Page 94 - Кыайбыттар өлбөттөр

анардара кыайан туораабатахтар. Биир дойдулааҕа Проня тахсыбатах
этэ. Баҕар алҕас туттан, ууга түспүгэ буолуо, баҕар туохтан эмэ туту-
һан тахсыа диэн кэтэспитэ да, биллибэтэҕэ.
Өрүскэ быыһыыр этэрээти киллэрдилэр, этэрээт хас даҕаны ууга
харбыы, отгон-мастан тутуһа сылдьар дьону булан таһаартаабыта.
Биир дойдулааҕа көстүбэтэҕэ, өлбутэ чуолкай этэ...
* * *
Кэлэн иһэн өрүс туран биэрбэккэ, Алдан куоратыгар балтараа ый
устата ш ум а буолан хаатшран олорбутгара. Окно «Черноградскай»
диэн Өнөр нэ1жлиэган киһилэ, хара бараан дьүһүннээх, орто унуоххаах,
саа1тыра баран иһэр киһи сэриипэн эмиэ бааһыран иһэрэ. Кшти Про­
нины быраатым диэбшэ. Ол гынан баран, Афанасий Андреевич кини-
ни кэлин көрсүбэлэҕэ, сураҕьш истибэтэҕэ. Ол киһи билигин хашта
тиийбитин билбэт. Афанасийга Проня олоҕун, кэргэтгэрин туһунан
кэпсиирэ да, өйүгэр хатаабатах, ону өйдүү сатыырга сэрии кыһарҕана
усулуобуйа биэрбэтэҕэ. Кыргыһыы быыһьпар окуопаҕа сытан, өс-
төөх буулдьата сэллээбит эрэ кэмигэр, сэһэргэһэ түһэллэрэ.
Биирдэ Уус-Адцан Тулуна нэһилиэгипэн Проня убайа дуу, быраата
дуу — Егор Афанасьевич диэн киһи Афанасий Андреевичтан Проня
туһунан ахгыыта суруй диэн көрдөспүт, ону тучи суруйан ыыппьгга.
Ол киһи этиитинэн, Проня Өнөр нэһилиэгэр төрөөбүтэ чуолкай. «Кэр-
гэнэ, оуолоро Дюьуускайга олороллоро үһү, Проня Одесса уобалаһы-
гар албүтүн туһунан биллэрии кэлбиг элэ», — диэн суруйбуга. Проня
Днестр өрүһү туорааһышга өлбүтэ чуолкайьш үрдүнэн, итинник бил­
лэрии хайдах кэлбилэ эбигэй? ААПротопопов саныырынан, Днестр
өрүс Одесса кыраныыссатын кытары быысаһа сьггар, онон алөн ба­
ран, Одесса кыраныыссатыгар тиийэн унуох тугуллуон эмиэ сөп, тоҕо
диэтэххэ, күүстээх сүүрүктээх Днестр өрүс Чернай муораҕа түһэр.
Сүүрүккэ усган өпбүт киһи ханна баҕарар тиийиэн сөп.
Дьэ, итинник биһиги биир дойдулаахҥыт Прокопий Алексеевич
Черноградскай хорсуннар алүүлэринэн өлбүт хомолтолоох суола. Би-
һиги ону биэс уон сыл буолан баран истэбит. Ыспыраапка отшугар
эпэххэ, ити очеркаҕа «кэргэнэ, оҕолоро Дюкуускайш олороллор үһү»