинэн суейуттэн ылыллар
бородууксуйаны сылтан-сыл тупсаран испитэ. 1970 сыллаахха бастакы урдук надараадатын Ыччат
Бутун Союзтаады ленинскэй коммунистическай союйун (ЫБлКС) Киин Кэмитиэтин (КК) «Кыйыл
кемус куолас» знагын туппута. 1972 сыллаахха кулун тутар ыйга ССРС Профсоюзтарын XV
съезтэригэр Москубада делегатынан талыллан сылдьыбыта. Онтон 1970 сыллаахха «В.И. ленин
тереебутэ 100 сыла. Килбиэннээх улэтин ийин» мэтээлинэн надараадаламмыта. 1973 сыл куйунугэр
«Улэ Кыйыл Знамята» уордьанынан надараадаланар чиэскэ тиксибитэ.
Иван Михайлович 1'972-1973 сс. Бутун Союзтаады норуот хайаайыстыбатын ситийиитин
быыстапкатыгар кыттыбыта, быыстапка мэтээллэринэн надараадаламмыта. 1975 сыл тумугунэн
урдук тайаарыылаах улэтэ сыаналанан, «Пятилетка эдэр гвардеейа» знагынан бэлиэтэммитэ. Онтон
Дьокуускайдаады тыа хайаайыстыбатын орто суйуех кадрдары бэлэмниир техникуму уорэнэн
бутэрэн, зоотехник-тэрийээччи диэн идэлэнэр. Ол кэнниттэн оччолорго хаалыылаах улэлээх
«Найахы» сопхуос еспехтееду отделениетыгар икки сыл биригэдьииринэн улэлиир. Онтон бэйэтин
кердейуутунэн тапталлаах ыанньыксытын идэтигэр тонной, отделение урдунэн 2000 кг кирбиини
ситийэн, республикада уйус кердеруулэнэллэр, ол ийигэр кини улэлиир пиэрмэтэ биир ынахтан 2300
кг ууту ыыры ситийэр, оттон бэйэтэ 3000 кг кирбиини ылар. Дмитриевтэр еспеххе 7 сыл олороллор,
Уйбаан бэйэтин баай уопутун тардатар, хайаайыстыбаны бастыннар кэккэлэригэр тайаарар. Онтон
тереебут сиригэр елтодер теннен кэлэн, «Сайылык» пиэрмэтигэр эмиэ улэ уейугэр туйэр. Оччолорго
олус ыарахан усулуобуйада улэлииллэрэ. Хотонноро эргэрэннэр, ууга барыылара угустук тахсара.
Жирков Егор Егорович дьиэ кэргэнинээн эмиэ урдук кердеруулээхтик улэлииллэрэ. И.М. Дмитриев
саамай улахан кердеруутун 1986 сыллаахха ситиспитэ, тунуй бургунастартан 5000 кг ууту ыабыта.
1990 сыллаахха Дмитриев Иван Михайлович ленин уордьанынан надараадаламмыта, 1'993 сылтан
улуус Бочуоттаах гражданина. Иван Михайлович Дмитриев елгем ууту ыайынна ситийиитин уопута
киэнник тарданара, ыанньыктарга эбии айылык быйыытынан кеенньербо онорор технологията, сана
тереебут ынахтарга раздойу табан тэрийиитэ, сезоннарынан, кун-дьыл уларыйыытыттан керон,
суойуну керуутэ-истиитэ, сайылыгы, кыстыгы булларыыта, араас састааптаах эбии айылыгы онорон
айатыыта улэйиттэргэ уерэтиигэ сылдьара.
Иван Михайлович иитэн-такайан тайаарбыт суойулэрэ утуктуспут курдук бары урдук
бородууксуйаны биэрэллэрэ. Теруехтэрэ иитиигэ хаалларыллаллара. Бэл, атыыр одус буолуохтаах
ньирэйдэри теретер ынахтардаада.

143