Page 226 - 2-с Легей нэьилиэгэ

С легей_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _

тыгы туттуу болдомто киинигэр турара, айары ороскуоттааЬын ийин сэмэдэ тардал-
лара, телебур олохтууллара. 1943 с. етерунэн буолбатах еьг дьыл кэлэн, уунуулээх
бааЬыналар куех муоралыы долгуйа сыппыттара. Сиэмэ хаЬыггнаабакка ас куппута.
Холкуостаахтар уунууну сутугэ суох хомуйаннар, арыый тото-хана аЬыыр буолбут-
тара. Машинист-комбайнер Пелагея сиэмэни астыыр биригээдэ улэтин салайара.
Астаммыт сиэмэ ahagac халлаан анныгар хаалларыллыбакка, тута хараллан иЬэрэ.
П.К.Колесова бэйэтин биир идэлээдэ тракторист Пантелеймон Готовцев диэн
киЬиэхэ кэргэн тахсыбыта. Сиэмэ астыыр агрегаттара алдьанан, Пелагея ону
еремуеннуу сылдьан тымныйан улаханнык ыалдьыбыта. Устунан бэйэни харыстам-
мат улэдэ доруобуйата мелтеебутэ. Эдэр сааЬыгар, кэм-кэрдии иннинэ олохтон туо-
раабыта.

Андросов Д.С.
«Тыылга кыайыыны yhancbi6bimmapa» кинигэтиттэн

Данилова Наталья Гаврильевна

1926 с. урукку I Бэрт УуЬун нэЬилиэгэр тереебутэ. Ийэлээх адата кыыс тереетун
кытта арахсаннар, тереппут таптала диэни билбэккэ, эЬэлээх эбэтигэр иитиллибитэ.
Сэрии бастакы сылыгар бэЬис кылааЬы бутэрбитэ. Бэрт УуЬун Чирэпчитигэр Ки­
ров аатынан холкуоска суотчутунан улэлиир таайыгар олорор буолта. Сут дьыллар
кыЬарданнарыгар хоргуйан елуу садаламмытыгар, дьону быыЬыыр туЬуттан, «чып
кистэлэггинэн» биирдии киилэ сиэмэни туггэппит салалта, ол ийигэр кини таайа
«буруйдарыгар» биэстии сыл хаайылларга ууруллубуттара. Ол сайын таайа Михаил
Николаевич ис тиибигэр ыалдьан елбутэ иЬиллибитэ.
Ийэбит кыра балтыныын, елбут таайын уолунуун инбэлиит буолбут иккис таайда-
рыгар иитиигэ хаалбыттара. 1942 с. сааскытыттан эргэ дьиэлэри, ампаардары кетурэн
тракторынан таЬыыга, оттук маЬы бэлэмнэЬиигэ кыттыбыта. АччыктааЬынтан сэ-
ниэтэ эстибит, кыра унуохтаах, ииммит-хаппыт кыыс ogogo куну-куннуктээн мае
эрбиир ыарахан этэ. Сайыныгар биэс саастаах балтын батыЬыннара сылдьан окко
улэлэспитэ. АЬылыктара диэн биир ыйга 3 киилэ бурдук, куггггэ 500 грамм суорат
буолара. КуЬун 17 тыЬадаЬы тутан кыстыкка олордодуна, ахсынньы ый бутуутугэр
ус ыйдаах трактористар курстарыгар ыггырар бэбиэскэ туппута. Онуоха, килиэп
диэни етерунэн сиэбэтэх Натальяда 400 грамм килиэби биэрэллэрэ суруллубута,
ордук хото тардыбыта. Санаатыгар бу дэлэгэй аЬылык этэ. «Ол инниттэн уерэнэ
киирбитим», — диирэ кини.
«БиЬиги сан а трактористар уулаах-бадарааннаах сирдэргэ айанныырга уеруйэдэ
суох буоламмыт, онноодор состорон иЬэммит, сатаан салайбакка эрэйдэнэрбит.
Биригэдьиирбит, механикпыт уонна комбайнердарга сыЬыарыллыбыт настав­
ник керен-истэн улэлэтэллэрэ. Техниканы билбэппит угус буолан, алдьаныыга-
кээЬэниигэ тиэрдэрбит. Ол курдук, тракторбыт илин келуеЬэлэрин илин тиистэрин
икки ардыларыгар уонна дискэлэригэр бааЬына сииктээх буора содоох курдук толо-
ру симиллиннэдинэ буксуйара, ыраастаан эрэ баран салгыы улэлиир туруктанарбыт.
Маьгнай утаа, трактор иннин диэки сыдарыйарын тухары улэлэтэ сатыырбыт.
ЫЬыы улэтин былдьаЬыктаах кэмнэригэр сир тиэртэрэ сылдьан, тракторбыт ша-
тунун подшипнига ууллан хаалбыта. Хата, дьолго блогун дьеле охсубатах. ЫЬыыны
атахтаабыт дьон буоламмыт, тууннэри-кунустэри хасыЬан аддьаммыт деталы
кетурэммит, атынан МТС мастарыскыайыгар киллэрэн подшипник куттаран адалан
оггостон, салгыы улэлээбиппит», — диэн биир ыксаллаах тугэн туЬунан ийэбит
кэпеээбитэ. ХТЗ тракторга старшай тракториЬынан ананан, сиэмэ астааЬыныгар
сылдьыбыт.
II Легейге комбайнер А.Г.Троевка кэргэн тахсан олорон, «КыЬыл Куус» уонна
Калинин аатынан холкуостарга алта сыл устата тэггинэн улэлээбитэ. Онтон Наталья
224 III туИумэх