Page 12 - Тимир көлө тэһиинин тутан. Протопопова Е.И. (фрагмент)

..................— Людмила Андросова

хозка да тахсан баран улэлиир усулуо- итийэн, кыымы тыал трактор урдугэр
буйабыт кытаанада. Ас-уел кырыымчык туспут мэкиилкэдэ бырадан керуех бэ-
этэ. Иччитэх етехтерге хоно сылдьан тэрээ еттунэ тракторым умайан барбыта.
улэлиир этим. Сайын аайы учугэйдик Мин олус уолуйан комбайтан араара ох-
улэлиир буоламмын, куйунун наар «Се­ соот, тракторбын тиэриллибит баайына
вер» комбайны состорон бурдук быйыы- диэки салайдым, онно илдьэн буорунан
тыгар аныыр этилэр. Бииргэ улэлэспит сабыта бырадан умуруора одустум. Он-
комбайнеркаларым учугэй тумуктээх, тон кербутум — арай ыскылааттаах сиэ­
кердеруулээх буолаллара. мэ уонна комбайн умайан эрэллэр эбит.
1944 сыл куйун бурдук быЬыытын Yryhy ейдуу барбакка, хас да хос етууну
сажана «Кыыс Хана» ардаа байыгар холбоон, комбайны кэннинэн состорон
«Север» комбайнынан бурдук быста- ыллым уонна комбайнеркам Андросо­
ра сылдьан тракторым кыайан собуот- ва А.И. кемелеен умуруорбуппут. Хата,
таммакка, ититэ сатыы турдахпына дьолго, комбайн бирийиэнин уот кыра-
уейэ заливкалыыр кранынан уоту обо­ тык сиэбит этэ. Онтон бары кемелеен
рон ылан, эстии буолан уокка умайан кылааттаах сиэмэбитин быыйаабыппы-
турабын. Дьолго, телогрейкалаах буо­ тын кэннэ сельсоветтан дьоннор кэлэн
лан тыыннаах ордубутум быйыылаада. акт онорбуттара, мунньахтаабыттара,
Сонно тута ейбун сутэрэн охтон туспут онно колхозтаахтар миигин кемускээн
этим да барыта 050, дьахтар аймах буо­ тыл беде эппиттэрэ: «Кыыс эрэйдээх
лан, ким да чугайаабатах. Уолуйан хаал- сарсыарда халлаан сырдыадыттан тугг
быттар. Кэлин сирэйим кутаа уотунан харана буолуор диэри собус-содотодун
умайан, коме корд eh он санарбыппар, улэлиир», — диэн.
дьэ чугайаабыттар. Tehe ер сыппып- Колхозтаахтар тахсыбыт ороскуоту
пын ейдеебеппун, биригэдьииргэ кийи бары уллэстэн телуубут диэн уураахтаа-
ыытан ыныттарбыттарыгар Неустроев быттара. Кер, ыарахан кэмнэ дьон он-
Г.Ф. кэлэн, дьаЬал оборон колхозтан нук тумсуулээх уонна айыныгас санаа-
тэлиэгэлээх ат уларсан, аара керер лаах буолаллара.
киЬилээн оройуон'н'а ыыппыттара. Ол Трактор уруулугар олоруохпуттан,
баран ийэн иЬиттэхпинэ биригэдьиирим адыс сылтан ордук кэм устата тейелеех
миигин балыыйада кыайан тиийиэ суода кизн- баайынаны онпрсубутум, тейелеех
диэтэдэ буолуо, «1944 сыл баладан ыйын бурдугу быстарбытым, астаппытым
11 кунугэр Протопопова Е.И. уокка буолуой?! Биир кун еребулэ, уоппус-
умайан елле» диэн акталаах баран ийэр ката суох куоталайан, кехтеехтук улэ-
эбиппин. Ол актаны аара МТС-ка тох- лиирбит. Былааммын еруу айара то-
тоон директор Колодезников Петр Ива- лорор этим. Ону сыаналаан ударник,
новичка биэрэн ааспыттарын ейдуубун. стахановка аатын инэрбиттэрэ. 1947
Ол садана балыыйа Томторго баара. сыллаахха ЫБСЛКС обкомун Бочуо-
Арыый да буолаат, сирэйим баайа ситэ тун кинигэтигэр киллэрбиттэрэ. Сэрии
oho да илигинэ улэбэр тахсыбытым. кэнниттэн дойдуну челугэр туйэрии
Таайым Аржаков Харлампий Петрович кэмигэр «Пятилетканы 4 сылга» диэн
«Тракторгыттан булгуччу уурай», — диэ- хамсаайынна кыттан, 5 сыллаах бы­
битин истибэтэдим. лааммын 3 сыл 4 ыйга толорбутум. Ол
1945 сыллаахха миигин «Кыйыл кэк- ийигэр 1948 сыллаады бьшааммын 209
кэ» колхозка анаабыггара. Оттон ийэбин бырыйыан толорбутум, 1285 уматыгы
хоту, балык бултаайыныгар биригээдэдэ кэмчилээбитим. Комсомол 30 сыла ту-
поварынан илдьэ барбыттара. Онон уо- олар юбилейынан сибээстээн юбилей-
ллаах кыыйын миэхэ хаалларбыта. Хай- най Бочуот дуоскатыгар тайаарбыттара.
ыахпыный, дойду сиргэ хаалар кий и 1946-1950 сс. оройуон’н’а бастьпг трак-
илдьэ сылдьыбытым. YhyeH биир кий и тористар ахсааннарыгар сылдьыбытым.
нуорматыгар хайдах олоруохпутуй. Онон Ити бириэмэдэ МТС-ка комсомольскай
кинилэргэ нуорма ылаары сменщигэ суох тэрилтэ секретарынан улэлээбитим. Кэ­
содотодун улэлээбитим. Отууга бэйэбин лин Суоттутаады уонна Хоротооду трак-
кытта батыйыннара сылдьарым. торнай биригээдэдэ биригэдьиирдээби-
1946 сыллаахха Олтеххе «Арыылаах» тим. Икки тегул комсомол уобаластаады
колхозка анаан ыыппыттара. Онно эмиэ конференциятын делегатынан талыллан
сменщигэ суох улэлээбитим. Куйун кыттыыны ылбытым.
биир кун «Север» комбайнынан сиэмэ Кэргэннэнэн баран, 1951 с. одо-
астата сырыттахпытына трактор олус лонон МТС-тан уурайбытым уонна