Page 25 - Иван Мигалкин Олохпут дьонунан киэркэйэр

тынан бэйэтин утуе хаачыстабаларын кердербут. 1989 сыллаахха
Р.В.Чекоев “Трестякутжилстрой” кылаабынай инженеригэр тиийэ
ууммут. Онтон “КПД—Монтаж” диэн ХЭТ тэринэн директордыы
сырыттадына, 1998 сыллаахха “Якугстройга” ынырыы ылан, кэлээ-
тин кытга, генеральнай директорынан быыбардаабыттар.
— Мин 1965-75 сылларга Винограднинскай орто оскуоланы
уерэнэн бутэрбитим. Оскуолатаады сылларбытган саамай учугэй-
дик ойдеен хаалбытым диэн, Улуу Кыайыы 30 сылын туолар юби-
лейыгар учугэй уерэнээччилэри Моздок куоракка мунньан, онтон
600 километрдаах Новороссийская куоракка поеЬынан, кэлэ-бара
икки нэдиэлэ устата экскурсияда сылдьыбыппыт. Урут хаЬан да
кербетехпутун корен, билбэтэхпитин билэн, сана табаарыс, додор
булунан сэлиэнньэбитигэр кэлбиппит. Бу мин ейбор ордук ин-эн
хаалбыт.
Тереебут Винограднай сэлиэнньэбэр 25 тыЬыынча киЬи оло-
рор. Хотугу Осетия былыр 2 мелуйуен нэЬилиэнньэлээх Алан-
скай саарыстыба эбитэ yhy. БиЬиги туи былыргы теруттэрбит —
аланнар ессе биЬиги эрабыт буолуо биэс уйэ иннинэ, бэйэлэрэ
суруктаах-бичиктээх этилэр. Орто уйэлэргэ Аланскай саарыстыба-
ны монгол-татаардар урусхаллаан суох онорбупара, историяда су-
руллар. Онон осетиннар былыргы культурнай ситимнэрэ бысты-
бьгг. ЭЬиги сахалар олонходут курдук биЬиэхэ нартскай (нарто-
вскай) эпос фольклорбутугар баар. XVIII уйэ ортотугар экономиче­
ская, политическая уонна культурная саЯдыы инникитин утуе
тумуктээх буолуодун кереннер, Осетия Российская государствода
холбоспута. Онтон, нуучча графикатыгар олодуран, осетинскай су-
рук киирбитэ. Осетинныы тылынан бастакы “Кылгас катехизис”
диэн ааттаах кинигэ 1798 сыллахха бэчээттэммитэ.
БиЬиги Осетиябытыттан Ада дойду Улуу сэриитигэр 60 киЬи
Советскай Союз Геройун урдук аатын ылбыттара. Норуот номодор
киирбит Исса Александрович Плиев (1903—79 сс.) биЬиги биир
дойдулаахпыт. Кинини норуот беден- советскай байыаннай началь­
ник, армия генералын, икки тегуллээх Советскай Союз Геройун
быЬыытынан билэр. Ырыада ылланар Николай Гастелло эмиэ Осе-
тияда олорбута. Аатырбыт чекист Хаджимурат Мансуров Испанияда
полковник Санти аатынан сэриилэспитэ, Советскай Союз Геройун
аатын ылбыта. БиЬигитгэн чугас Зильги диэн беЬуелэк баар. Манна
2 тыЬыынча киЬи олорор. Кинилэртэн 250 кийи Ада дойду сэрии­
тигэр кыргыс толоонуттан теннубэтэдэ. Бу беЬуелэккэ 250 маЬы
олордон “Ойдебунньук аллеятын” онорбуттара Олохтоохтор ула-
хан бырааЬынньыктарга кэлэннэр, елбуттэри кэриэстииллэр, он­
тон эдэрдэр, бу аллеяда хаамсан, ыал буолаллар. Сэлиэнньэбит
23