Page 5 - Элэс Боотур чарааьа

ЭЬЭ ХАРА АТТААХ ЭЛЭС БООТУР
(Олонхо)
1ЧААБА

Былыргы дьыллар быраман мындааларыгар, урукку дьыллар
кулан уладаларыгар, Туймаарытга эбэ хотун диэн бэрт утуекэн
дойдуга, буор хайа сада багдайбыт тайаалаах баарадай баладан ийигэр
орто дойду улуу уолана ЭЬэ хара аттаах Элэс Боотур диэн буха-
тыыр кийи ийэлээх адатын адыйах хонуктаадыта иинтгэ комон,
ыар санаада баттатан, аал уотун тонолуппакка одуулаан, умса корен
олорбута эбитэ yhy. Доргуйа Баай Тойон диэн адатыгар, Ньиргийэ
Баай Хотун диэн ийэтигэр ус балыстарын кытары талбада тара-
лыйбыт, токко торолуйбут, содотодун сурадырбыт, акгардастны ар-
баммыт, албан аатырбыт дьоЬун кийи эбит. Oxcyha кэлбити умса
кердеруем диэн уеЬэ дойдуга уегулуур угэстээх, елерсе кэлбити
уейун тардыам диэн аллараа дойдуга нуксуур быстан ньуелутэ оон-
ньуур бардам майгьхлаах, байырхай туттуулаах кийи эбит.
Улахан балта - адыс былас суйуохтаах Айталыын Куо, орто кыыс
- айыныгас санаалаах Айыы Уйантай, кыра кыыс - Кыыс Чэрэ-
лиин диэн ааттаах эбиттэр.
Убайдара обургу биир дьыбардаах сарсыарда халлаан диэки хан-
тайан туран: "УеЬээ дойдутган енгойбеккут", - диэн суойурданар-
саанар былаастаах ырыалаах буолбут. Ол кэлин ертуттэн ус хонук
буолан баран, хара бараан туун халбарыйан эрдэдинэ, тус хоту диэки
туйаайан, аны Арсан Дуолай аймадын: "Аллараа дойдутган аат аат-
таан айгыстыбаккыт", - диэн саанар-уедэр икки ардынан туойа
турбут. Ити кэннэ ус хонук устататуохдаданы биллибэтэдин ийин,
кун куерэйэ ойон эрдэдинэ, аны ардаа халлаан алын кырыытын
диэки олорор айыы аймахтарыгар туйаайан ыар дьиппэ тыллары
этэ-эн'сэ турбут.
Убайдарып чиэски быйыытыттап ус балыстыылар тойон-долуо
сурэхтэрэ долгуйан: "Сыыйа быйыыланыма", - диэн кордейе-аат-
тайа, ытыы-сонуу турбутгар. Элэс Боотур обургу, улахан бэйэлээди
эттилэр диэн, уолуйуйа барбакка, олорбутун курдук олордодо yhy.