Page 104 - Портнягин. Муру алаас барыбыт биьигэ
P. 104
1/
СЗчА ҮРҮ алаас - барыбыт биһикпит
«ЫРААХТААҔЫ ИЛИИТЭ УҺУН...»
1812 сылтан саҕалаан Александр I ыраахтааҕы анал кытаа-
нах дьаһалынан Алдан өрүстэн Охуоскай остуруокка (куоракка)
диэри саҥа дьаам тохтобулларын - ыстаансыйалары тэрийэн
үлэлэтии саҕаланар.
Айан суолун устатын тухары таһаҕастаах көлөлөөх, анал
=оҥоһуулаах хаҥха ыҥыырдарга толору таһаҕастаах аттары уонна=====
айан дьонун сынньатан, хоннорон-өрөтөн аһарар сүөһүлээх-
сылгылаах саха ыалларын хамнаска кэпсэтэннэр олохсуппуттар.
Охуоскай куоракка ыытыллар табаары, бородууктаны уонна поч- =
ьгилпоыыа lilttut п гтап гто FvjQriuT
л/глииа ттгли-
таны мунньар бастакы пуун - Алданнааҕы дьаам тохтобул ыстаан-
сыйата - өрүс уҥа эҥээригэр Амонон хайа тэллэҕэр тутуллубут.
Кэлин бу ыстаансыйа элбэх кэлиилээх-барыылаах, тойонноох-хо-
туннаах, ыскылаат үрдэ ыскылааттардаах, сууттаах-сокуоннаах,
харабыл үөһэ харабыллаах киэҥ уораҕайга кубулуйар. Сахалар бу
ыстаансыйаны Охуоскай бөрөбүөһэ диэн ааттаабыттар. Бу кэм-
нэртэн тэҥҥэ кэриэтэ саҕалаан Өлүөнэ өрүс илин эҥээрин улуус-
тарыгар сорох нэһилиэктэргэ таһаҕаһы мунньар пууннары тэрий-
тэлээн үлэлэтэллэр.
1. Бороҕон улууһугар Мүрү күөл үрдүгэр Хараҕа Төрдүгэр
уонна Курбуһах нэһилиэгэр Куталаах диэн алаас ыалларыгар.
2. Дүпсүн улууһугар - Хайахтаах алааска.
Күһүн өрүс турдар эрэ илин эҥэргэ анаммыт таһаҕас бас
I
таан Төхтүр дьаарбаҥар Дьокуускайтан сыарҕалаах оҕуһунан
таһыллан мунньуллар. Ити кэнниттэн 1780-1793 сылларга
оҥоһуллубут дьаам суолларынан тустаах улуустар дьаарбаҥтан
киирэн таһаҕастарын ат көлөнөн тиэнэн мунньар пууннары-
гар таһаараллар. Оччотооҕуга дьаам суола Төхтүр дьаарбаҥыт-
тан билиҥҥи Матта бөһүөлэгэ турар Мөҥүрүөн нэһилиэгин
сиринэн адьас быһа Саһылыкаанынан Тампа үрэҕи муостанан
==туораан, Бороҕон улууһун киин сиригэр Дьараамаҕа кэлэр эбит====
Дьарааматтан, нууччалар бастаан ааттаабыттарынан, Бэрт Ууһа
Хардинскай (Хардыы), Сыҥаах сирэ Элегинскэй дьаамнарынан
Лөгөй сирэ Хараҕа Төрдүгэр таһаҕаһы аҕалан мунньаллара. Кэ
лин холкуостар эрэ үөскүөхтэрин иннинэ ити үөһэ ааттаммыт
дьаамнар Өлөннөөх уонна Ыаҕайалаах дьаамнара диэн ааттам-
мыттар. Дьаамнар ааттара уларыйыыта дьаам сүүрдэр дьон
1111 ~
II

