Page 55 - Неизвестное название

елтеххе кыайыылаахтар эрэллэрэ, утумнааччылара
эрэбин ээ», - диэн эппиэттээх буолла. Онто, ол иннинээди уруокка «3» сыананы ылбытын санатар
эбит - бийиги кулсуу бедебут. Учууталбыт да, кини юморын билэр буолан, кулэн хаалла.
Сыырдаахха уерэнэ сылдьаммыт еребулу кете-кете, Бэйдинэдэ сатыы аргыстайан дьиэлиирбит.
Арыылаах одолоро аараанна диэри аргыстайаллара. Сородор, дэлби сылайан-эстэн, оччолорго
Сивцев Сэмэн Ньукулаайабыс суурдэр содотох массыынатын тыайа ыраахтан бадар, ийиллээрэй
диэн, суолга сытан эрэн, чигдигэ кулгаахпытын дадайан ийиллиирбит. Оннук мучумааннанарбытын
керен, Бааскабыт бийигини айынан: «Ээ, били, адам бертелуетун ыныттарбаккабын, одолорбун таах
сибиэ эрэйдээн эрдэхпин», - диир. Бийиги кини адата Окоос одонньор эрэйдээх ханнаады бертелуетэ
кэлиэдин биллэрбит да, сэргэхсийэн, кулсэ туйэн, сылаабыт ааспыт курдук буолара. Ол курдук
ахсыйы бутэрээт, Вася Докторов Иркутскай куоракка булт специалистарын бэлэмниир техникумна
уерэххэ киирэр. Онно сырыттадына Байыаннай Морской флокка сулууспада ыныраннар, ус сыл
ытык иэйин чиэстээхтик толорон, морской формалаах уол тапталлаах Арыылаадар кетен туспут.
Онтон кэлин техникумугар уерэдин салдаан, бутэрэн, оройуонугар хас да сыл идэтинэн улэлээбитэ.
Биирдэ бийиги, Арыылаах дьоно, Куличкина Ааныстаады кытта дьукаах Бэйдинэдэ олордохпутуна,
Бааска кетен тустэ: «Ыччуу-ычча, бу эйиэхэ, содуруу дойдуга ичигэс буолуо диэбитим, син-биир
эбит дуу», - диэн Арыылаахтан адыс биэрэстэ содуруу олорорбутун аадыста. Онтон «йоок, Маайа
Абыраамабына», - диэт, Ванька-встанька оонньууру эйэ охсон ылбытыгар, бийиги уут-укчутук
маарыннаппытын керен, кулсэн тоду бардыбыт.
Биир кэмнэ мадайыыммытыгар араас турукуе, джинсы мойуоннаах ыстааннары атыылаатылар.
Бааска ол ыстааны 5 солкуобайга атыылайан баран, ийэтэ эмээхсинтэн 10 солкуобайы кердуур.
Биирдэрэ, тодо ыараханай диэн токкоолойон кербутугэр, Бааската: «Ийээ, мантыкайын бу дьэрэкээн
тимирдэрэ сиэн туйэрдилэр ээ», - диэн эппиэттээбит. Ийэтэ эрэйдээх, уола харчытын ордугун
туохха ороскуоттуодун сэрэйбэтэ бэрт буолан, биэрэригэр тиийдэдэ дии. Бийиги кылаайынньыкпыт,
дьэ, ити курдук кер-нар тыллаах, бэйэтин кэмигэр холкуос, сопхуос туруу улэйитэ, сурэхтээх-
бэлэстээх балыыйа хачыгаара, харабыла этэ. Биир субуотунньукка, мае охторуутугар улэлэйэ сылдьан,
дэннэнэн, таас дьулэй буолбута. Кэлин тейе даданы суругунан кэпсэтэн, наадатын быйаарыстар,
ер сылларга, биир соххор солкуобай харчыта суох, буор-босхо, дьонум эрэ туйа диэн хайыатын,
сурунаалын (почтатын) аадырыйынан ыалларга кэмигэр олус чуолкайдык, аккуратнайдык тиэрдэн
тэйэрэ, дьонун-сэргэтин махталын ылара. Аймахтарын тайыгар дьиэ туттан олорбута баара, бу
ааспыт сыллаахха Аан дойдуну аймаабыт хоруона хамсыгар хаптаран, бэрт кылгас кэмнэ, кимиэхэ
да кердербекке ыалдьан, сирдээди олохтон туораан хаалаахтаата. Кини дьээбэтин-хооботун, утуе-
майгытын, керун-кулуутун дьоно-сэргэтэ умнуо суода.
Марфа Одорусова

Докторова Анна Петровна
(1937-1997)

Бийиги ийэбит Анна Петровна Докторова от ыйын 27 кунугэр
1937 сыллаахха II елтех нэйилиэгин Арыылаадар Чаран сайылыгар
тереебутэ. Адата Докторов Петр Егорович - бастакы трактористартан
биирдэстэрэ, ийэтэ Докторова Прасковья Николаевна - «Арыылаах»
холкуос уут астааччытынан улэлээбитэ. Бииргэ тереебут 18 одоттон
6-тыа улааппыттара. Эдьиийэ Маайа 10 саастаадар, бийиги ийэбит
тереебутугэр найаа уербут. Ийэбит Орто Эбэ оскуолатыгар сэттэ
кылаайы бутэрэн, 1954 сылтан холкуоска, кэлин «Лена» сопхуоска
1990 сылларга диэри суейу иитиитигэр илиитин араарбакка,
ыанньыксытынан улэлээбитэ. Кини тустаах улэтин тайынан, ферма
старшайынан, ыччат наставнигынан сылдьыбыта. Олохтоох Сэбиэт
депутатынан талыллан улэлээбитэ. Аттестация тумугунэн I кылаастаах
суейу иитиитин маастара категорияламмыта. Бийиги ийэбитигэр кыра
эрдэхпититтэн суейу иитиитигэр сыстан, улэни билэ улааппыппыт.

4* 51