Page 106 - Е.Ф.Федоров. Уус-Алдан оройуона Сэбиэскэй сойуус Аҕа дойдуну көмүскүүр Улуу сэрии сылларыгар
P. 106

тан  бэйэтин  дойдутун  бүтүннүүтүн  босхолуур,  Европа  но-
            руоттарыгар  бырааттыы  көмөлөһөр  охсуһуутугар  биһиги
            оройуоммут  уолаттара  улахан  кыттыыны  ылбыттара.  Итини
            таб.  Варфоломей Александрович Лыткин да холобура үчүгэй-
            дик кордорор. Таб. Лыткин  1941  сыллаахха бэс ыйыттан  1946
            сыллаах от ыйыгар диэри, 5 сыл устата, фроҥҥа сылдьыбыта,
            кини Польшаны босхолооһуҥҥа хорсун быһыыны көрдөрбүтэ.
            Кини сылдьар аармыйата Висла өрүскэ тоҕу анньан киирбитэ.
            Висла  арҕаа  биэрэгэр  немецтэр  обороналанан  сыталлара.
            Варфоломей  сылдьар  чааһа  өрүһү  туорааһыны  саҕалаабыта.
            Өрүһү ортолоон эрдэхтэринэ немецтэр уоту аспыттара. Элбэх
            сэбиэскэй  буойуннар олохторун  кытта үйэ-саас тухары  быра-
            стыыласпыттара.  Варфоломей  оҕо  эрдэҕиттэн  ууһут  буолан,
            саха  үгэһинэн,  тиэрэ  сытан,  муннун  эрэ  быктара-быктара
            харбаан,  арҕаа  эмпэ  биэрэк  анныгар  тахсыбыта.  Кини  руч­
            ной  гранатанан  быраҕаттаан  өстөөх  ыта турар  пулеметын  ах
            ыыппыта.  Онтон  кини  ойон  тахсан  траншеяҕа түспүтэ уонна
            өстөөх  ручной  пулеметын  тардан  бэйэлэрин  сыыйтарбыта.
            Ити  бириэмэҕэ  Сэбиэскэй  Аармыйа  чаастара  өрүһү  туора-
            абыттара,  немецтэр  хотторбуттара.  Варфоломей  доҕотторо
            кинини  санныттан таптайа-таптайа хайҕыыр быһыылаахтара.
            Ити  ситиһиилэрин  иһин  таб.  Лытки  В.А.  “Кыһыл  сулус” уо-
            рдьанынан  наҕараадаламмыта.  Итини  таһынан  кини  “боевой
            үтүөлэрин  иһин”,  “Германияны  кыайыы  иһин”,  “Лпонияны
            кыайыы иһин” мэтээллэрдээх.
                Өстөөҕү  бэйэтин  арҕаҕар  дьаккыйарга  уонна  Берлин
            үрдүнэн  кыайыы  Кыһыл  Знамятын  анньарга  сорук  турбу-
            та.  Кыһыл  Аармыйа  ити  историческай  соругу  толорон,  1945
            сыл  саҥатыгар  фашистский  Германия  утары  улахан  кимэн
            киириини  саҕалаабыта,  өстөөх  оборонатын  тоҕо  көппүтэ  уо­
            нна Германия бэйэтин сиригэр киирбитэ. Сэбиэскэй сэриилэр
            Берлины  штурмалааһыны  муус устар 23  күнүгэр саҕалаабыт-
            тара уонна кинини  ыам  ыйын  2  күнүгэр ылбыттара.  Тиһэҕэр,
             ыам  ыйын  9  күнүгэр  гитлеровский  Германия  бэринэргэ  күһэ-
            ллибитэ,  капитуляция  биллэрбитэ.1945  сыллаах  ыам  ыйын  9
             күнэ- фашистскай Германияны кыайыы күнэ. Ити -  сэбиэскэй
             норуот  Кыһыл Аармыйа улуу историческай кыайыылара. Ити
            -  Сэбиэскэй  Сойуус  экономичеескай  уонна байыаннай-поли-
            тическай кыайыыта.
                Кыһыл  Аармыйа  өстөөҕү  бэйэтин  арҕаҕар  дьаккыйар,
             98
   101   102   103   104   105   106   107   108   109   110   111