Page 192 - УА2005

“ньуекунулэр, моххолор тумсэн...

“Ньуекунулэр, моххолор тумсэн...” диэн ааттаах кинигэ сурэхтэниитэ
а$ыйах хонуктаа$ыта Тойон Муру аакка-суолга киирбит то§ойугар Чарацца
биллиилээх суруйааччы В.А. Протодьяконов-Кулантай музейын киэц-
куоц ыырыгар угус киЬи уеруутун угэнигэр буолан ааста. Музей улэЬитэ
Клара Гаврильевна Бурцева сурдээдин ере кетедуллэн туран, Уус-
Алдацца биир бастакынан 1930 сыллаахха Илья Васильевич Пухов
председателлээх отуттан эрэ тахса хаЬаайыстыбалаах Ньуекуну, Моххо
урэхтэрин улэЬит дьонун тумэн тэриллибит холкуос улэтин кэпсиир
кинигэ ис хоЬоонун уонна автордарын туЬунан кэпсээтэ.
1941 сыллаахха холкуоска председателлии сылдьан КыЬыл Армия
кэккэтигэр ыцырыллыбыт коммунист Иван Васильевич Ховров Москва
куорат анныгар ыараханнык бааЬыран, теннен кэлэн, араас улэдэ
улэлээбитэ. Олуен эрэ иннинэ холкуоЬа тэриллибитэ 60 сылыгар анаан
ахтыы суруйан хаалларбыта. Ол ахтыыга оло§уран, холкуос бастакы
председателин уола, республика биллиилээх суруналыыЬа Дмитрий Пухов,
кэцэтэн-ситэрэн угус ахтыылардаах, 130-ча урукку кэмнээди
хаартыскалардаах бэртээхэй кинигэни таЬаартарда.
Кинигэ Улуу Кыайыы 60 сылыгар ананна. Кыракый холкуостан
сэрии хонуутугар, улэ фронугар ыцырыллыбьгг дьон туЬунан уус-ураннык
сиЬилии кэпсэнэр. Кинигэ бэчээккэ тахсарыгар “Кыайыы” ГУ (С.С.
Аржаков) уонна ахтыы суруйан хаалларбыт сэрии кыттыылаа§а И.В.
Ховров уола, республика утуелээх тутааччыта Александр Ховров куус-
кеме буоллулар.
Кинигэ сурэхтэниитигэр Ньуекуну, Моххо урэхтэрин келуенэлэрин
керсуЬуулэригэр тыл эппит кыраайы уерэтэр музей директора Зоя
Белолюбская, СР утуелээх учуутала Мария Пухова, 1943 сыллаахха 13
саастаа^ар бурдук быстара сылдьан ацар ата§а суох хаалбыт улэ
инбэлиитэ Евдокия Ховрова, о.д.а. сэрии ыар сылларыгар бу кыракый
холкуос дьоно биир иллээх ыал курдук олорон, улэлээн, бэйэ-бэйэ§э
кемелесуЬэн Ким даманы хоргуйан елбетедун, билигин даманы тумсуулээх
буолуу туЬатын туЬунан эттилэр.
Кинигэ дьону тумэр, кедулуур куустээдин бу керсуЬуу кердерде.

Петр Оконешников
“Саха сирэ". -2005. - Балаган ыйын 15 кцнэ.

190