Page 137 - Василий Бочкарев. Үөрбүччэ
P. 137
рев, художник Виктор Федоров буолаллар. Быйыл холумтан
таЬыгар ытык алтан сэргэни эмиэ бу автордар белехтере
кутан-чочуйан оьгоруохтара.
Дьокуускай куорат 370 сааЬын бэлиэтиир дьоро дьылы-
нан быйыл куорат ыЬыахтыыр туЬулгэтигэр хас улуус аайы
анал туЬулгэлэр ананыахтара. Ол уйэ-саас тухары ылар
туЬулгэлэрин улуустар бэйэлэрэ симиэхтэрэ. Эмиэ быйыл
дьеЬегей туЬулгэтин силигэ ситиэхтээх. Манна сууЬунэн
дьеЬегей о§ото кыттыылаах сиэр-туом уонна ат СУУРДУУТЭ
буолуо. ЫЬыах туЬулгэтин суола-ииЬэ, ото-майа, уута-хаара
барыта бырайыак быЬыытынан оггоЬуллар, керуллэр-
харайыллар буолуо^а.
Дьэ бу курдук сылын аайы Yc Хатын н а ыйыах туЬулгэтэ
тупсарыллан оггоЬуллар.
Аны ыЬыах туЬулгэтин таЬыгар этнографическай-турис-
тическай комплекс тутуута са^аланыа.
Манна саха киЬитэ ебугэ са^аттан айыл^алыын алтыЬан
бултаан-алтаан, суейу-сылгы ииттэн олорбут оло§ун-дьа-
Ьа§ын, аЬын-уелун, танаЬын-сабын, сиэрин-туомун, угэ-
Ьин дьингнээхтик кердеруохтэрэ. Ол курдук ебугэбит саха-
лыы балагана, туос ураЬата, суеЬутун-сылгытын куруетэ-
хаЬаата, аЬын-уелун харайар булууЬа, ампаара барыта
онюЬуллуо. Ол онно саха ыала олорон аныгы аймах-билэ
дьонун уонна аан дойду араас омуктарын ебугэ угэс буолбут
инэмтиэлээх аЬылыгынан: уелуллубут мундунан, тар хаа-
Ьытынан, эмис сылгы хартатынан, дьэдьэннээх кебуерунэн,
биэ уохтаах кымыЬынан кундулуехтэрэ.
Мантан салгыы “Дархан уус”, “УЬуйаан”, “Эйгэ” киин-
нэрэ тутуллуохтара. “Дархан уус” киинигэр саха ыалын мае,
туос иЬиттэрин: кытыйаны, хамыйа§ы, чороону уонна араас
туттар тэрили кыЬан-чочуйан онгоруохтара. Сахалыы уус-
уран киэргэли уйанан, аныгы-былыргы саха таьгаЬын тигэн
анал мазаЬыынтга атыылыахтара.
“УЬуйаан” киинигэр сиэри-туому уЬуйан уерэтиэхтэрэ,
арчы, оЬуохай тумсуулэрэ улэлиэхтэрэ.
“Эйгэ” киинигэр кийини айыл§а кэрэтигэр абылаан
тулалыыр эйгэни харыстыырга, таптыырга уЬуйуохтара. Дьэ
баларга сылдьан биЬиги о^олорбут обугэлэрин олохторун,
угэстэрин, сиэрин-туомун, итэ§элин эттэринэн-хааннары-
нан билэн куттара-сурдэрэ бе^ергуе, туруктара чел буолуо.
Манна бииргэ алтыЬан олорор омуктарбыт ыччаттара сыл
дьан терут олохтоох омуту ейдуургэ, тулалыыр айыл^абы-
тын харыстыырга, бэйэ-бэйэни ытыктаЬарга уерэниэхтэрэ.
Бу кииннэр улэлэрин ити быЬа суурдэн суруйдум. Оссе
135

