Page 35 - Уус Алдан эмин тэрилтэлэрин сайдыытын историята
P. 35

Ьаналлар даданы. Ол гынан баран маны сатаан туттар киЬи
       а§ыйах. Онон дьо^урдаах дьону мунньан, анаан-минээн оро­
       йуон балыыЬатыгар уерэтиэххэ септеех” (“Большевистскай
       тэрийээччи”, № 24, 09.07.35 с.). Ити кэнниттэн 1936—37 сс.
       оройуон урдунэн култуурунай тутуу былааныгар “Урут баан-
       ньыга суох бары холкуостарга баанньыктары толору тэри-
       йэргэ” диэн ылыммыттар эбит (“Большевистскай тэрийээччи”
       81-с нуемэрэ, 26.11.36 с.).
          Бу кэмнэ Саха сиригэр сэллиги уерэтии, чинчийии Россия
       кини куораттарын бол§омтотун улаханнык тарпыта. Ол
       курдук 1936 сыллаахха профессор Лучинская баЬылыктаах
       Москватаа^ы сэллиги уерэтэр киин институтун экспедицията
       Уус-Алдан оройуонугар кэлэн улэлээн бэйэлэрин чинчийии-
       лэрин тумугун оройуон сэбиэтин сиэссийэтигэр иЬитиннэрбитэ.
       Онно этиллэр: биЬиги II Легей, I ©лтех, I Байа^антай нэЬи-
       лиэктэрин, Куотука, Хатын-СыЬыы холкуостары, Танда, Хо-
       ро, II Легей оскуолаларын улахан дьонун, о^олорун чинчийэн
       маннык кердеруулэри ыллыбыт:
          —  II Легей нэЬилиэгин кердеруугэ хабыллыбыт дьонуттан
       13,3% сэллигинэн ыалдьаллар, ол иЬиттэн 39,58% уеннээх
       сэ л л иктээхтэр;
          —  I ©спех нэЬилиэгин кердеруугэ хабыллыбыт дьонуттан
       14% сэллигинэн ыалдьаллар, ол иЬиттэн уеннээх сетеллеех-
       тере — 38,46%;
          —  I Байа^антай нэЬилиэгин кердеруугэ хабыллыбыт
       дьонуттан 12,7% сэллигинэн ыалдьаллар, ол иЬиттэн уеннээх
       сетеллеехтере — 57,13%.
          Эбэтэр оройуон урдунэн 18000 киЬи олорор эбит буол-
       ла§ына, 1300 киЬи сэллигинэн ыалдьар, ол иЬигэр 100 киЬи
       сэллигэ уеннээх. Профессор Лучинская сэллик ыарыы оро-
       йуонна тар§аммыт сурун терутунэн кирдээх олох, чанчарык
       быйыы, кыара^ас дьиэ, диэн этэр (“Большевистскай тэри­
       йээччи” 30-с нуемэрэ, 30.03.36 с.).
          Ити кэмнэ сэллиги утары охсуЬууну кытта тэннэ киэнник
       тар^аммыт торохуоманы кытта утары oxcyhyy са^аламмыта.
       Манна эмп улэЬиттэригэр “ыраас олох” иЬин улэ§э ис
       санааларыттан кыттар ыччаттар улахан куус-кеме буолаллара.
       Торохуоманы утары охсуЬууга маннайгы теЬуу буолбут
       кууЬунэн, 1936 сыллаахха Дьокуускайтан тахсан Хоро, I Бэрт
       УуЬа, I Байа^антай нэЬилиэктэрин чинчийбит харах бы­
       раастарын экспедицията буолбута. Бу кэмнэ Танда^а, Муру
       Томторугар, Дупсуннэ торохуоманы эмтиир пууннар аЬыллан
       улэлиир буолтара. Мантан садалаан бу кутталлаах ыарыыны
       утары oxcyhyy бэрт уЬун кэмнэ сал^анан барбыта.

       2 Заказ № 202                  33
   30   31   32   33   34   35   36   37   38   39   40