Page 52 - Тыыннаахтар олох олорор аналлаахатр

( Очерк)

Бэс ыйын улахан аҥаара ааһан,
күөх сирэм чэлгийэн, алтан от өрө
анньан сир дойду ахсын үрүҥ тунах
ыһыахтар ыһыллар кэмнэрэ. Төһө
да кыра буолтун иннигэр «Тыраҕат-
талаах» колхуоска эмиэ, окко киириэх
иннинээҕи кулун ыһыаҕа ыһылынна.
Суотчут Арамаан Көстөкүүнэбис Бө-
түрүөп кэргэнинээн Өлөксөөндүрэ-
лиин, бу ыһыахха үчүгэйдик да сы-
рыттылар. Чуор тыллаах-өстөөх оһуо-
хайдьыт уол дэгэрэҥ үҥкүүтүгэр кии-
Александра рэн, сарсыардааҥҥы күн сардаҥалара
Федоровна сылаастык угуттуур буолуор диэри
Неустроева
оонньоотулар-көрүлээтилэр. Колхуос
төһүү үлэһиттэрэ бары даҕаны үксү-
лэрэ отуттарын туола илик уоланнар, кыргыттар аны аҕы-
йах хонугунан «сэрии» диэн уодаһыннаах, сүлүһүннээх тыл
кинилэр олохторун атыйахтаах уу курдук аймыаҕын хантан
билиэхтэрэ баарай!.. Бу 1941 сыл этэ...
Өлөксөөндүрэ аҕата Сүөдэр Уйбаанабыс, ийэтэ Өкүлүүнэ
Бөтүрүөбүнэ 18 оҕоҕо күн сирин көрдөрбүттэрэ. Кинилэр-
тэн атахтарыгар турбут үс лиҥкир эр киһи Мэхээлэ, Лэ-
гэнтэй уонна Дьарааһын уоттаах сэриигэ Ийэ дойдуларын
көмүскүү барбыттара. Дойдутугар Лэгэнтэй эрэ эргиллэн
кэлбитэ. Улахан уол Мэхээлэ Сталинград анныгар кыргыһа
сылдьан суорума суолламмыта. Дьарааһын 1942 сыллаахха
«Сураҕа суох сүттэ» диэн биллэриитэ эрэ кэлбитэ... Сэрии,
сут-кураан, аас-туор олох кыһалҕатын этинэн-хаанынан бил-
бит Александра Федоровна төһө да 78 сааһын томтойо туол-
лар, ол өрдөөҥҥү кэми күн бэҕэһээҥҥи курдук өйдүүр:
— Биһиги ити 18 төрөөбүт оҕоттон сэттэбит киһи буол-
бута. Аҕабыт сааһын тухары колхуоска үлэлээбитэ. Улахан
убайбыт Мэхээлэ чахчы даҕаны киһи киэнэ киилэ, үлэһит
бэрдэ этэ. Биһигини, обургу оҕолору, батыһыннара сыл-
дьан үлэҕэ үөрэтээччи-такайааччы кини буолара. Мэхээлэ
кыһынын наар түүлээххэ бултуура. Кини мин кэргэмми-
нээн 1942 сыл бэс ыйын 23 күнүгэр аармыйаҕа бииргэ