Page 158 - Дупсун оскуолата 150

154 КЭСКИЛ ТУСТЭНЭР КЫ11ЛТЛ — ДУПСУН ОСКУОЛАТА

Тердус туИумэх

1945-1970

ДУПСУН ОСКУОЛАТА
АБА ДОЙДУ СЭРИИТИН КЭННИНЭЭБИ СЫЛЛАРЫГАР.
НОРУОТ УОРЭХТЭЭЬИНИН СИСТЕМАТЫГАР
УЛАРЫТА ТУТУУ СЫЛЛАРА

Afja дойду сэриитэ сэбиэскэй норуот врегвйдввх кыайыытынан тумуктэммитэ.
Коммунистической партия салалтатынан норуот урэллибит, улахан охсууну ыл-
быт норуот хайаайыстыбатын чвлугэр туйэриигэ туруммута. 1946 сыллаахха сэ­
рии кэннинээ^и бастакы пятилетка ССРС норуотун хайаайыстыбатын чвлугэр
туйэриитин былаана ылыллыбыта (1946—1950 сс.), норуот уерэхтээйинин эйгэти­
гэр алын суйуех уерэхтээйин оскуолаларын ситимин ханатыы, куоракка уонна тыа
сиригэр ofjony сэттэ саайыттан булгуччу оскуолагуа киллэрэн уерэтии биэс сыллаах
былаана ылыллыбыта.

1949 сылтан республикада буттуун сэттэ кылаастаах уерэтиигэ кейуу барбыта.
«В нынешнем году органы народного образования переходят на всеобщее обяза­
тельное семилетнее обучение детей по всей республике. Отсюда задача — полнос­
тью принять в пятые классы всех окончивших четвертые классы в этом году, а
также переростков до 15 лет, ранее окончивших четвертые классы». (Журнал «По
Ленинскому пути», № 8, август, 1949 г.)
Дупсун оскуолата ити ылыллыбыт быйаарыыны толорон, буттуун уерэхтээйини
хааччыйар туЬуттан киэн далаайыннаах улэни ыыппыта. Биир да одо оскуола
тайыгар хаалыа суохтаада. Тегурук тулаайахтарга, кыамматтарга материальней
кемену он орууга тустаах быйаарыылар ылыллыбыттара. Сыллата государственнай
интернаттар ахсааннара элбээн испитэ, кинилэри малынан-салынан, айылыгынан
хааччыйыы лаппа тупсубута.
1945—1946 уерэх дьылыгар Дупсун ситэтэ суох оскуолатыгар 298 одо уерэм­
митэ. Оскуола директорынан Д.Е. Васильев улэлиирэ. Кини 1941 сыллаахха
педтехникуму бутэрэн, Дупсун оскуолатыгар саха тылын, литературатын учуу­
талынан ананан кэлбитэ. Эдэр учуутал улэтэ сэрии ыарахан кэмнэрин кытта ал-
тыспыта. 1943—1944 уерэх дьылыгар Дмитрий Егоровийы оскуола директорынан
анаабыттара. Кини бу дуойунайыгар сэрии, сут саамай ыарахан сылларыгар бары
кыадын, дьодурун биэрэн 1948 сыллаахха диэри улэлээбитэ. Сурдээх холку май-
гылаах, сымнадас сыйыаннаах, дьону ейдуур-сыаналыыр, утуе-мааны салайааччы
буолбута. Эдэр салайааччылаах Дупсун оскуолата сэрии кэмигэр уерэтэр-иитэр
улэтин кердеруутун намтаппатада. Оччотооду кэм ирдэбилин улэлиир коллек-
тивыгар септеехтук туруоран, улэйиттэрин тумэн уерэх хаамыыта биир да кун
тохтооботодо. Дмитрий Егорович туйааннаах тэрилтэлэри кытта кэпсэтэн, хол-
куостар салайааччыларын ейебуллэринэн ыраахтан сылдьан уерэнэр, тегурук
тулаайах, кыаммат тереппуттэрдээх одолору кыйыннары-сайыннары интернакка
олордон, итиниэхэ эбии колхознай интернат-уопсайдары астаран одолор оскуо-
латтан маассабайдык тохтоойуннарын тайаарбатада. Бу интернаттар баар буолан­
нар, сэрии кэминээди угус одо хоргуйан елбетеде, уерэхтэн маппатада. Кэлин
сэрии сылын одолоро уерэхтээх, улэйит дьон буолан тахсан баран, Дмитрий