Page 173 - Н.В.Москвитин Хаан Дьаргыстай
P. 173

эккирэтэн иЬэр абааЬы уолун хапсан, охсуЬан, кыайан, эрийэн-
        эрийэн баран, ус сиринэн тумэ тардан кэбиЬэр. Аалай мохсодол
        буолан,  ийэтин эккирэтэр.
           Суорба  таас  хайа  тэллэдэр  тимир  иЬирик  иЬигэр  уйада  сы-
        тар  хотойго  тиийэр,  субэ-саргы.  суол  ыйдарар.  Кун  Толуур
        ылан  барбыт.
           Кетен-кетен, Кун Толуурга тиийэр.  ОхсуЬан бараллар. Кыа-
        йыахча  буолан  эрдэдинэ,  Кун  Толуур  муччу  ыстанар,  тодус
        туун  харанатын  тумэн  туЬэрэр.  Одо,  ону-маны  кэтэ  сылдьан,
        хамначчыт уола  харбыан ылан, хабардатын хайытаары хаайан,
        ийэтэ хаалла сытар сирин ыйдаран киирэн, ийэтин ылан, кетен
        тахсар.
           Кетен,  куннээх  сырдык  сиргэ  тахсыытыгар  адагын  утары
        керсуЬэ  туЬэр.  Ийэтин  биэрэр.  Анаарыма  Наскыл:  «Этэнлгэ
        сырыт,  эн  аатьпг  Эрдэ  теруебут  Эр  Дьуран  диэн  буоллун.
        Сабыйа  Баай  Тойон,  Айыы  Далгыра  Хотун  кыыстарын
        Кулумурдээн  Куону  ойох  ылыахгааххын»,  -  диэн,  бырастыы-
        лаЬан  арахсар..
           Эр Дьуран ардаа адатыгар Уот Кургуйдээн'н'э кэлэр.  Аатын,
        ойох ыларын этэн баран, aahap.  Уот  Кургуйдээн:  «Ойоххун ыл.
        Кердерен уердээр.  Уиуохпун  тутаар»,  - диэн, алгыы хаалар.
           Эр Дьуран4 кетен истэдинэ, кэрэ-утуе кун Учугэй Куо керсен,
        куейэ кетен,  ойох ыл диэн  хаайар.  Эр Дьуран- cahap.
           Буос чаадай одустаах, тимир  наарта сыардалаах,  алаа  Кудэн
        Кутас  Куруе  Дьэн-кэдэ  кутует  буола  баран  иЬэр.  ОхсуЬан,  Эр
        Дьуран-  кыайар.  Кулумурдээн  Куо  илдьэ  бар  диэн  кердеЬер.
        Кен-уллуур.  Кетер.
          Айаннаан,  содуруу  кер-нар  утуе  сиригэр  тиийэр.  Куруе
        Дьэнжэ  Тойон-н-о,  Куенэ  Ман'ха.л  эмээхсин-н-э  киирэн,  кыыс-
        кытын  Урумэччи  Манганы  кулун-  диир.  Куруе  Дьэнгкэ  тодус
        бастаах  Тойон Дуксууланы кыай да ыл диир.
           Эр  Дьуран-  Тойон  Дуксуулада  тиийэр.  ЭтиЬэн,  охсуЬан
        бараллар.  Арычча  кыайан,  ус  сиринэн  тумэ  тардан,  бырадан
        кэбиЬэр.  Теннен  кэлбитэ,  Урумэччи  Мананы  Кудэн  Кутас  уо-
        ран  барбыт.  Эккирэтэр.  Кудэн  Кугас,  хаалларан  баран,  курээн
        хаалбыт.
          Урумэччи  Мананы  ылан,  адатыгар  Уот  Кургуйдээнлгэ  кэ-
        лэн кердерер.  Адата уерэр.  Урумэччи  Манан  тулуйумуна, тах-
        сан,  муора  арыытыгар  хоноллор.  Утуйа  сыттахтарына,  тодус
        олуйа-молуйа  бухатыырдар  ойодун  уоран  бараллар,  бэйэтин,
        кэлгийэн баран, муора ардаа кытыытыгар бырадан, харабыл ту-
        руораллар.
                                      171
   168   169   170   171   172   173   174   175   176   177   178