Page 125 - Бастыннартан бастакы

Үлэ дьоруойа
БУРЦЕВ ДАНИЛ ГАВРИЛЬЕВИЧ - ТАЙЫЛА БАСТЫҤНАРТАН БАСТАКЫ
= ★ ★ =

П.А. ОЙУУНУСКАЙ ЧАРАҤ ЫЬЫАБАР

1936 с. ССРС саҥа Сталинскай Конституциятын быра-
йыагын норуот бүттүүнэ дьүүллэһэр кэмигэр, балаҕан ыйын
11-13 күннэригэр, Уус Алдаҥҥа сааскы уонна сайыҥҥы үлэлэ-
ри түмүктүүр, инникитин күүрүүлээх үлэҕэ, Ийэ дойду көмүс-
кэлигэр эт-хаан, өй-санаа, байыаннай өттүнэн бэлэмнээһин
үлэтин көҕүлүүр сыаллаах күһүҥҥү ыһыаҕы тэрийэр туһунан
Совнарком иди сыл атырдьах ыйын 29 күнүнээҕи анал уурааҕар
олоҕуран ыһыах ыһыллыбыт. Ити ыһыахха оройуон 25 нэһи-
лиэгин 107 холкуоһуттан уонна Мэҥэ Хаҥалас оройуонуттан
үс тыһыынчаҕа чугаһыыр киһи мустубут. Күһүн буолан, Мүрү
Чараҥын хоп-хойуу хатыҥнара күһүҥҥү симэхтэрин кэтэн лаг-
лаһан көрсүбүттэрэ. Ыалдьыттар сорохторо симэхтээх ыҥыыр
атынан, сорохтор тэлиэгэлээх атынан, оҕуһунан, ыһыахха сиир
сүөһүлэрин көтөллөнөн кэлэн, Мүрү эбэ куула өттүгэр палат-
каларынан, от отуунан түспүттэр. Киэһэтин үөрүү-көтүү, кэп-
сэтии, ырыа-тойук, түптэ буруота, от отуулар, балааккалар,
онно эбии атах баайыылаах адаҕалаах араас дьүһүннээх аттар,
оҕустар эбэ күөх иэнигэр мэччитиллэ ыытыллыбыттара.
1936 с. Ити сыл оройуон киинэ урукку Бороҕон улууһун
кииниттэн Томтортон Мүрү күөлүн халдьаайытыгар көһө-
рүллэ турар кэмэ эбит. Онон улахан икки мэндиэмэннээх оскуола тутуута бүтээри аҕай турара.
Ону сэргэ, саҥа радиоузел үлэҕэ киирбитэ, онтон да атын үйэлээх тутуулар ыытыллаллара. Оро­
йуон салалтата тыа хаһаайыстыбатын үлэтигэр биллэр-көстөр үлэни ыыппыта, ол түмүгэр олунньу
ыйга стахановецтар Бүтүн Союзтааҕы II сүбэ мунньахтарыгар «Кыччама» холкуос эдэр ыанньык-
сыта Ирина Дмитриевна Олесова саха дьахталларыттан бастакынан «Бочуот Знага» уордьанынан
наҕараадаламмыта уонна «Баһымньы» холкуос холкуостаахтара республикаҕа биллэр үлэни В1ытан,
холкуос бэрэссэдээтэлэ Павел Михайлович Павлов Москваттан эмиэ «Бочуот Знага» уордьаннаах
кэлбитэ.
Ыһыахха оройуон тыатын хаһаайв1стыбатын ситиһиитин улахан быыстапката тэриллибитэ,
онно оройуон 20 холкуоһуттан экспонаттар тардыллыбыттар. Биһиги нэһилиэкпит «Кыһыл Маяк»
холкуоһа биир гектартан 28 центнер бурдугу ылбытын баайыы сиэмэҕэ көрдөрбүттэр, ону сэргэ
холкуостаах Семен Гаврильевич Бурцев инкубаторынан икки төгүл таһаарыыга 300 чоппуусканв1
ылбыта эмиэ көрдөрүллүбүт. Ол быыстапка холбоһуктаах үлэ үчүгэй түмүктэрин көрдөрүү уонна
нэһилиэнньэҕэ үтүө ситиһиилэри пропагандалааһын этэ.
Ыһыахха кыттыыны ыла Совнарком дваһалынан Дьааҥыттан төрүттээх биллэр учуонай, госу-
дарственнай деятель оччолорго партия обкомун култуурунай-сырдатар отделын сэбиэдиссэйэ Афа­
насий Иннокентьевич Новгородов, оччолорго Тыл, литература институтун директора П.А. Ойуу-
нускай, Саха национальнай театрыттан ыһыах култуурунай чааһын тэрийсэ Виктор Саввин сала-
йааччылаах 5 артыыс, бастакы көлүөнэ улахан суруйааччылар С.Р. Кулачиков — Эллэй, В.М. Нови­
ков — Күннүк Уурастыырап, Н.Е. Мординов — Амма Аччыгыйа, А.Г. Кудрин — Абаҕыыныскай
командировкаламмыттар. Ыһыах түгэннэрин хаартысканан үйэтитэр соруктаах фотограф, уруһуй-
дуур сыаллаах художник, оччолорго Нуучча театрын сүрүн художнига, Саха сирин Художниктарын
союһун бэрэссэдээтэлэ П.П. Романов кэлбиттэр. Дьокуускайтан кэлбит ыалдьыттар М.В. Бурцев
(кэлин уордьаннаах оҕуруотчут буолбута) дьиэтигэр түспүттэр.
Ыһыах түһүлгэтигэр радиоузел үлэһиттэрэ төгүрүк радиолары ыйаабыттар. Трибуна балачча
элбэх киһи батан турарыгар киэҥ гына оҥоһуллубут, өссө сыҕарытыллар гына көлүөһэҕэ олордул-

124