Page 226 - Үлэ дьол доҕуһуола. Производство маяктара. Василий Сивцев Мүрү

Адата, Афанасий Иванович 1926 сыллаахха 5 уоллаах ыалга аччыгый
одонон кун сырдыгын кербутэ. Туорт кылаайы дойдутугар бутэрэн баран,
салгыы 5-6 кылаастарга Чараргай оскуолатыгар уерэнэр. 0ссе да уерэниэх
киНини убайдарын аармыйада ыныран, ийэтэ эдэр саайыгар елен, уерэдин
бырадан улэлииргэ куйэллибитэ. Оччотооду кэмьгэ алта кылаастаах уерэх-
тээх кийи «халлаан суруксутугар» тэннээдэ. Ол ийин Сындах нэйилиэгэр
Сэбиэт секретарынан улэлэтэллэр. Онтон кэлин Афанасий Иванович ер
сылларга колхоз, совхоз ыарахан улэлэригэр хотон ис-тас барааныгар эрил-
лэн сайынын от хампаанньатыгар, кыйынын от-мас тиэйиитигэр, кэнники
совхоз садана эбии аНылык бэлэмигэр, кеенньербе онойуутугар сылдьыбыт
улэ, тыыл ветерана.
Оттон ийэтэ, Вера Прокопьевна Сторожева 1926 сыллаахха Нам иккис
Хомустаадар колхозтаах дьиэ-кэргэнтгэ тереебутэ. Биэрэ ыал собус-содотох
одото эбэтигэр иитиллибитэ. Эбэтиттэн оччотооду муор-туор олох араас
мындырдарыгар уерэммитэ, инники олодор улаханнык туйалаабыта. Кэлин
тереппут ийэтин батыйан Сынаах нэйилиэгин булар. Манна кэлэн бастаан
ыанньыксытынан улэлии сылдьан суорумньунан Афанасийы керсер, хара
мантийгыттан бэйэ-бэйэлэрин ейдейен, себулэйэн ис сурэхтэриттэн тап-
тайан бараллар. Ол оччоттон суорумньунан булсан ыал буолар эдэр дьон
биирдиилээн да буоллар бааллара. Ол курдук, эдэр дьон сурэхтэринэн
таптаан 1944 сыллаахха ыам ыйын 1 кунугэр ыал буолаллар. Нэдиэлэттэн
эрэ ордук кэмнгэ бииргэ олорбуттарын кэннэ Охоноойойу армияда ыны-
раллар. Сэрии кэмэ буолан дьиссипилиинэ кытаанада, бэбиэскэтин тутаат
тута айантга турунар. 21-с артиллерийскай полкада Читада сулууспалыыр.
Дойдутугар ылбыт билиитэ аармыйада сулууспалыыр, сэриигэ сылдьар сыл-
ларыгар улаханнык туйалаабыта, бэйэтин санаатын нууччалыы холкутук
быйаарсара. Бэрт учугэйдик уерэ-коте сулууспалыы сырыттадына биир утуе
кун «Атоменка» бронетанковай собуокка токарынан улэдэ ылаллар. Саха
мындыр кийитэ бу да улэдэ сирдэрбэтэдэ.
Охоноойой тереебут терут сириттэн-уотуттан тэйэн ыраах сиргэ сыл-
дьарыттан дойдутун, билэр-аймах дьоннорун олус ахтара, ордук хоту тап-
таллаадын, холоонноодун иллэтг эрэ буоллар еруу саныыра, бэл туулугэр
туйээн керере. Сэрии усулуобуйатыгар сылдьар кийиэхэ тереебут дойдутун,
тапталлаадын ахтара манан буолуо дуо? Сэттэ сыл устата тереебут дойдутун,
чугас дьонун, аймахтарын кербекке сылдьыы манан дьыала буолбатадын
кийи эрэ ейдуур.
Оттон бу кэмнэргэ кэргэнэ Биэрэ тойонун одонньору кытары сэ-
рииттэн итэдэйэ суох ыарахан балайыанньада улэдэ сылдьыбыта. Сунньу-
нэн ыанньыксыттаабыта. Кэргэнин адата олус сымнадас майгылаах, улэттэн
илиитин араарбат кийи этэ. Сут-кураан дьылларга инчэдэй тирбэдэ быс-
тыбатынан, баччада тиийэр быатыгар, тойоно одонньор барахсан кыраабыл,
атырдьах он орон аска, танаска атастайан хонуктарын этэн н э туорууллара.
Ама да кун-дьыл аайан халын былытынан буруйдэр, Биэрэ оччотооду ыара­
хан олодун олох умнубат, саайырдадын ахсын оччотооду ыарахан тугэн-
нэрин ессе чаастатык бу баардык керутэлээн, санаталаан ылара уксээтэ.
Куутуулээх, кэтэйиилээх Афанасийа 1951 сыллаахха армияттан кэлэр.
Эдэр ыал таптал удараабат имэнтш онно билэллэр. Кэтэспит курдук, сыл

224