Page 33 - Владимир Санги. Талыллыбыт айымньылар

таан дьабайбатахтара, дьон уксэ атах балай барбыта. Мин эмиэ уурайбытым. Ми­
хаил Дмитрьевич кэнники бэйэтин бириискэлэрин теннербутэ, дьыалатын субуебэр
туруорбута. Ол да буоллар, мин теннубэтэбим. Оспуоччуктаабытым. Барыыстаах буо-
лан тахсыбыта. Абыйах да буоллар, харчыламмытым.
Чучунаа дьиэлээх кибини одууласпыта.
Кини кырдьа барбыт керукнээбэ: батта^а макан, нуксугур кебустээх, элэйбиттиис-
тээх.
— Кемус баартаах дьону себулуур. Кемус хостооччулар бары тонус ата5ар унуех
тустаахтар. Кистэлэки токус арыйбыта, Дарасун бабынаабы кемустээх сири Бутикка
кини ыйан биэрбитэ. Бутинтан атын кибиэхэ ыйан биэриэн эмиэ сел этэ, мин, эдэр
сылдьан, бэйэм кемубу булуом дии санаабытым да, табыллыбатабым, онон наймы-
га улэлии барбытым. Кэнники оспуоччуктуурбуттан эмиэ эстибитим — тимир суол
бабайы тиийэн кэлбитэ. А^ыс аттаах этим. Аатырбыт аттар. Нерчинскэйгэ саамай бас-
тыкнар этэ. Билигин соботох ырыган аттаах хааллым.
Гурулев, кэпсии-кэпсии, бытыгын сыыбын тардыалыы олорбута, apaaha, «бэйэтин
кемубун» кердеобут эдэр caaha билигин дабаны ейуттэн тахсыбат быбыылааба.
— Ahaa, ahaa, — диэмэхтээбитэ дьиэлээх киби, кураанах остуолу ыйа-ыйа. — Ба­
лык хайдабый, собулээтик дуо?
Чучунаа олус аччыга, ол да буоллар, тереен баран кербетех олус эмис сыа-сым
балыгы, тиэтэйбэккэ, амтабыйа-амтабыйа сиэбитэ.
— Кета. Амурга толору. Николаевскайга олус элбэх — баржанан тиэйэллэр.
Атыыбыттар балыктара, — диэн кибиргэммитэ гуран уонна кэргэнигэр хайыбан:
— ©сев быбан биэр. Тото-хана абаатын. Дойдубут барахсан баай эбээт. Баартаах
эрэ буолуохха наада, токубу тутубуохха. Харбаабыннаах буолар наада. Михаил Дми­
трьевич курдук. Барахсан баай да этэ. Дьикти киби этэ, тебетв ырааба, сурэбэ маа-
ныта. Кемус суох сылыгар норуоту син биир абатара, оскуолалары уонна тулаайах
оболорго дьиэ туттарара. Арай мин баартана тубуум, мелуйуенунэн кемустэниим,
ханна гыныам этэй? Тубаныам этэ дуо? Такара билээхтиир эбээт, кимиэхэ тугу биэ-
рэрин. Оттон эн маладьыаскын. Булчут буолбутук учугэй. Кулаабайы эбэтэр тайабы
охторуок. Онуоха эмиэ баартаах буолуохха наада. Билигин кыбыл кемускэ дабаны
тайах этин булбаккын. Кыдыйан бутэрдилэр. БиИиги мин беехуллэ аппынан дабаны
бултаах сири булуохпут. Тайах ханна баарын мин билэби-ин.
Гуран тайахха кыайан барсыбатын Чучунаа билэр. Ити кини бэйэтин хаадьыланар.
Эдэригэр баартаах буолуом дии санаммыта буолбатах, наймыга барарыгар тиийбит.
Ат булуммутун тимир суол кэлэн былдьаабыт. Оттон билигин такара булчуту кытта
керуЬуннэрдэ — ол аата тайах этэ бэлэм. Кини санаатыгар саалаах буол да, тайах
бэйэтинэн киирэн биэриэхтээх! Киниэхэ весе токус наада... «Оттон эн баартаах буо-
луоххун бабарабын дуо?» — диэн Чучунаа кыйахаммыт курдук бэйэтиттэн ыйытым-
мыта. Бопторорго дылы буолан ылбыта. ТуеЬун ибиттэн сурэбэ теле кетуехтуу ерутэ
эппэкнээбитэ. «Булуом этэ! Хайаан да булуом!» — диэн Чучунаа ис-ибиттэн икиэт-
тибитэ.

VIII баба

Кырдьабас гуран дьикти киби — Бутин — тубунан кэпеээнэ убуйээн курдук. СобО-
тох киби биэс уон бириискэни, борохуоттары, заводтары бас билиэхтээх диэн бу саха
ейугэр хайдах да баппат.
Сарсыккытыгар Чучунаа сака куораты кере барбыта. Кини макнай суон, талыы
29