Page 159 - Трагедия на озере Ильмень
P. 159
военкомат олбуорун ийигэр 3—4 чаас кэрин'э сынньатан, айата
туйээт, баанньыктатан баран ургулдьу Даркылаах биэрэгиттэн
теплоходунан блуенэ эбэлэрин ексойен айаннаабыттара. Биэ-
рэккэ ханнык даданы атаарар быйыы-майгы, миитин онорбо-
тохторо, арай барааччылар ааттарыттан бырайаайдайардыы теп
лоход санньыар гудогунан уйуутаабыта. Онон кырдьадас
тереппуттэрэ — ийэлээх адата уолларын, Сэмэнчиги, оттон мин
убайбын кытары аны хайан да, уйэ-саас тухары керсубэттии,
бутэйиктээх арахсыыбыт этэ.
1942 сыллаахха сэтинньи 30 кунугэр Уралтан 19-с бири-
гээдэ командованиета: Саха сириттэн кэлбит элбэх байыастары
ааттаабыттар, олор истэригэр Васильев Семен Николаевич II
(Мэн'э Ханалас) байыаннай уерэди, сааны-сэби «туйгуннук»
байьшаабыттарын, советскай сиртэн сидьин' естееду ыраас-
тыырга бэлэмнэрин уонна андадайалларын туй уна н суруйбутун
«Советскай Якутия» уонна «Кыым» хайыаттар ахсынньы 20
кунугэр 1942 сыллаахха бэчээттээбиттэрэ.
Убайым Сеня Уралга тиийэн 19-с туспа хайыйар бири-
гээдэтигэр уерэнэрин, Коммунистическай партия чилиэнигэр
кандидатынан ылыллыбытын уонна маннайгы батальонна
комсорунан талбыттарын туйунан, фронна барарга бэлэммит
диэн партиотическай санаалаах 1943 сыллаахха тохсунньу 10
кунугэр бийиэхэ, ийэтигэр, адатыгар ыыппыт бутэйик суругун
туппуппут. Ити дьыл олунньу 23 кунугэр Старай Русса оройуо-
нун Ильмень куел кыргыйыытыгар Ретле бейуелэк чугайыгар
Ийэ дойдутун кенулун ийин охсуйууга геройдуу елле, «Залог
дэриэбинэдэ кемулуннэ» диэн кутурданнаах биллэриини ыам
ыйыгар, саас туппуппут.
Аны маннык ахтыылартан аадыадын:
Семен Дьячковский: «23 февраля 1943 года озеро Ильмень,
как сейчас вижу армаду немецких бомбардировщиков, слышу
гром и вой авиабомб, треск ломающегося льда. В этот день по
гибли мои друзья — коммунисты А.Ф. Павлов, Н.С. Павлов,
С.Н. Васильев, Е.И. Попов. Сложил свою голову наш запевала,
парень из Горного района по фамилии Кривошапкин».
Петр Михайлович Федоров: «То, что случилось в Ильмени
нельзя забыть. Сражаясь рядом со мной погибли бывший ди
ректор второй Атамайской школы Г.И. Аргунов, секретарь ком
сомольской организации батальона, учитель Семен Николаевич
Васильев, инструктор райисполкома, коммунист Н.Н. Андреев
и С.Г. Павлов из Кировского наслега. Перед останками товари
щей мы тогда поклялись отомстить за их смерть и сдержали
клятву» (газета «Социалистическая Якутия», 1968, 9 января).
155

