Page 122 - Владимир Санги. Талыллыбыт айымньылар
P. 122
илдьэ тахсыбыта. Дьон бары, Эмрайн то-рабыгар мустаннар, биллибэт герой ахсыс
халлаантан тохсуска тахсар, сэттэ муоралары укуордаан ахсыска тиийэр сезумэрдээх
айанын тубунан сэбэни, тыыммаккалар да5аны олорон, умсугуйан истэр кэмнэригэр
аччыгый А-вонг то-рабын ибигэр уолаттар муннуларын тыаба хайыы-сахха хабыкы-
раабыта ырааппыта.
XXXVI баба
Ыйаастыгас, Kbiapagac харахтаах норуоттар бары туохха да дьо5ура суохтар диэн
Тимоша бигэ санаалаа^а. Гиляк дазаны, саха дазаны син биирдэр. Чучунаа киирии-
лээх-тахсыылаах киби буолуо диэн доловойугар даманы тохтоппот этэ. Кини Чучунаа-
ны куулэйдии-быраабынньыктыы тубэн баран, бэйэтин дойдутугар, ханнык эрэ Саха
сирэ дэнээччигэ теннуе^э дии саныыра.
Кубуннээх кыбын устатыгар быбый атахтаах табаларынан ол саха кибитэ таЙ5аны
бутуннуутун кэрийбитэ. Чучунаа нивхэлэр уонна ороктар ес киирбэхтэрин, утуо са-
нааларын, кинилэр уерунньэк майгыларын сатабыллаахтык тубаммыта. Ханнык эмэ
тубулгэр быстаран олорор сурахтарын ибиттэр эрэ, Ньолгунунан бурдук эбэтэр ку-
руппа, нерпа сыата эбэтэр таба этэ ыытара. Саха кибитэ ыллам-дьэллэм, утуе санаа-
лаа^ынан аатырбыта. Киниэхэ махталларын биллэрэн, нивхэлэр кэлин саарба уон
на сабыл тириилэринэн ньымааттаспыттара. Чучунаа кыра-кыралаан табаны эмиэ
атыылабара. Онон кыс ортото Николаевскайга дьаарбакка5а табабас тиэрдэргэ сеп
ахсааннаах уер табаламмыта.
Бары тубулгэлэртэн акардас кинини эрэ булалларыгар уерэнэн хаалан, Тимоша
тайбаба туох буоларын билбэт этэ. Чучунаа, кинилэргэ дэк кэриэтэ охсуллан аабара
эрээри, атыыбыттаах тайзаза туох буоларын билбэттэригэр бэркэ кыбанара.
Тимоша саха кыбын дьаарбаккаттан эргиллэн кэлбитигэр эрэ биирдэ туох кибини
ыныран авалбытын ейдеебутэ.
Оттон Чучунаа буоллабына хара макнайгыттан иккиттэн биирдэстэрэ хабан эмэ
бу сири хаалларыахтаазын ейдеебутэ. Тимоша иннин биэрэ сатыа cyosa. Кини Ньол-
гун дьиэтин уоттаан, тубулгэ олохтоохторун бэйэтигэр утары туруорбутугар Чучунаа
ибигэр уерэ санаабыта. Эбиитигэр Тимошаны уксэр сурук окобуллубута. Оттон топо
граф — ебес уонна кырдьык ибин турар киби. Онон хайаан да губернатора тиийэн
ТЭЙИЭ5Э. Ол гынан баран, Т050 эрэ тойоттортон туох да биллибэт. Кырдьыга, билигин
германецтары кытта сэрии бара турар буолан, Тимоша уонна гиляктар тустарынан са-
наабаттара да буолуо. 9 ссе японецтар эмиэ сэриинэн киириэхтэрэ диэн кэпсэтэллэр.
Чучунаа Ньолгуннуун кэпсэтэр тобоостоох тугэни булбута. Ньолгун саката-икэтэ
суох дьиппиэрбитэ хас да хонно. Кини А-вонгалар кыыстарын Кевонголарга биэрбэп-
пит диэн аккаастыы илик сурахтарын истиэбиттэн ыла итинник.
— Ланьгугу эн ойох ылыазык, — диэн Чучунаа кинини кыра о$олуу уоскуппута.
— Атыттар илии охсуспуттарын кэннэ хайдах мин ылыахпыный?
— Олус долгуйума, кини эн ойобук буолуоба, — Чучунаа итэбэтэрдии эппитэ. —
Мин кемелебуебум. Бултаан буттэхпитинэ, саас сыбаайба тэрийиэхпит.
Ньолгун Чучунааны такара курдук итэбэйэрэ. Бу саха тылын толорботох тубэлтэ-
тэ диэн суо5а. Кинилэр хайдах Ланьгугу ылыахтарын тубунан билигин ыйыталабары
Ньолгун табыгаба суобунан аахпыта. Тебе да5аны нивхэлэр ытык итэзэли кэбэр угэс-
тэрэ суобун иннигэр Чучунаа эттэ даманы...
— Тимошаба барыахха, — диэбитэ Чучунаа кибитэ кебуппэтэх ертуттэн.
118

