Page 7 - Дүпсүн алаастарыттан сэриигэ

тэххэ, Курский уобалас, Белоруссия, Польша сирдэринэн кимэн кии-
риигэ 90 суукка устата сылдьыбыта, 18 утары атаака^а кьтттыбыта.
Онно биэс тегул бааЬыран, кыа хаанынан сууммута.
Ол тухары кини сэриилэстэ ини, сэриилэспэтэ ини. Су ох, бу
ким да сэниэн себе суох киЬитэ. Дэлэ^э Михаил МихайловиЪы На-
рев epyhy туорааЬынлга кыргыЬыы иЬин Советскай Союз Геройугар
туйэрэ сылдьыаХтара дуо? 1944 сыл балаган ыйын 8 кунугэр толо-
руллубут илииЬин ис xohooHO маннык:
«1944 сыл балаган ыйын 5 кунэ. Варшава воеводствотын Кру­
че-Борен дэриэбинэтэ. Нарев ар^аа биэрэгэр бастакынан туораата.
Ылыллыбыт кирбиини мулчу туппат соруда^ы ылан баран, кыргы-
11ыы саамай эппиэттээх учаастагар 20 чаас устата турууласта. 0с-
теех куустээх уоту аЬан, бары холонуутун бинтиэпкэтинэн ытыалаан
теттеру о^уста, 19 фашийы елерде уонна хардыы да са§а сири чу
гуйбата.
Ботуруона буппутун кэннэ кыргыЪыы хонуутуттан хомуйбут
гранаталарынан кииристэ. БааЪыран баран сэриилэйэрин тохтоппо-
то. Илиинэн киирсии кэмигэр иккиЬин бааЬыран, бэйэтэ туруулаЬар
кыа^ыттан та^ыстар да, до^отторугар дискаларын иитэн биэртэлээтэ.
Бэйэтин геройдуу быЬыытынан батальон ураты суолталаах плац­
дармы тутар соругун Хааччыйда».
Полк, дивизия, корпус командир дара «Советскай Союз Геройа
буолара септеех» диэн илии баттаабыттарын, хомойуох иЬин, 65-с
армия командующайа генерал-полковник П. И. Батов то§о эрэ ылым-
матах уонна Бойобуой КыЬыл Знамя орденынан на^араадалыырга
бирикээс таЬаарбыта.
На^арааданы быЬаарарга фрончга итинник тубэлтэ угустук
тахсара. Ол ис биричиинэтин билигин чуолкайдык быИаарар кыал-
лыбатын урдунэн, хос санаа ыйыппакка эрэ тебе^ор киирэ турар.
Оччолорго беден1 операция кэнниттэн, уеЬэттэн туспут дьаЬа-
лынан, на^араада^а кургуомунэн туйэрии угэЬэ баара. Холобур,
«Багратион» операция тумугунэн, армия лар дьоннорун биэс уоннуу-
га тиийэ Советскай Союз Геройун аатыгар туЬэртээбиттээхтэр. Он­
тон Нарев плацдармнара — Ружанск уонна Сероцк, — «Багратион1-
тга» тэггнэрэ суо^ун иЬин, байыаннай энциклопедиями ураты суолта­
лаах плацдармнар быЬыыларынан киллэриллэ сылдьаллар.
БиЬиги киЬибит ыларга кыттыбыт плацдармын — Сероцк ту-
Ъунан 1983 сыллаах «Байыаннай энциклопедический тылдьыкка»
«Захвачен 5.9.44 65А (ген-п. П. И. Батов)» диэн суруллубут. Онтон
П. И. Батов ахтыытын yhyc тахсыытыгар маннык тыллары аа^абыт:
«Туун Рокооовскай телефоннаабыта:— Эн этиин1 ылылынна... Исти-
битин1 дуо, немец командованиета Нарев уонна Висла плацдармна-
рын туох диэн сыаналыырын?— Суох.— Германия сурэ^ин кьпгыыр
бэстилиэттэр диэн. Онтон биирдэстэрэ эн илиигэр. Сэрэн, теле о$ус-
тарыма. Тиэтэй, бе^ергетунэ о$ус» (П. И. Батов. В походах и боях,
М. 1974, 444 с.).
Икки командующий кэпсэтиитигэр Нарев туЬунан ахтыЬыы
туох ханнык иннинэ Сероцка сыЬыаннаама.
Михаил Михайлович, кестерун курдук, ити операциями саамай
са^аланыытыгар, балаган ыйын 5 кунугэр, кыттьгбыт. Ол туЬунан
бэйэтэ бу курдук ахтан хаалларбыттаах:
-— «Балаган ыйын 3 кунугэр госпитальтан тахсан бэйэм чааспар
тиийээппин кытта «Остоему.дптурмалаары а$ай олоробут. Эн барса-
§ын» дии тоЬуйдулар... -А

36