Page 541 - 2-с Легей нэьилиэгэ
P. 541
УУС АЛДАН УЛУУЬА
палыыр кэмигэр акка сыйыаннаадын кереннер, артиллерияны cohop боруодалары
керерге-истэргэ анаммыт, онно ветеринарнай уерэди эбии баран уопутуран кэлбит.
Ол ийин, дойдутугар кэлээт, бастакы анал уерэхтээх специалист быйыытынан вете-
ринардаабыт. Армияда сылдьыбыт ус сылын кедурэттэххэ, 10-ча сыл улэлээбит кур
дук тахсар. 1960 с. тутууга дьодурдаадын керен сан а оскуола тутуутугар ылбыттара.
Кини кэнниттэн Н.А. Турантаев ветеринарынан улэлээбитэ. Николай Афана-
сьевийы атыннык ынырар табыллыбат да курдук этэ, мэлдьи дассабыыттаах, сэлээп-
пэлээх эбэтэр хаалтыстаах, кестуумнээх буолара. Боростуой танайын бартыбыалы-
гар укта сылдьан фермада, ыаллар хотонноругар уларыттан тахсарын кэпсэтэллэрин
истэрим. Оччолорго киниттэн мааны кийи баарын ейдеебеппун. «Хамыйаар Ньуку-
лай» диэн ааттыыллара. Ол гынан баран дьэбир, дьиэтигэр да суесуйуттэргэ да «тос
курдук тойоно» ийиллэрэ. Тейе ер, кини кэнниттэн ким улэлээбитин ейдеебеппун.
Арай, Галактионов, Заровняев диэн ааттары элбэхтэ истэрим.
Адабыт салгыы ССКП чилиэнэ — тутуу, хонуу биригэдьиирдэринэн Тулуна от-
делениетыгар хас да сыл бары кууйун ууран 1966 с. диэри улэлээбитэ. Бу улэлиир
кэмигэр, холкуоска Верхоянскайтан боруода аттары самолетунан адалыыга икки-
тэ бара сылдьыбыта. Онтон Кэптэнигэ олохсуйан эмиэ тутуу биригэдьииринэн
улэлээбитэ.
Бастакы кэргэнэ Кириллова Марфа Константиновналыын туерт одоломмуттара,
иккис олодор Кэптэни олохтоодо Охлопкова Аграфена Георгиевнаны кэргэн ылан
биэс одоломмуттара: Гриша, Мария, Аля, Альберт, Коля Сергеевтэр. Билигин бары
утуе улэйит, ыал бэртэрэ буолан одо-уруу тэнийдэ.
Мария Сергеева, кыыИа
Дьуккуердээх улэйит
Алексеева Мария Гаврильевна (1937—1998) оскуолада
хойутуу киирбитэ, 1956 с. уерэнэр усулуобуйата табыл-
лымына, сэттис кылаастан уерэхтэн уурайбыта. Хол
куоска хонуу улэтигэр, фермада кене суруннээхтик,
утуе суобастаахтык улэлиир улэйит диэн кини этэ.
Улэни тулуйар дьуккуердээх улэйит буоларын биир
холобурунан, Ойемне суурбэччэ отчукка асчытынан
сылдьыбыта буолар. Бу содотох кийиэхэ додо курдук
тубуктээх, мелтех улэйит киэптэтэр улэтэ. Ойемгге
бурдугу куулунан тайааран лэппиэскэ астыыллар
эбит. Иккис чайабуойу кемеде адалыах буолан ба
ран, адалбатахтар. Отчуттар илимнээн кун аайы Ойем
хайалаах эмис соботунан, сылгы, ынах сыалаах этинэн
эмсэхтэнэн, сылаас сибиэйэй лэппиэскэни сии-сии
оттообуттар. Ону барытын Маайыс астаабыт. Ону тайынан куобахтаатахтарына, сулэн
буйарар уйу. Сарсыарда эрдэ туран, киэйэ хойут утуйан, ити курдук икки кийи толо-
ру нодуруусканан улэлиир улэтин содотодун отгоон бутуехтэригэр диэри, ылыммыт
улэтин тийэдэр тиийэ толорон тумуктээбит. «Арай, куйунтгу харан а киэйэлэргэ иччи-
тэх етеххе содотодун улэлиирбэр тэйийбэт буоламмын эрэйдэнэрим»,— диирэ.
Анал уерэхтээх кийи суох буолан, Тулуна кулуубугар сэбиэдиссэйинэн анаан
улэлэтэ сылдьыбыттара. Маайыс онно да улэтигэр кыйамньылаахтык, эппиэти-
нэстээхтик улэлээбитэ. Араас культурнай, хайаайыстыбаннай мероприятиелары,
дьайаллары, туруорсуулары кэмин айаран хойутаппакка, септеехтук ыытан испи-
тэ. Быраайынньыктар аайы миитинтгэ дьону ынырыы-эккирэтии, кэнсиэрдэр тэ-
риллэллэригэр туох да талаана суох дьону куейэн-хаайан кэнсиэргэ кытыннарыы,
дьарыктарын-соруктарын тохтотторон да туран репетициялары, араас мероприя
тиелары тэрийсии, олоххо киллэрсии ыытыллара. Кулууп онтон да атын ийинэн-
тайынан улэтэ, тубугэ улэлэйэр-сыралайар кийиэхэ элбэх буолар эбит этэ.
НэИилиэк тэрилтэлэрэ 539

