Page 10 - Пухов Иннокентий Васильевич. Докумуоннар, хаартыскалар, этиилэр

диссертациятын ситэрэн "Якутский героический эпос —
олонхо. Основные образы" диэн ааттаан "Наука" издатель­
ство^ туспа кинигэ тайаартарбыта. Саха фольклористарыт-
тан аан ман^най наукада суолу аспыта. Монографиям саха
олон'хотун сурун уобарастарын тиЬигэ киэггник сырдатыл-
лыбыта. Олон’хо уескээбит кэмэ родовой тутул сайдыытын
урдук кэрдиийигэр байыаннай демократия баЬылаан эрэр
кэмин кердерерун ыйбыта. Олон’хо сахалар содуруу олорор
эрдэхтэринэ, жанр быйыытынан чопчуламмытын, сурун
поэтическай ньымалара дьуЬулгэннэрэ (образтара) ол кэми
арыйан кердереллорун, олон’хо былыргы архаическай те-
руттээдин олохтоон быйаарбыта уонна кини уобарастара
ити кэм тыыныгар сеп тубэЬэллэрин арыйан кердербутэ.
Айыы уонна абаайы бухатыырдарын курэстэйиилэригэр,
кини уобарастарыгар олон’хо сурун идеята "айыы аймахта-
рын аран’аччылаайын, кун улуустарын кемускээйин" этил-
лэрин быЬаарбыта. Чуолаан И.В. Пухов: "Олонхо возникло
и сложилось как эпическое произведение в глубокой древ­
ности, когда предки якутов жили на южной своей родине
в соседстве с другими тюрко-монгольскими народами", —
диэн суруйбута уонна салгыы "В теоретическом плане древ­
ние связи олонхо с эпосом других тюрко-монгольских наро­
дов — часть общей проблемы о генезисе олонхо", — диэби-
тэ. Учуонай бу тумук санаата билигин да кэрэхсэбили ылар
уонна олон?хону салгыы уерэтэргэ олук охсор.
И.В. Пухов 1954 с. олодун бутэЬик сылларыгар диэри
М. Горькай аатынан Аан дойду литературатын институту -
гар олон?хону эпическэй айымньы быйыытынан салгыы
уерэтиигэ улэлээбитэ. Институт фольклористара уерэтэр
коллективнай темаларыгар кыттыйан улэлэспитэ. Ол сиэ-
ринэн кандидатскай диссертациятыгар туруорбут пробле-
матын саха олон’хотун тюрк-монгол тыллаах омуктар эпос-
тарын тэггнээн корен уерэтиигэ аналлаах кэккэ дьойуннаах
отчуоттары, ыстатыйалары суруйбута: "Якутское олонхо и
эпос алтайцев", "Якутское олонхо и калмыцкий "Джан-
гар", "Гэсэр" и олонхо", "Героический эпос тюрко-мон­
гольских народов Сибири, общность, сходство, различие"
уо.д.а. ааттаталыахха сеп. Кини бу научнай ыстатыйала-

з* - 9 -