Page 150 - Үлэ дьол доҕуһуола. Производство маяктара. Василий Сивцев Мүрү

Ити сыл сайыныгар уот кураан сатыылаабыта, эбиитин айыьга куускэ
туспутэ, кэлэр кыстык ыарахан буолара биллибитэ. Совхоз улэни кыайар
туруу рабочайдара Кэбээйигэ кейен оттообуттара, фермаларга улэйит илии
тиийбэт курдук балайыанньата уескээбитэ. Айылык кырыымчыгынан кыс-
тыкка общественнай суейулэр ырыганнаайыннара тахсыбыта. Cyehy кен-
ньунэн елуутун аччатар сыалтан мелтех туруктаахтарын талан Дьокуус-
кайдаады эт комбинатыгар халбайыыга ыыталлара. Ол сажана cyehy ыры-
ганнаан елледунэ ветулэйит буруйдаадын курдук ейдебул баара.
— 1979 сыл олунньутугар сарсын куоракка халбайыыга cyohy илдьэбит,
оннук суеЬулээх буоллаххытына бэлэмнээн',— диэн совхоз салалтатыттан
илдьит кэллэ. Бийиги ийиттибит-истибэтибит диэт ветсанитаркабынаан
Мария Алексеевалыын биир мелтех, еруттэн биэрбэт суейубутун нэйиилэ
ейеен туруоран хотонтон тайааран бойнада илдьэн истэхпитинэ, турбат
гына букатыннаахтык одунна. Хайыахпытый, иккиэн суейубутун тыынын
салдаан, сулэн, астаан баран ампаарга уктубут. Сарсьпгны кунугэр куоракка
ыытан, санаалыын чэпчээтибит, биир cyehy кенньунэн елуутун аччаппыт
курдук сананныбыт. Ити сыл кыстыгар Мария Егоровналыын тууннэри-
кунустэри элбэх операциялары, ол ийигэр «кесерево сечение» онюрон уту-
йар уубутун умнан туран улэлээбиппит,— диэн урукку улэтиттэн быйа
тардан кэпсиир Зоя Николаевна. Кырдьык, ырыган ынахтар ыараханнык
терууллэрэ, мойуогураллара даданы.
1978-1980 сыллардаады кыстыктарга пресс оттон элбэх cyehy «синиль-
най кислотаттан» суйурбутэ. Учугэй бадайытык айыы туран эмискэ уонунан
cyehy биирдэ охторо. Ол ийин ветеринардар куруук бэлэм сылдьаллара,
тууннэри дьуйуурустуба олохтууллара, ыалдьыбыт суеЬуну тута эмтииллэрэ.
Ити курдук, кыhаллан-муhэллэ11 улэлээбиттэрин тумугэр кыстык устата
суйурууттэн 1-2 cyehy елбутэ.
Ветеринарнай улэйиттэр улэлэригэр урут даданы, билигин даданы го-
сударственнай ирдэбиллэр куускэ тураллар. Ол быйыытынан саас, куйун
хаан ылыыта, теруех бириэмэтигэр ньирэйдэри прививкалаайын, тубер-
кулезка бэрэбиэркэлээйин булгуччулаахтык ыытыллара. Сыстыганнаах
ыарыылары сэрэтэн ынах суейугэ, сылгыга прививкалар он ойуллаллара.
Зоя Алексеева хайа кун улэлиэдиттэн ити мероприятиелары бириэмэтигэр
чуолкайдык толороро. Сорох ардыгар куну куннуктээн хотонтон тахсыбат
буолаллара, уу саппыкытынан, инчэдэй халаатынан кэккэлэйэ турар хо-
тоннору биир гына кэрийэллэрэ, сайынын сатыы сайылыктарга сылдьал­
лара, сородор кун’Н’э иккилии да сайылыгы кереллере. Оччолорго кинини
кытары бииргэ туун-кунус диэн аахсыбакка тэн’н э сылдьыспыт дьуегэ-
тигэр Мария Егоровна Алексеевада махтала мунура суох. Кини тейе даданы
санитарка дуойунаЬыгар сырыттар улэйитинэн, билиитинэн-керуутунэн
бырааска тэн нээдэ. Ол курдук, тустаах улэтигэр эппиэтинэстээхтик сы-
hbiaHHahapa, кыйамньылаах, билиилээх специалист этэ, диэн урдук сыа-
набылы биэрэр уйун кэмнэ бииргэ улэлээбит дьуегэтэ. Кырдьык, Дупсун
отделениетын орто cyhyex кадра тумсуулээх, улэдэ сыстыгас, уопуттаах
буолан бруцеллез курдук сыстыганнаах кутталлаах ыарыыттан босхолом-
мута. Кэнники кэмнэргэ барыта этэн н э, ханнык да сыстыганнаах ыарыы
турбатада.

148