Page 33 - Уус Алдан эмин тэрилтэлэрин сайдыытын историята
P. 33
киллэрбиттэрэ. Билигин санаан кердеххе дьон санаата кэлэн,
дьулуЬан, чахчы даманы туЬалаах тутуу дии санааннар ман-
нык улахан улэни итиччэ тургэнник бутэрбиттэр эбит. Манна
оройуон биэс нэЬилиэгин холкуостарын дьоно хомуллан
улэлээбиттэрэ. Ол иЬигэр Суотту уонна Бэрт-УуЬун холкуос
тарын дьоно (“Большевистский тэрийээччи”, 24-с №-рэ,
09.07.35 с.). 1932 сыллаахха балыыЬа аЬыллыадыттан оро-
йуонтга доруобуйа харыстабылын улэтэ былааннаахтык тэ-
риллэн улэлиир суолга киирэн испитэ. Кыралаан исписэ-
лиистэр да§аны кэлитэлээн барбыттара. Ол курдук 1933
сыллаахха сэтинньи ыйга Кириэс Халдьаайыттан быраас
М.С.Григорьев кэлбитэ (кини БартыЬаан Дьегуерэп Калинин-
на сылдьарыгар бурубуетчут буолбута (Ам.Ачч.). Бу Уус-
Алдан олорор маннайгы быраас анаан-минээн ананан улэлии
тахсыбыта. Кини кэлиэ^иттэн оройуон балыыЬатын улэтэ
сэргэхсийбитэ, эмтиир-томтуур ньымалара тупсубута.
СуурбэЬис сыллаахха утумнаахтык ыытыллыбыт уоспаны
утары быЬыы быраас ыйыытынан-кэрдиитинэн сал^анан
баран, бу кэмнэ ере тура сылдьыбыт хара уоспа урукку
курдук элбэх киЬи сутугэ суох ааспыта. Ити кэмнэ Муру
Томторун балыыЬатыгар Л.В.Шабанов, С.А.Ермолаев, П.И.Че-
ремных, Ябридева, Н.М.Сабунаева, М.С.Дьячковская, Д.Е.Те
рентьева курдук бэйэлэрин идэлэригэр бэриниилээх дьоннор
улэлээбиттэрэ.
1934 сыл балаган ыйыттан биэлсэр А.Х.Бурцев Амматтан
кэлэн бэйэтин улэтин са^алаабыта. Бу кэмнэ улэлээбит
дьонтон Д.Е.Терентьева кэлин быраас идэтин ылан Саха сирин
араас оройуоннарыгар ситиЬиилээхтик улэлаэн Саха АССР
утуелээх бырааЬын аатын ылбыта.
1935 сыллаахха балыыЬа иЬинэн биэс куойкалаах сэллиги
эмтиир отделение аЬыллыбыта. Онно бырааЬынан А.П.Копье-
ва улэлээбитэ. Кини оройуон нэЬилиэктэрин кэрийэ сылдьан
сэлликтээх дьону керере, ыарахан ыарыЬахтары кытта бииргэ
олорор дьоннору араначчылыырга ейдетуу улэни ыытара,
о^олору сэллик ыарыыттан харыстыырга улахан бол^омтотун
уурара. Угус дьону Дьокуускайга, Покровскайга эмкэ
ыыталыыра.
Togo эрэ Муру Томторугар маннайгы быраастар уЬуннук
тохтоон улэлээбэтэхтэрэ. Мунутаан балтараа, икки сыл курдук
улэлииллэрэ. АрааЬа олорорго дьиэ-уот тиийбэтинэн, сана
тэриллэн эрэр балыыЬа улэтэ-хамнаЬа кытаана^ынан бы-
Ьаарыахха сеп буолуо. Ол курдук М.С.Григорьев эмиэ уЬуннук
олохсуйан улэлээбэтэ§э. 1935 сыл кулун тутар ыйга быраас
А.Ф.Меркулов солбуйбута. Кини сана тутуллубут балыыЬа
31

