Page 28 - С.С. Аржаков. Олоххо уьаарыллан

Ярославский уулусса yhyrap аппа урдугэр улахан хара дьиэдэ
директорга кетон тустубут. Директорбыт Федор Николаевич Ша-
рин, маггхайан эрэр тебетун хамсата-хамсата, бийигини олордон
баран свидетельстволарбытын бэрийдэ. Онтон эттэ: “Степаннаах
Ваня экзамена суох киирэдит, оттон Маша учугэйдик бэлэмнэн,
экзамен туттарсыагг. Эрдэ содус киирбиккит, бириэмэ баар”. Он­
тон бийиэхэ туйаайан: “Оттон уолаттар эйиги туту гынадыт?” —
диэн ыйытта уонна эттэ: “Сэргэлээххэ тиийэн уопсай дьиэдэ
олохсуйун', сарсын-н ы-гтан еремуеннэ улэлиэххит”.
Дьэ ити курдук соххор солкуобайа да суох буолларбын, бадам
кууйунэн Дьокуускай куораты буламмын, табаарыстарым уонна
утуе санаалаах дьон кемелерунэн орто уорэх аанын аспытым.
Бийиги аны Сэргэлээххэ учууталлар олорор дьиэлэрин
еремуеннуур болуотунньуктар буоллубут. Харлампьевич диэн ин­
ститут урдуку курсугар уерэнэр фронтовик-студент биригэдьиир-
дээхпит. Кини сарсыарда сорудах биэрэн баран киэйэ кэлэн бэрэ-
биэркэлиир. Бийиги учугэйдик улэлээн, махтал бедену ыллыбыт,
талон-карточка биэрэннэр, олбуор ийигэр турар студенческай ос-
толобуойга тото-хана айыыбыт.
Ити икки ардыгар баладан ыйын 1 кунэ ууннэ. Бийиги уерэм-
митинэн бардыбыт.
Уорэх садаланарын кытта Куех хонууга хортуоппуй хостоо-
йунугар тайаардылар. Онно улэлии сылдьан мин килиэбим карто-
чкатын уонна туох баар докумуоннарбын барытын сутэрэн кэбис-
тим. Туйэрэн кэбиспитим дуу, сиэппиттэн уоран ылбыттара дуу?
Айыыр айа суох, туох да докумуона суох хааллым...
Сарсыарда, хантан истибитэ буолла, директорым Федор Нико­
лаевич ыныттаран ылла уонна: “Дьэ хайдах буоладын?” — диэн
ыйытта. Бэйэм да билбэппин хайдах буоларбын... Уруок бутэрин
кытта Федор Николаевич миигин батыйыннаран дьиэтигэр илдьэн,
чугуунна буйарыллыбыт хортуоппуйу сиэтэн, харадым сырдаата.
Ити курдук ус куну быйа дьиэтигэр илдьэн айатан абыраата. Он­
тон ханна эрэ эрийсэн, галон булан биэрэн эмиэ “тин” гына
тустэдим уйу.
Баладан ыйа бутэ одуста, алтынньы ыйдаах карточкам эмиэ та-
быллыбата. Килиэп карточкатын корешогун туттарбатах диэн буол­
ла. Одонньорум эрэйдээх миигин батыйыннаран Белинскэй уулус-
сада хонтуоралаах эргиэн тэрилтэтигэр хас да кун хаамтыбыт да
туйа суох. Дьиссипилиинэ да кытаанах, бурукурээттээйин да туру-
гурбут дойдута быйыылаах.
— Хайдах гыныахха, тугу оноруохха?
Уерэди бырадан улэлии барыады, уерэхпит да кырата, сааспыт
да адыйада бэрт. Уерэнэр бадам олус куустээх. Балайыанньаттан
тахсыыны эмиэ Федор Николаевич быйаарда. Аччыктаан ыксаан
эрэр одону кабинетыгар ыныран ылан: “Тургэнник уу суола са-
былла илигинэ, дойдугар тахсан сана уерэххэ киирэр курдук
олохтоох Сэбиэттэн справката киллэр”, — диэтэ. Ити кэмнэ
24