Page 269 - Владимир Санги. Талыллыбыт айымньылар
P. 269
Бары ыксал уеИугэр да сырытталлар, Нехан утарсар сатамматын ейдуурэ. О50Н-
ньор, ебугэлэр угэстэрин тутуспатахха, санаатыгар тутуохтааба.
Оонньуу-кер диэн суох, баар да буолуон табыллыбата: уИуейэх эрэ буоллахтара.
Онон бырааИынньык кердеех-нардаах ерте судургу тутуИуллубута. Гнаркалар, ымха
а§а уустарын удьуордара, суобунан атаарыы сиэрэ адьаИын кылгатыллыбыта. БутэИи-
гин эрэ ойуулаан кердерер тугэн хаалбыта — эИэни таас хайа хаИаайыныгар атаарыы.
Онуоха тугу эмэ туттуу уонна бэлэх-туИах эрэйиллэрэ.
Бэлэх-туИах биэриигэ сардаана, куруппа бурдук итиэннэ мос — эмиэ бэйэтэ туспа
отону уонна балык тириитин холбоон буИарбыт дырыИааккы — наада. Мос — така-
ра aha. ЭИэни бултуйбуттар ыты тутталлар.
Аата-ахса суох кэИиилэнэн, ыт энньэлэнэн, эИэ, чуолкайдаан эттэххэ — эИэ дууИа-
та, этин-хаанын дьокко хаалларан баран, тук тыа уонна булт такарата Пал-Ызн-
raga аттанар — онно тиийэн, дьон-сэргэ кердоИуутун тиэрдиэхтээх. Оттон дьон тугу
кердеИере ханна барыай: булчукка булт тосхойуохтаа5а, аймах-билэ дьонноро хор-
гуйуо суохтаахтара, дьак-дьаИах буулаабата...
— Нехан Кенграйы туттубут киИи диэбитэ. Оттон Кенграйык уйхлад ээ. О^онньор,
ебугэлэр уустук угэстэрин хайдах тутуИар туИунан толкуйга туИэн олорон, саката суох
Нехан кэпсээнин 60Л50Й0Н истэн баран, себулээбэтэ^ин биллэрэн кехсун этиппитэ.
Онон моИу буИарбат буолбуттара — олус тубугэ бэрт. Онуоха эбии бил балык
дьуухалатын а^албатах этилэр, дырыИааккыга кини халык тириитэ барыан сеп этэ.
Бэлэх-туИах куолутугар эрэ буолбута: кыра балык 050Т0, ытыс куруппа, альтах хаа
мохуорка, беппуруескэ (хата, озонньор табахтыыр буолан) уонна испиискэ, хас да
саахар куИуоктара.
OgoHHbop икки ертугэр сырыынньа «дьиэ» окорбута, онно эИэ укуо5ун-икиэ5ин,
тебетугэр уган баран, мутугар долбуур охсон уурбута. Нехан «дьиэ» таИыгар прун-
ганы эмиэ ытык мае кыспатынан киэргэтэн баран, ньирээйи харыйалары уурбута.
Кыылга тугунан эмэ сыИыаннаах бэлэх-туИах барыта биир сиргэ сытыахтааба, олор
мантан инньэ тыытыллыбат сибэтиэй буолуохтаахтар.Маннык ытык мае анныгар ту-
ран, нивх киИитэ Пал-Ызнгаттан туохха кыИаллыбытын кердеИееччу. Манна да5аны
угэИи ситэ тутуспатахтара. Аарыма ытык маска суолтатыгар эрэ эИэни астаабыт хаан-
наах сезелеентен харыйа лабаатын, кэИии кетеьер «наИыылканы», уот оннуттан хо-
руолаах xapflagac текургэИин «кэИиилээбиттэрэ». Ким дазаны, биллэн турар, эИэни
астааИыкка, этин таИыыга, сиэИиккэ туттуллубут рюкзактары, иИити-хомуоИу, сугэ-
ни-быИаьы биэрэ сатаабата^а...
Итиниэхэ барытыгар биир кун барбыта... Сарсыарда сака кун сырдыыта эрэ су-
гэИэрдэрин толору симинэн баран, кун ортолуу ыйанар сирин диэки ус уруйэни туИу-
лаан айакка турбуттара.
Аара булка аралдьыйбакка эрэ, тиийээт, тута Лучка уутээнин тутуутугар киирэргэ
быИаарыммыттара.
Yc уруйэ — бу аатын курдук ус уруйэ холбоИон, харака харыйа ойуурдаах таас
хайа дьыраатынан туИэр сирэ. Сис тыатыгар уулаах отон кэмэ суох. Уруйэлэр кытыл-
лара — клюква отонноох уу-хаар маар дойду. Ааттаах бултаах сир.
Булт дьиэтин кекдейун хара сарсыардаттан киэИэ хойукка диэри тэбинэн туран
таИаарбыттара. Иккис кун бутуутугэр сиэрдийэлэринэн сабан баран, хатырыктаан
буор куппуттара. Уккунньах — нуодьуИа таИыгар утуйбуттара...
Мастар урдулэринэн сиэмэх суордар иксэлэрэ кебен айдаара халаатаИаллара.
Туох буолла^ай диэн дьоннор хонуу сазатыгар ыстаммыттара. Ыттар, ыйылыы-ыйы-
лыы, утары куула тыа^а ойбуттара. Мастар быыстарынан туох эрэ элэс гыммыта.
265

