Page 271 - Владимир Санги. Талыллыбыт айымньылар

Иккис мабын туердэ. Аллараа эмпэрэттэн ууга ыстанна, мукурааттары холбуу
кэлгийдэ, быатын ордугунан хакас илиитин баанна итиэннэ ата5ынан бэрэбинэлэри
хокнордо. Суурук олору хаба тардан дьулуруппутунан барда.
Пларгун, уИун уу саппыкылаах, мабын кэннилэриттэн ууга бырдааттана-бырдаат-
тана, сылбахтартан куоттаран батыИан истэ.
Бэрэбинэлэр ардыгар харгыга сааллаллара, ардыгар дохсун сууруккэ эриттэрэн,
келуур ыттарын курдук бокуой биэрбэккэ, уес диэки соИоллоро. Оччо^о уолчаан
бэртэрэйинэн кытыл са5атын булларара.
Кэчигирэс таабынан дьэрэлийэ сытар уунан чэпчэкитик лэглэриЬэн испита. Суурук
кэнниттэн утэйэрэ, куускэ куус эбэрэ.
Пларгун, киэк-киэкник атыллаталаан, хайа ерубун серуун салгынын туебун толо-
руэ5ирийэн ыла-ыла, элэстэнэрэ.

Макнайгы хаар

Кубукку тэккэ тыа кураанахсыйан, тыас ибиллээбит курдуга. Уу чуумпу сатыы-
лаабыт. Кунубугэр ыраас халлаан, киэбэнэн киэк куйаар кеберумтуйэ харакарбыта.
Хантан да кэлбиттэрэ биллибэккэ, былыттар уемэхтэбэ устубуттара. Суох, хайа да
сабахтан куерэйбиттэрин ейдеен керуек cyoga. Халлаан уларзатыттан ере аспыт кур-
дуктар. Кестубэт, ибиллибэтда5аны, кулук курдук, ханнык эрэ куйаар урдуктэн сыыйа
намтаан, хойдон, харакаран, ыабыран, урдугэр ыйаналлар. Салгын олох хамсаабат.
Мэктиэтигэр, хам баттатан, сир кытта ибийбиккэ дылы. Бары-барыта туох эрэ саканы,
суолталаабы кебутэрдии налыйар.
...Имик-самык умайар чумэчи уота кылгас дулук олоппобу, суоруу остуолу сыр-
датар. Кыракый туннук дуомун хатырыктаах истиэнэни, кытархайдыкы ара^ас муо$у
будумэхтик сырдатан ылар. Тэккэбэн киирэр намыбах ааны муннукка умайа турар ти-
мир ohox уота эбиискэлэбэн будугурэн костер, ула5аа муннукка ас долбуурга уурул-
лубут. Истиэнэ^э — саа, булт тэрилэ. Нивх омук ойуутунан киэргэтиллибит уктаах
быбах. Ohox урдунэн мабынан тэптэрэн иэ^иллибит туут хайыбардар ыйаммыттар.
Обонньор сотору кэлэн олору нерпа тириитинэн тардыах буолбута.
Пларгун булка хаамар чэпчэки такабынан, кэтэх тардыстан, оронугар сытар. Аа-
дьуо ону-маны эргитэ саныыр. Таба тириитин урдугэр уурбут утуйар мебееччугэ
сып-сымна5ас.
Уутээн ибэ ип-итии. Уол ол эрээри сыгынньахтаныан бабарбата. Сибилигин маба
бутэн, уота се5уеруйдэ5инэ, туран оЬобун сабыахтаах. Кенграй аан аттыгар нуктуу сытар.
Тук харака тыа5а собус-со50ТО5ун сытарын санаатазына, бэйэтэ да итэ5эйбэт. Урут
хабан эрэ Пларгун Робинзон тубунан дьикти кинигэни аахпыттаах. Билигин бэйэтэ
6аЙ5ал арыытыгар хаайтарбыт Робинзон кэриэтэ буолла. Робинзон Д050Р окостор
Пятница диэн кулуттаах этэ. Ол оннугар Пларгукка Кенграйа сытта5а дии. Бастык
до5оро. Уол санаатыгар хайалара Пятница оруолун толорорун билбэт этэ.
Сарсыарда Пларгун уутээниттэн тахсан, бэйэтэ туспа булчут буолбут киби, кунун
туохтан са5алыа5ын билбэккэ, чочумча турда. Оо, кини кууттэ да этэ бу куну. Ол кун,
дьэ, ууммут. Эмискэ кэлбитэ — кини уутээниттэн Лучка 050нньор тахсан барбыт тугэ-
ниттэн ыла. «Амарах тыыннар эИигиттэн салыйбатыннар. Кинилэри хаанньаардыма.
Соргук тосхойдун! — диэн о^онньор ал5аабыта.
— Пларгун соторутаа^ыта охторбут куебунэн чэлгийэ турбут мабын текургэби-
гэр балай да ер олорбута. Хара5ар тубэспиччэ кыракый кымырда^абы одуулаИара.
СылааИын кэччэйбит кубукку кун уота сылыта туспутугэр кыракый бэйэтэ тугу эрэ
267