Page 108 - Трагедия на озере Ильмень
P. 108

Трагедия на озере Ильмень

            Докумуоннар кэпсииллэринэн, кини олунньу 23 кунугэр
       сэриилэспит, ейуунугэр сарсыарда ыараханнык баайырбыт. Ка-
       лининскай фронт 382-с полкатын биир батальонун yhyc отде-
       лениетын саллаата эбит. Батальон 19-с хайыйар биригээдэтин
       састаабыгар киирсэрэ. Баайырыы кэнниттэн 3092, 3370, 3440
       нуемэрдээх эвакогоспиталларга сылтан ордук эмтэнэн баран,
       хамыыйыйаламмыт. Илии-атах бутун, харада учугэй да буоллар
       уопсай айаахтыны туругунан уонна истибэтинэн 1944 сыллаах­
       ха муус устар 19 кунугэр дойдутутар атаарбыттар. Контузията
       охсон, аанньа истибэт, туьг-тагг сылдьар, билбэт-кербет да буо­
       лан, мунан Казахстантга тиийбит. Онно докумуонун корен,
       суолун булларан биэртэр. Онон олох хойут, муус устарга босхо-
       ломмут кийи, 4 ыйтан ордук айаннаан, атырдьах ыйын бутуутэ
       дойдутун булбут.
            1930 сыллаахха 12 саастаадар Чуукаар начаалынай оскуола-
       тыгар бастакы кылааска уерэнэ киирбит. Итиннэ 19 о до уерэм-
        мититтэн кылаас сурунаалыгар бастакынан кини аата суруллу-
       бут. Антон тегурук тулаайах буолан уйус кылаастан уурайбыт.
        Бастаан колхозка араас улэдэ сылдьыбыт. Сэрии буолуо ус сыл
       инниттэн ханнык эмэ уерэх сыыстаах суурбэччэлээх уолу хонуу
       биригэдьиирэ оггорбутгар. Ол сырыттадына 1942 сыллаахха от
       ыйын 26 кунугэр сэриигэ илдьибиттэр...
            Сэрииттэн кэлэн баран, биир ыйдаах ветсанитардар курс-
       тарыгар уерэнэн, биэс сыл устата Чуукаардаах Андайбыкка вет-
       санитардаабыта. Кутугунайын, толоругайын ийин биригэдьиир
       он’орбуттара. Сотору уерэхтээх элбээн, сылгыйытынан анаа-
       быттара. Бу улэдэ пенсияда тахсыар диэри утуе суобастаахтык
       улэлээбитэ. Улэтигэр мэлдьи хайданара. Сэрииттэн кэлээт кэр-
       гэннэммитэ да, биир уол одолоноот, ийэлэрэ, ыар олох охсубут
       дьахтара, уйаабатада. Онон эмиэ биир уол одолоох Харахтыно-
       ва Мария Федотовна диэн огдооболуун холбоспута. Киниттэн
       эбии ус уол, биир кыыс одоломмута.
            Кэргэнин уола Степанов Петр Николаевич милиция под-
       полковнига, Ньурбада олорор, улэлиир. Бэйэтин улахан уола
       Софрон — коммерсант, учугэй фотограф. Иллэрээ сыл
       керсубуппэр: «Кытайга устэ тахса сырыттым, сылдьыы учугэй,
       одо элбэх», — диэбитэ. Атын одолор араас салаа улэйиттэрэ.
       Уопсайа уонча сиэн баар.
            Фронтовик Антон Афанасьев «Хорсунун ийин» уонна
       «Германияны кыайыы ийин» мэтээллэринэн, кэлин Ада дойду
       сэриитин 1-кы истиэпэннээх орденынан надараадаламмыта.
            Антон Гаврильевич мин кэпсэтэн суруйдадым эйиилигэр
        1986 сыллаахха ыам ыйын 25 кунугэр уйун, ыарахан ыарыыттан
       елбутэ.


                                     104
   103   104   105   106   107   108   109   110   111   112   113