Page 736 - 2-с Легей нэьилиэгэ

-с легок

тыыр эдьиийинээн Олеенелуун кыайыы туЬугар бэйэлэрин харыстаммакка, дьон-
тон хаалсыбакка, абаран-сатаран туран, аччык, тоьгон-хатан улэлииллэрэ.
Мария Федоровна тероппут кыыйа Аля 1951 с.т. Тулунада 8-йы, онтон Муругэ 10-
hy бугэрэн баран, комсомол ынырыытынан ыччаттары кытта Ойемне А.П.Сергеев
наставниктаах субай cyehy коруутугэр балтараа сил улэлээбитэ. Библиотекарь идэтин
ылбыта. Майа кийитигэр кэргэн тахсан 2 уол, 1 кыыс одоломмуттара. Хомойуох ийин,
Альбина Афанасьевна Дьяконова-Ховрова ыалдьан 2006 с. бу дойдуттан эрдэ барбыта.
1966 с. Иннокентий Егорович Бурнашев-Артыыс Киэсэ диэн талааннаах ырыайыт
кулууп улэЬитинэн улэлии кэлбитэ. Кини бииргэ тереебут убайыгар Бурнашев Егор
Егоровичка олороро. Мариялыын билсэннэр 1967 с. холбоспуттара. Иннокентий
бастакы арахсыбыт кэргэнигэр икки уол одолоох эбит. Мариялыын содотох уолла-
ра Габышев Альберт Иннокентьевич 1968 с.т., 8 кылаайы эмиэ манна бутэрбитэ.
СПТУ-га машинист-тракторист идэтин ылбыта да, армияда Монголияда сулууспа-
лаан кэлээт ыарыЬах буолан, II группалаах инвалидноска тахсан улэлээбэтэдэ. Ийэ-
тин керен-истэн, cyehy ииттэн, онтон айаан иккиэн олороллор.
А.В. Мигалкин улуус байылыгынан олорон бырааттыы Габышевтары кэриэс-
тээн, кинилэр олорбут баладаннарын убулээн, Мария музей-дьиэ онорбутугар
сылдьыбыттаадым. Мария Федоровна: «Чэ, одо сылдьан ыалдьыттаабыт адай етеххун
керен бар», — диэбитигэр, тахсыспытым. Онно сехпут санаабыттан сиэттэрэн, «Саха
Сирэ» хаЬыат 28.08.2002 нуемэригэр «Убайдарын толук уурбут тыыннара» диэн
ыстатыйа таЬаартарбытым, онтон быЬа тардан ыллахха маннык: «Чадылхай куйаас
кун, былыргы аан боруогун атыллаат тимис гынан муостада уктэнээппитин кытта
етех харатгатыгар эбии, тыбыс-тымныынан кууста. Мария Федоровна харбыалаЬан
булан, электричество кунуопкатын баттаатын кытта, арай, бырадыллыбыт етеду
керееру киирбит киЬи олус соЬуччу, былыргы сэниэ ыалга баар буола тустум.
Тегурук остуолга алтан сылабаар, кытыйалар, чорооннор, былыргы ыал туттар тэ-
риллэрэ... Отехтерун эркинигэр кэккэлэЬэ биэс эдэркээн ньургун уолаттар хаартыс-
калара ыйанан тураллар. Саахыматтыы аттарыллыбыт сабыылаах наара оронноругар
туурэ тутан хомуллубут утуйар танастара, ороннорун тебелерунэн турар кыракый
мае сундууктара, олоппостор тирии олбохтоохторо, кумаадылара, уруЬуйдара, хайдал
кумаадылара, суруктара керуллэн-харайыллан анал тегурук остуолга сыталлара...
Хайдах эрэ, бу уолаттар иэримэ дьиэлэригэр салгыы олороллорун курдуга...» Бу —
чугаЬынан суох «тыыннаах музей» буолуохтаада, тутуу былдьаЬан бириэмэтигэр ити
туруга уйэтитиллибэтэдэ.
Мария Федоровна етех сыыраЬыгар, тэллэйигэр утуруйтэрэн, туруорсуутун ыл-
сар-ейдуур кий и суодуттан уонна сааЬыран «олох хаалыадынаадар» диэн санаанан
ханнык эмэ харааннаайынтга биэрэргэ куйэллэн, сорох экспонаттарын улуус му-
зейыгар туттарбыт. БыЬаарсар дьонтон ыйыталастахха, ол — музей баар буолладына
теннуен сеп эбит.
Мин ойуулаабытым курдук хатыланан, хаЬан эрэ музей сашардыллыада диэн
эрэл кыымын эмиэ куедьутэр торумнар билинтги байылык былааныгар бааллар
эбит. Рынок усулуобуйатыгар, кризис ыгыытыгар ылбычча барыта быйаарыллан ис-
пэтэ ейденуллэр. Онтон сааЬырбыт кий и бада санаата туоларын керееру тиэтэйэрэ,
эмиэ баа буолбатах.

2013 с.

Айар улэ умсулданыгар
Пелагея Степановна. Аржакова-Максимова

1926 с. уруккута, Угэлээх (билинтгитэ Бээрийэ) нэйилиэгэр Улахан Сыйыы Ала-
рыгар элбэх одолоох дьиэ кэргэнтгэ тереебут. Адалара Аржаков Степан Степанович
«Буденнай» холкуоска холбоЬон улэлээбит. «Адам бултуура, онтон дьаам суурдуутугэр
сылдьыбыта. Кини Бээрийэтгэн Туулээххэ уйун тулууптаах, apaaha, экспедиция нууч-
694 X туИумэх