Page 107 - Портнягин. Муру алаас барыбыт биьигэ

I

Бороҕон улууһун биир биллэр киһитэ Сабардам диэн сиэнэ уол
Тампа үрэҕин муостатыттан саҕалаан Мүрү Эбэҕэ тиийэ уһун
синньигэс сир анатан, Сабарай диэн нэһилиэги тэринэн олор­
бут. Кэлин холкуостары уонна Аллан Төрдө (Уус Алдан) улууһу
тэрийии (1930 с.) араллааныгар бу ахтыллар Сыҥаах уонна Са­
барай нэһилиэктэрэ Бороҕон (Тумул) уонна Лөгөй (Кэптэни)
нэһилиэктэригэр бэриллибиттэр. Онтон ылата бу төрүт өбүг-
элэрин аатын үйэтитэ олорбут кыракый нэһилиэктэр ааттара
умнуллубуттар.
ч - сылгы үөрэ бөҕө тоҕуоруспут, ынах сүөһү бөҕө
Чомчоҕой
_______раабыт, аттаах-сатыы бөҕө аарыгырбыт Мүрү Эбэ биир быт, а1
маҥыраа
маанылаах ытык миэстэтэ буолар. Бу үрдүк Чомчоҕой дэнэр ту­
мул уонна кини тула баар оттонор тумус арыыларын, быйаҥ-
наах алаастарын, байанайдаах тыаларын эргин Торбос аҕатын
ууһун Бөтүрүөптэр халыҥ аймахтара уутуйан олохсуйбут төрүт
Ийэ буор сирдэрэ буолар. Тумул анныгар кэҥэс соҕус былыр
!■■ ч» хас да ыал олохсуйан олорбут оттонор ходуһа сирдээх Хаҥыл-
лаах дэнэр тумус арыы Эбэ дьалкыйар уутугар анньыллан тур-
бута диэн олохтоох кырдьаҕастар этэллэрэ. Бу үтүө сыһыыга
үһүйээҥҥэ киирбит үрдүк, киэҥ өйдөөх-санаалаах, кэпсээҥҥэ
киирбит кэрэ көстүүлээх, баччааҥҥа диэри харыстана-бүөм-
(< чүлүү ахтыллар Эбэбит дьиҥнээх далбар хотуттара олорон аас-
пыттара үһү.
1955-1960 сылларга «Хатыҥ Сыһыы» сайылыкка үлэлиир
ыанньыксыт дьахталлар: «Чомчоҕой Маайатын тылын-өһүн,
сүбэтин-аматын, бэл, улуус тойотторо ылынан, сөбүлээн ахан
барбыттара», - дииллэрэ. Арыт: «Чомчоҕой Маайата эппитэ-сэ-
ппплыттт тл nnrinncmn Апыт" r/U гл тх/тгт гл г1 глтя КЛппыптп ’^ттттт.тгт”^_г”^_
рэппитэ, дьэ, кэлэн эрэр», - дэһэн кэпсэтэллэрин үгүстүк истэ-
рим. Кинилэр оҕолорун таптаан, ыга кууһан олорон: «Мин оҕом
улааттаҕына Хаҥыллыалаах Уойкатын (Ольга) курдук кэрэ
дьүһүннээх, талыы быһыылаах-көстүүлээх буолан тахсыа ээ»,
- диэн кыракый кыргыттарын ымманыйа, алҕыы саамай үрдүк
баҕа санааларын тиэрдэ олорор буолаллара.
Түмүкпэр төрүттэрим олоҕо - Чомчоҕой тумулугар сы-
һыаннаах, аныгы дьон соччо истэ илик, ийэм Оппуруоска эмээх-
син кэпсээниттэн биир түбэлтэни дьон билиитигэр таһаарабын.
1950-1952 сыллар диэки ийэм Сыырдаахха улахан уола
Уоһуктуун пиэрмэ уопсай дьиэтигэр олороллоро. Дьукаахтар-

•JZ