Page 23 - Макеев Д. Саанчыс сайынны быьылааннара

дия» 43-с туомуттан биЬиги дойдубутугар сылгы чыычаадын
биэс керун,э баарын биллэ. Ону таЬынан сылгы чыычаада Ев-
ропада, Азияда, Африкада уонна Аляска ардаа еттугэр уес-
куур эбит. Сородор сылга иккитэ сымыыттыыр диэбиттэр.
Оттон Борис Николаевич Саха сиригэр нууччалыы быНыы-
лаах, сарайдаах дьиэлэр тутуллуохтарын иннинэ бу чыычаах
уксун сылгы хааччадар, кулун титиигэр уйаланарын иЬин
сахалар сылгы чыычаада диэн ааттаабыттар диэн суруйбут.
Саха сиригэр муус устар бутуутэ, ыам ыйын садаланыыта
кэлэр эбит. Ханна уйаланарын, хас сымыыттанарын, одоло-
рун хаЬан кетутэрин, куйун халлаан тымныйыыта теннерун
кэтээн кербутун сиЬилии суруйбут. Сылгы чыычаада умсан
ыла-ыла куерэйэн кэлэрдии кетер да буоллар, бээ, Среди-
земнэй муора диэки баран кыстыыр эбит. Дьэ, ыраах сиртэн
кэлэр эбит, додор.
Саанчык сылгы чыычаадын туЬунан тугу билбитин киэ-
Ьэ тиийэн дьонугар кэпсээри, кылгастык сурунан ылла. Он­
тон Дмитрий Кайгородов «Родная природа» диэн таЬыгар
ус ымыы чыычаах ойуулаах кинигэтин уларсан дьиэтигэр
барда. Тиийбитэ — адата номнуо кэлбит, дурдада бараары
кини кэлэрин кэтэЬэн олорор эбит. Онон сып-сап аЬыы ох­
соот, эмиэ алаастарыгар тэптэрдилэр. КиэЬэ дурдада олорон
Саанчык сылгы чыычаадын туЬунан тугу билбитин кэпсээн
улахан сэггээриини ылла.
— Одолорун иккиэн кереллер-харайаллар ээ. Оссе тыЬыта
сымыыт баттыыр кэмигэр атыыра ас таЬан аЬатар. Сотору
тугу эрэ ытырбытынан кэлиэдэ. Онно хамсаабакка олордоххо
уйатыгар киирэн аЬатан тахсааччы, — диэн адата кэпсээтэ.
Оттон кутуетэ Олуескэ:
— Мин эдьиийим уола былырыын уйатыттан туЬэн хаал-
быт сылгы чыычаадын одотун булан ыйтан ордук буебэйдэс-
питэ. Бастаан килиэбинэн аЬата сатаабытыгар терут наа-
дыйбат yhy. Онтон аЬьпганы тутан адалбытыгар тута айадын
атан биэрбит. Оннук кунтгэ устэ уончалыы аЬьпганы, быр-
дады, араас уену-кейууру сиирэ yhy. Хордуон дьааЬыкка уйа

81