Page 98 - Они защищали Ленинград
P. 98
нин аатынан холкуос чилиэнэбин, 1942 с. олунньу 23 күнэ — Кыһыл Армия күнэ
бэс ыйын 27 күнүгэр ыҥырыллыбытым. 3 этэ. Бырааһынньык аһа диэн биирдии буул-
бырааттыылар тутуспутунан бииргэ бар- ка, 100 г. водка, табах биэрбиттэрэ... Сар-
быппыт. 773-с стрелковай полка 45-с стрел- сыарда хаар түспүтэ. Сталин бирикээһин
ковай дивизиятыгар 176-с стрелковай пол- ааҕан баран наступлениеҕа киллэрбиппит.
каҕа сулууспалаабытым. Эмиэ сэрии уота күүдэпчилэнэ түспүтэ.
Чиберкульга үөрэтэ түһэн баран, Ленин- Биһиги 5 пулеметчиктан иккибит өлбүтэ, үс
градскай фроҥҥа ыыппыттара. Онно өстөөх буолан бааһырбыппыт. Миигин госпитальга
самолеттара ытыалааһыннарын аннынан киллэрэн атахпын быспыттара.
Ладожскай күөлү туораан, тиийиэхтээх сир- 1944 с. сэтинньи 1 күнүгэр аҥар атаҕа
битин бэрт эрэйинэн булбуппут. Олунньу суох дойдум буорун булбутум. Иккис груп-
13 күнүгэр сэрии бара турар ыраас сиригэр палаах инбэлиит кэлэн холкуоспар бухгал-
тохтоппуттара. Утары харыйа ойуур тердаабытым.
быыһыттан өстөөх 10-тан тахса танкалара
тахсан кэлбиттэрэ. Күүстээх ытыалаһыы * * *
саҕаламмыта. Биһиги артиллериябыт ытыа- Николай Филиппович 1975 с. сэрииттэн
лаан икки танканы умаппыта. Атын танка- ылбыт бааһыттан сылтаан олохтон туораа-
лар туора-маары куотан умайбатахтара. быта.
Икки өттүттэн күүстээх ытыалаһыы буол- Кини Албан аат III степеннээх, Аҕа
бута. Элбэх немец өлбүтэ, бааһырыы да эл- дойду сэриитин I степеннээх орденнарынан,
бэҕэ. Төттөрү чугуйуу буолбута. Харыйа “Ленинград оборонатын иһин”, “Германияны
ойуур иһигэр киирэн биир суукка сынньам- Кыайыы иһин” о.д.а. үбүлүөйүнэй
мыппыт. Манна өйдөөбүтүм, ойуур чахчы мэтээллэринэн наҕараада-ламмыта.
киһи олоҕун көмүскээччи буоларын. Ол күн 1974 с.
УБАЙЫМ ЛЕНИН КУОРАТЫН КӨМҮСКЭЭБИТЭ
Саха сирин саллаат уолаттара Аҕа до- түргэнник толороро. Сэриигэ барыан инни-
йдуну көмүскүүр улуу сэрии сылларыгар нэ быраата Прокопий Михайлов Бүлүүгэ
арҕаа фроҥҥа тиийэн, тиһигэр тиийэ сэби- бухгалтер курсун бүтэрэн кэлбитигэр үлэ-
лэммит өстөөҕү утары охсуһарга, сомоҕо тин туран биэрбитэ. Бэйэтэ колхоз ыскыла-
күүс сорҕото буолан, сүүһүнэн бырааттыы атыгар үлэлээбитэ.
норуот чулуу дьонун кытары албан аатыр- Бороҕон нэһилиэгиттэн Мальцева Акули-
быттара. Үгүстэрэ кыргыһыы хонуутугар на Николаевнаны кэргэн ылбыта. Икки
көмүс уҥуохтара хаалбыта. оҕоломмуттара, улаханнара Нестер, кыра-
Аҕа дойдуну көмүскүүр улуу сэрии алдь- лара Аанчык.
архайа хас ыал аайы ааҥнаабыта. Сэрии алдьархайа саҕаламмыта. Эдэр-сэ-
Мин улахан убайым Михайлов Сергей нэх өттө уоттаах сэриигэ барбыттара.
Никифорович 1920 с. Бүлүү оройуонугар Убайым Сергей 1942 с. бэс ыйын 26
Тоҕус нэһилиэгэр төрөөбүтэ. Ыал улахан күнүгэр бэбиэскэ тутан икки көмүс чыыча-
оҕото буолан, кыра сааһыттан дьиэ ис-тас ахтарын, тапталлаах кэргэнин, төрөппүт
үлэтигэр сыстыгас буола улааппыта. Оччо- ийэтин Огдооччуйаны, тоҕус бииргэ
тооҕу олоххо сөп түбэһиннэрэн 4 кылаас төрөөбүттэрин, эбэлээх, эһэтин ытаппыты-
үөрэхтэммитэ. нан-соҥоппутунан быраһаайдаһан, Ийэ дой-
Аҕата “Билиилээх” колхоһу тэрийэн, дутун көмүскүү, ытык иэһин толоро сэрии-
колхоз араас үлэтигэр үлэлээбитэ. Үөрэхтэ- гэ барбыта. Быраата Прокопий убайа бара-
эх буолан, колхозка суоччуттаабыта. Онтон рыгар “биһиги да уочараппыт кэлиэҕэ” ди-
“Билиилээх”, “Коммунар” колхозтар холбос- эбитин оччотооҕу кырдьаҕастар ахталлара.
путтарыгар биригэдьиирдээбитэ. Убайым Сергей Никифорович Ленин куора-
Сергей бэйэтин кыанар, күүстээх, тын көмүскээһиҥҥэ хорсуннук сэриилэспи-
атаҕынан быһый, элбэх саҥалаах-иҥэлээх тэ. Сотору-сотору үс муннуктаах, буораах
этэ, дьону кытта түргэнник биир тылы бу- сыттаах сурук кэлэрэ. Кэргэнэ Акулина
лан кэпсэтэрэ, кыаллыбаты да сүбэнэн Николаевна бу курдук ахтара: “Аҕабыт ку-
оҥороро. От оҕустаҕына 1 гааттан ордугу руук суруйара, хас суругун аайы уолун Не-
икки омурҕаҥҥа охсоро, от кэбиһиитигэр стери (кыыһа тымныйан өлөөхтөөбүтэ) су-
кыдамаһыт ааттааҕа этэ. раһара, төһө улаатта, тугу көмөлөһөр, уол-
Ханнык да үлэни хаачыстыбалаахтык гун киһи оҥороор, үөрэхтээх киһи оҥоро-
- 9 4 -

