Page 284 - Суруллубут суоруллубат

242 4 f СУРУЛЛУБУТ-

СИР ХАЬААЙЫННААЬА ОРДУК

Аллар атаЬым, чугас до^орум Кестерумуун Ньукулай Ньукулаайабыстыын
туох ситимнээн, до§ор-атас буолан, илин-кэлин тусуЬэн, бу орто дойдубутугар
олорорбут туЬунан кыракый ахтыыбын суруйан хаалларыах этим.
75 сааспын томтойо туолуохпар диэри син элбэх додор-атас, табаарыс
дьоннордонон аЬарда^ым, бэйэбин кытта тэннэ кырдьан сылдьар аймах билэ
да, до§ор, атас да утумэнэ баар буолла^а. Улэлиир эрдэххэ улэ§э, булка-аска
алтыспыт табаарыстар бааллара да, бу олохтон барбыттар утумэн буоллахтара.
Хаарыан додотторбут орто дойдуга уоскээн-тереен бардахтара. Ахтыы буоларын
быЬыытынан бу хаарыан дьоннортон кыратык ахта туЬэн ылыам.
Тайахха аан бастакы уЬуйааччым оччолорго Туулээх нэЬилиэгин Ымыыкаан
кырдалыгар олордохпутуна Неустроев Спиридон Петровичтаах аттыбар баар Ви­
нокуров Аркадий Константинович дьиэтигэр кеЬен кэлэн, кыстыыр буолбутта-
ра. Урут билбэт киЬим этэ. Ыаллыы дьон буолан, ер буолбатыбыт сотору билсэн,
табаарыстаЬан бардыбыт. Улахан булчут учугэйдик ытарын туЬунан истэр этим.
КиЬим арай киэЬэ киирэн кэллэ: “Хайа, дьэ, тайахха барсыах буолтун, барса^ын
дуо?”, - диэтэ. Ити бастакы кыраЬа хаар туспутун кэннэ этэ. Охот карабиннаах
этим. Сарсыарда сырдык, хараиа былдьаЬыыта халлаан сана суЬуктуйан эрдэ^инэ
беЬуелэкпитин та^ыстыбыт. Икки ыттаахпыт. Ыттарбытын теле ыыталаан кэ-
бистибит. Испирдиэним инбэлиит киЬи диэтэххэ, быЬа хайыаланан, алдьархайын
хаамар эбит. СитимнэЬиилиир айан суолунан илин Халама урэ§эр чугаЬаан иЬэн,
хоту былыргы айан суолун омоо^унан бардыбыт. Баран истэхпитинэ тэйиччи
содус ыттарбыт урдулэр. Окно киЬим сылык бедетун сылыктаата уонна эттэ: “Чэ,
киирэн эн ыт, мин уруссээктэри сугэн, кэннигиттэн батыЬыам”, - диэтэ. “Ыт урэрэ
тохтоотодуна хаамаргын тохтотоор, урдэхтэринэ киирэн иЬээр, бэйэтин кердер-
бекке, септеех маска серенен, суЬал со^устук киирэн иЬиэхтээххин”, - диэн суб-
элээтэ. “Уол 050 ат кулун, дьэ, баай байанай тосхойдун, кытаат", - диэн буолла.
Мин бастаан суурэ-хаама былаастаан бардым, онтон арыый аралдьыйан, ба§ар,
хара^ым далыгар киллэрэн кереейумуй диэн бытаара быЬыытыйдым. Ыттарым
саналара олох чугаЬаата. Кере сатыыбын да кестубэттэр. Онтон ессе киирэн
истэхпинэ кыылым кеЬуннэ. Урэх онхойугар аллара симилэх иЬигэр тураллар.
Биирэ кыра, биирэ улахан. Мин кердехпунэ чугаЬа сурдээх, ытаары дугдуннуу
сырыттахпына, арай киЬим санарбытыгар соЬуйан, кере тустум. КиЬим бу кэл-
бит: “Иккиэлэр, о^олоох кыыл эбит, иккиэн киириэх. Тэйиччи, ессе киириэх,
на§ыллар эбит”, - диэтэ. Отучча хаамыы курдук киирэн баран: “Чэ, эн улаха-
нын, мин кыратын. Хоннодун аннын кер". Ыгтыбыт, ханна да барбыттарын кер-
бетум. Ыттар саналара сутэн хаалла. КиЬим: “Куоттардыбыт дуу, учугэйдэттибит
дуу, баран керуех”, - диэтэ. КиЬим киэнэ сонно тута чугас охтубут. Миэнэ син
суусчэкэни эрэ кыайбат хаамыылаах сиргэ елен, ыттар убахтыы сылдьаллар эбит.
Дьэ, ити курдук улахан аар таймам аарыма кыылларыгар бастакы холонууларым.
Бастакы булт абыланар алыптаабыт дьоннорум Кириэскэ сааЬын монообут
куустээх Куонаан сыдьаана Новгородов Дмитрий Сидорович (Маах) аатырбыт
байанайдаах булчут, бэйэтин кэмигэр кыаллар куустээх киЬи Неустроев Егор Афа­
насьевич курдук дьонно буЬарыллан-хатарыллан тахсыбытым. Тайах булдугар