Page 51 - Уус-Алдан 2006

Олохтоох салайыныыга киирдибит. Онон сибээстээн, үп-харчы боп-
пуруоһа кытаатара сабаҕаланар. Үчүгэй үлэлээх-хамнастаах, атаҕар турбут
тэрилтэлэр баар буоллахтарына, нэһилиэк туруктаах, нэһилиэнньэ до-
хуоттаах буоларыгар биир төһүү күүһүнэн буолара саарбаҕа суох. Баһы-
лыгынаан Н.Н. Сивцевтиин биир өйүнэн-санаанан, сүбэнэн үлэлээн,
ДьУоКХ ситимигэр элбэх кэскиллээх боппуруоһу олоххо киллэрэллэр,
өромүөнү эрдэ ыыталлар. Кыһынын төһө кыалларынан өрөмүөҥҥэ тут-
туохтаах матырыйаалларын миэстэтигэр хаһааналлар. Халлаан сылыйда
даҕаны, булбут матырыйаалларынан окко киириэххэ диэри былааннаах
өрөмүөнү ыытан бүтэрэр үтүө үгэс олохтоммут. Түөрт уонча сыллааҕыта
тутуллубут эргэ хочуолунайдарын, трассаларын сыл ахсын өрөмүөннээи,
саҥардан бүтэрбиттэр. Быйыл Арыылаахха ититии объектарыгар, трасса­
ты гар элбэх өрүттээх өрөмүөн, тутуу үлэлэрэ ыытыллыбыт. Орто оскуола
хочуолунайын бүүс-бүтүннүү көтүрэн, саҥалыы туппуттар.
Тэрилтэҕэ бэйэлэрин идэлэрин дьиҥ-чахчы баһылаабыт дэгиттэр спе-
циалистар П.Д. Васильев, М.И. Пестряков, М.Д. Сивцев, Н.Н. Данилов,
С.А. Тихонов өрөмүөннэрин бүтэрэн баран, Баатаҕайга, Тумулга өрө-
мүөҥҥэ, сана хочуолунай оҥоһуутугар үлэлээн нэһилиэнньэ улахан мах-
тал1>1н ылбыттар. Бу тэрилтэ үлэтигэр-хамнаһыгар киһи сорт и корөрө —
таһаҕастааһыны, кыайа-хото туппуттара буолар. Чоҕу, неби бэйэлэрин
техникаларынан таһыналлар. Олунньу ыйтан саҕалаан чоҕу эһиилги кыс-
тыкка бэлэмнэнэн бэйэлэригэр мунньуохтаахтар. Суол сабыллыар диэри
400-500 тонна чоҕу кэлэр тохсунньуга диэри хаһаанар үгэһи олохтообут-
тар. Чох таһыытыгар И.А. Пестряков үтүө суобастаахтык үлэлиир. Иван
Афанасьевич отут сыл устата холкуос, сопхуос саҕаттан таһауас таһыыты-
гар сылдьыбыт. Сыл ахсын Харбалаахтан, Кангаластан 180-200 тонна чоҕу
таһар. Уорааннаах уһун кыһын на ыксаллаах быһыы-майгы ханна бары-
ай?! Баар суол. Чох тиийбэт түбэлтэтигэр Найахыга, Түүлээххэ тиийэ ба-
рыы түгэннэрэ эмиэ баар буолааччы. Онуоха түүн-күнүс диэн аахсыбак-
ка, суоппардар эбээһинэстэрин чиэстээхтик толороллор. Сылайары-
элэйэри аахсыбат В.Д. Черов күн ахсын неби таһыыга сарсыарда 6 чаас-
тан киэһэ 9-ка диэри сыралаһан үлэлиир тэрилтэ биир киэн туттар
үлэһитэ. Валерий Дмитриевич убаҕас оттугунан хочуолунайдарга быһы-
лаан таҕыстаҕына эмиэ бириэмэтин аахсыбакка Сыырдааҕынан, Кур-
буһаҕынан, Бороҕонунан айанныыра элбэх. Кэпсэтиибит түмүгэр Сидор
Егорович бэрт ылыннарыылаахтык бэйэтин санаатын эттэ:
- Өр сылларга туруорсубут таас оскуолабыт, онно эбии таас хочуолу-
найбыт тутуута сарланар буолла. Маныаха баһылыкпыт Николай Нико­
лаевич куоратынан, тыанан элбэхтик кэлэн-баран, туруорсан, олоххо
киирэр туруктаммытыттан олохтоохтор бары да үөрүүбүт улахан. Кылаа-
бынайа, билинни кэмнэ нэһилиэк тэрилтэлэрэ бары биир ойүнэн-санаа-
нан салайтаран, күүһү холбоон, ааҕан-суоттаан, барыһы киллэрэр курдук
үлэлиэхпитин наада.
Василий СИВЦЕВ,
"Саха сирэ",
2006 сыл бэс ыйыи 8 күнэ

47