Page 93 - Василий Сивцев - Мүрү. Удьуор утума

Хата , доҕор киһиҥ тилир курдук, тэмтээкэйдээн тиийэн ийэтин
эмиийин көрдөөн мучумахтанар. Айылҕа оҕото диэх курдук, эмиийин
сотору булан эмтэ да, хаамара сэниэтийдэ, чыҥха атын буола түстэ.
Биэ барахсан түргэнник 15-20 сөкүүндэҕэ иэтэр буолан үүтэ сотору
бүттэ. Ол оннугар эмиийэ икки үүттээх буолан чөллөркөй. Биэ үүтэ
өлбөт мэҥэ үүтүгэр тэҥнээх минньигэс, эмтээх буоллаҕа. Улаан
биэ үүттээх буолан кулунчуктара бөдөҥ уонна тэтиэнэх буолаллар.
Ол курдук, эккэ барбыт убаһаларын орто ыйааһына этинэн 130-140
киилэни үктүүллэрэ.
“Улаанчык” сотору-сотору эмэр буолан үс күнүнэн үөрү батыһа
сүүрэр буолла. Сиэр атыыр үөрүгэр бастакы кулунчук эбилиннэ.
Атыыр ону билбиттии үөрүүтүн биллэрэн эдэр хаһаайыныгар иһин
түгэҕиттэн иҥиэстэн кистээн ылла. Онуоха сылгыһыт тэнтгэ үөрсэн;
- Дьөһөгөйүм, Сиэрим барахсан үлэбит эрэйин төлүүргүнэн
маладьыаскын, ону сыаналыыбыт, -диэн уоһун иһигэр махтанан
ботогураан ылла. Кырдьык, Сиэр атыыр быһыытынан үөр
атырдарыттан биир бастыҥнара.
Афанасий атыырын үөрүн барытын кэрийэн көрдө. Үөргэ хас
биирдии саҥа төрүөх эбиллиитэ сылгыһыкка улахан дуоһуйууну,
үөрүүнү аҕалар. Буолумуна даҕаны, сылгыһыт бу туһугар төһөлөөх
элбэх сыратын-сылбатын, көмүс көлөһүнүн тохпута буолуой? Ону
сылгыһыт бэйэтэ эрэ билээхтиир.
-Улаан кыыстаммыт дни, дьэ, кыраһыабайа диэн сүрдээх, түөрт
түөрэм атахтара дьырбалдьыһан, сиһэ уһуна, сиэлэ, кутурүга
сыыйыллан, ийэтин утумнаатаҕына биэ бэрдэ буолсу. Хайаащда
иитэбин, аатын билигин да буллум, уолаттарым үөрүөхтэрэ, - диэн
ботугуруу-ботугуруу сүрэхтиир санаалаах атын дьиэтин д и |
хайыһыннарда. Хаһайынын хас биирдии дьаһалын, хамсаныьг
ааҕа билэр сылгы, күннээҕи үлэбит үмүрүйдэ, ээ диэбиттии дьи
диэки кудурҕайдык, сиэлэ былаастаан айаннаата.
Бу эҥэр сылгы кыстыга этэҥҥэ ааста. Сотору кэминэн хярапккш
тахсан сылгы үөрэ алаас халдьаайытыгар күөх саЖ бытыгыраан эрэрэ
сайыны санатар дыргыл сыттаах аһылыкка муһунна. Уонча
тэбэнэттээх кулунчук күнүс мустан харалдьй&кка сүүрэн-көтөн
кутуруктара хоройор. Эрдэ төрөөн борбуйун ке' бхпүт "Улаанч&к Щ
барыларыгар тойоргуур, күүһүн биллэрэн |тырбыта буодан
халдьаайыны биир гына туораахтана сүүрүкэли
кэрэ көстүүтэ буоларын Афанасий бу дасыры

Ч о гх